Jaki wizerunek Rosjan nakreślił Adam Mickiewicz w „Reducie Ordona”?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 22.07.2024 o 20:28

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 22.07.2024 o 19:42

---

I. Wstęp

Mickiewicz przedstawia Rosjan w „Reducie Ordona” w niekorzystnym świetle, ukazując ich jako posłusznych narzędzia w rękach wszechmocnego cara. Wizerunek ten jest pełen negatywnych konotacji i służy nie tylko budowaniu dramatyzmu utworu, ale również krytyce rosyjskiej autokracji. W tym wypracowaniu przeanalizuję sposób, w jaki Mickiewicz portretuje Rosjan, wykorzystując do tego główne wątki utworu dotyczące bitewnego krajobrazu, posłuchu i motywacji Rosjan oraz ich końcowy obraz.

II. Główne wątki w utworze

Krajobraz bitwy przedstawiony przez Mickiewicza w „Reducie Ordona” jest pełen dramatyzmu i napięcia. Poeta zaczyna od opisu nierównej walki, która ma miejsce pomiędzy polskimi żołnierzami broniącymi reduty a przeważającymi siłami rosyjskimi. Przeciwnik dysponuje ogromną przewagą liczebną i technologiczną, co obrazują słowa: „dwieście harmat grzmiało.” Taki opis podkreśla heroizm i poświęcenie Polaków, którzy mimo przewagi wroga walczą z niezwykłą determinacją. Polscy żołnierze ukazani są jako bohaterowie, gotowi oddać życie za ojczyznę. Mickiewicz celowo kontrastuje ich sytuację z przerażającą siłą rosyjskich wojsk, by wzmocnić dramatyzm utworu i uwypuklić tragizm polskiego losu.

2. Obraz Rosjan jako poddanych cara

Obraz Rosjan w „Reducie Ordona” jest głęboko zakorzeniony w metaforach i porównaniach, które używa Mickiewicz. Rosjanie są przedstawieni jako bezwzględni wykonawcy rozkazów cara, niemal mechanicznie posłuszni jego woli. Jednym z najbardziej wymownych cytatów jest: „przybiegł, mieczem skinął / I jak ptak jedno skrzydło wojska swego zwinął.” Car jest tutaj ukazany jako absolutny władca, który ma pełną kontrolę nad swoimi żołnierzami, poruszającymi się na jego rozkaz niczym marionetki.

Poeta porównuje Rosjan do błota, co ma negatywne konotacje i wskazuje na ich zło i brak własnej woli. Metafora czarnych chorągwi prowadzących na śmierć dodatkowo symbolizuje zło, strach i nieuchronność ich losu. Mickiewicz nie szczędzi również ostrej krytyki wobec cara, ukazując go jako tyrana, którego żołnierze są gotowi poświęcić wszystko, by zadowolić jego kaprysy.

III. Analiza posłuchu i motywacji Rosjan

Rosjanie w utworze Mickiewicza są pokazani jako gotowi na ogromne poświęcenie dla swojego cara. Autor opisuje ich walczenie mimo świadomości pewnej śmierci, co świadczy o ich lojalności, ale także o potwornym strachu przed karą ze strony cara. Mickiewicz używa cytatu „Król wielki, samowładnik świata połowicy; / Zmarszczył brwi, - i tysiące kibitek wnet leci,” by ukazać, jak jedno zmarszczenie brwi cara może skutkować ogromnym bólem i cierpieniem dla jego poddanych. Strach przed karą jest jednym z głównych czynników motywujących Rosjan do ślepego posłuszeństwa.

2. Manipulacja i poddaństwo

Manipulacja i poddaństwo są kolejnymi aspektami motywacyjnymi dla rosyjskich żołnierzy. Mickiewicz wskazuje, że żołnierze są gotowi zrobić wszystko dla przychylności cara. Cytat: „Podpisał, - tysiąc matek opłakuje dzieci; / Skinął, - padają knuty od Niemna do Chiwy,” pokazuje, jak jedno słowo cara może mieć tragiczne konsekwencje dla tysięcy rodzin. Żołnierze są uwikłani w system, gdzie ich życie i życie ich rodzin zależy od humoru i nastroju cara, co dodatkowo podkreśla ich bezradność i ogromne poświęcenie.

IV. Końcowy obraz Rosjan

Śmierć Rosjan w „Reducie Ordona” jest również symboliczna. Mickiewicz wskazuje, że nawet jako martwi, żołnierze rosyjscy wciąż muszą służyć carowi. Cytat: „Choćby cesarz Moskalom kazał wstać, już dusza / Moskiewska tam raz pierwszy, cesarza nie słusza,” ukazuje, że dopiero śmierć daje Rosjanom wyzwolenie od tyranii cara. Jest to krytyczny moment, w którym Mickiewicz pokazuje, że cała walka, poświęcenie i cierpienie były wynikiem przymusu i manipulacji, a jedynie śmierć przynosi ulgę od surowej władzy.

2. Mickiewiczowska krytyka

Mickiewicz nie szczędzi negatywnych ocen wobec Rosjan. Poeta podkreśla, że Rosjanom brakuje własnej woli i są całkowicie zdominowani przez cara. Ostateczna ocena Mickiewicza jest brutalna i bezlitosna: są oni podatni na manipulację, żyją w ciągłym strachu przed karą i śmiercią, którą przyjmują jako akt wyzwolenia. Tragizm sytuacji polega na tym, że walczą, umierają i cierpią dla przyjemności cara, który traktuje to wszystko jako element gry politycznej i militarnej.

V. Zakończenie

„Reduta Ordona” jako symbol oporu przeciw tyranii pokazuje, jak Polacy wykazują wyjątkową odwagę i poświęcenie w obliczu przeważających sił wroga. Współczesne konteksty polityczne i historyczne nadal mogą odnosić się do tego przesłania, co czyni utwór Mickiewicza nie tylko historycznym, ale również uniwersalnym i aktualnym. Mickiewiczowski portret Rosjan skutecznie kontrastuje z bohaterską walką Polaków, ukazując przepaść między lojalnością wynikającą z przymusu a miłością do ojczyzny, mającą głębokie moralne i duchowe wartości.