Wolność człowieka czy determinacja rozwiąż zagadnienie na podstawie literatury międzywojennej

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 4.11.2023 o 4:45

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 2.11.2023 o 19:03

Wolność człowieka czy determinacja to jeden z fundamentalnych dylematów filozoficznych, które od wieków stanowią przedmiot badań i refleksji. Również literatura międzywojenna poruszała tę tematykę, prezentując różne punkty widzenia na to zagadnienie.

Wielu pisarzy tego okresu, takich jak Witold Gombrowicz czy Bruno Schulz, eksplorowało kwestię wolności człowieka w kontekście ograniczeń i determinacji, które wynikają z codziennego życia. W ich utworach odnajdujemy bohaterów uwięzionych w opresyjnych realiach, zahamowanych przez społeczne konwenanse i oczekiwania. Choć taka determinacja wydaje się wynikać z otaczającego świata, autorzy podkreślają również wpływ własnych wyborów i decyzji na los jednostki.

Przykładem takiego podejścia jest powieść "Ferdydurke" Witolda Gombrowicza. Głównym bohaterem jest tu Józio Kowalski, który zostaje poddany procesowi deprawacji i ograniczeń przez osobę o nazwisku Pimko. Józio staje się marionetką w rękach swojego nauczyciela, który kontroluje każdy aspekt jego życia. Ta opresyjna determinacja jest metaforą dla uwikłania jednostki w konwencje społeczne oraz braku możliwości wyboru i działania na własną rękę.

Ponadto, w utworach międzywojennych często pojawia się motyw losu i fatum, które zdaje się być nieodłącznym elementem ludzkiego życia. W powieści "Sanatorium pod Klepsydrą" autorstwa Brunona Schulza obserwujemy przemijanie i nieuchronność czasu, które wpływają na życie bohaterów. Schulz ukazuje ludzką egzystencję jako nieustanne podróżowanie w czasie, gdzie nie ma miejsca na indywidualną wolność, lecz jedynie na poddanie się ciągłym zmianom i nieuniknionym kolei losu.

Jednakże, literatura międzywojenna nie ogranicza się tylko do prezentacji człowieka jako uwięzionego w determinacji. Właśnie w tych trudnych czasach, pisarze często stawiali pytania o możliwość wyboru, wolności jednostki i prawa do decydowania o sobie. Przykładem jest powieść "Sklepy cynamonowe" Brunona Schulza, gdzie protagonistą jest bohater, który próbuje uniknąć przemijania poprzez tworzenie i odkrywanie nowych światów wewnątrz sklepu cynamonowego. Przez tworzenie własnej rzeczywistości, bohater manifestuje swoją wolność i indywidualność, niezależnie od ograniczeń narzucanych przez rzeczywistość zewnętrzną.

Wolność człowieka czy determinacja jest złożonym zagadnieniem, które nie posiada jednoznacznej odpowiedzi. Literatura międzywojenna pokazuje, że człowiek jest jednocześnie poddany ścisłym uwarunkowaniom i determinacjom, a jednocześnie posiada w sobie potencjał do wyboru i podjęcia własnej decyzji. Ta subtelna równowaga między wolnością, a ograniczeniem, co widzimy w literaturze międzywojennej, wcześniej czy później zdefiniuje naszą tożsamość.