Dom rodzinny: miejsce kształtowania wartości czy źródło młodzieńczego buntu - rozprawka literacka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 2.03.2024 o 15:17

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 19:53

Dom rodzinny pełni w życiu każdego człowieka szczególnie ważną rolę. To właśnie w jego murach kształtują się podstawowe wartości, normy, przekonania oraz wzorce postępowania. Często jednak dom rodzinny bywa również źródłem młodzieńczego buntu, przede wszystkim wobec narzuconych zasad i oczekiwań. Aby zrozumieć dwoistość tej roli, warto przyjrzeć się literaturze, która niejednokrotnie podejmowała tematykę konfliktu między pokoleniami i poszukiwaniu własnej ścieżki. Przykłady takich dzieł to „Tango” Sławomira Mrożka oraz „Ferdydurke” Witolda Gombrowicza. Analizując je, dostrzegamy, w jaki sposób literatura przedstawia dom rodzinny jako miejsce kształtowania wartości oraz źródło młodzieńczego buntu.

W dramacie „Tango” Mrożka spotykamy się z silnie zakorzenionym buntem młodego Artura przeciwko porządkowi panującemu w jego domu. Próbuje on wprowadzić tradycyjne wartości i porządek, buntując się przeciwko relatywizmowi i anarchii kulturowej, jaka panowała w jego rodzinie. Dom rodzinny w „Tango” staje się więc przestrzenią konfliktu wartości, gdzie klasyczne normy starają się przebijać przez warstwę nowoczesnego nihilizmu. W tym kontekście rodzinne ognisko domowe jawi się jako miejsce, które zarówno kształtuje, jak i staje się punktem zapalnym buntu. Artur, dążąc do odbudowania porządku, jednocześnie odrzuca system wartości swoich rodziców, co prowadzi do tragicznego finału. To pokazuje, że dążenie do afirmacji pewnych wartości w obliczu przeciwności, nawet wewnątrz rodziny, może prowadzić do poważnych konfliktów i niezrozumienia.

Podobną tematykę podejmuje Witold Gombrowicz w swojej powieści „Ferdydurke”, gdzie główny bohater, Józio, zostaje ponownie wrzucony w świat szkolno-rodzinny, co staje się dla niego źródłem rozmaitych konfliktów wewnętrznych i zewnętrznych. Zmuszony do ponownego przeżycia doświadczeń młodzieńczych i konfrontacji z infantylizacją, Józio doświadcza głębokiego buntu przeciwko społecznym i rodzinnym normom, które próbują go ukształtować na nowo. W „Ferdydurke” dom rodzinny jawi się nie tylko jako miejsce ucisku i formowania, ale także jako arena walki z narzuconymi, często absurdalnymi, normami. To, co Gombrowicz wyraźnie podkreśla, to fakt, że bunt wobec tych norm i wartości jest jednocześnie próbą odnalezienia własnej, niezależnej tożsamości.

Porównując oba utwory, zauważamy, że dom rodzinny może być jednocześnie miejscem kształtowania wartości i źródłem młodzieńczego buntu. W „Tango” i „Ferdydurke” rodzinne więzi kształtują postacie głównych bohaterów, ale jednocześnie stają się dla nich więzieniem, z którego próbują się uwolnić, poszukując własnej drogi. Obie te narracje ukazują, że proces ten nie jest prosty i często wymaga zderzenia się z konfliktami, które wiążą się z odrzuceniem lub reinterpretacją rodzinnych i kulturowych wartości.

W konkluzji, literatura polska precyzyjnie ukazuje dwoistość roli domu rodzinnego w życiu młodzieży. Jest on zarówno miejscem, w którym kształtują się najważniejsze wartości i normy, jak i źródłem buntu, poszukiwania własnej tożsamości i odwagi do kwestionowania tego, co zostało nam dane od pokoleń. Pokazuje to, jak skomplikowane i wielowymiarowe może być doświadczenie wzrastania i kształtowania się osobowości w murach własnego domu.