Współczesna młodzież a lektury szkolne: „Boże, ratuj, jak to mnie zachwyca, kiedy mnie nie zachwyca?”

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 25.03.2024 o 17:02

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

Czytelnictwo wśród młodych ludzi stoi dzisiaj przed wieloma wyzwaniami. We współczesnym świecie, gdzie dominuje kultura obrazu, książka coraz częściej ustępuje miejsca mediom cyfrowym. Problem wtórnego analfabetyzmu, czyli zjawiska, w którym osoby formą potrafiące czytać, nie rozumieją tego, co przeczytały lub nie są w stanie zinterpretować tekstu, rośnie. Zmieniające się przyzwyczajenia czytelnicze oraz wszechobecność technologii wpływają na sposób, w jaki młodzież postrzega książki, a w szczególności lektury szkolne. Dlaczego zatem współczesna młodzież coraz rzadziej sięga po książki, a w szczególności - po lektury szkolne?

Głównym czynnikiem, który zniechęca młodzież do czytania, jest wszechobecność nowych mediów. Internet, media społecznościowe i telewizja absorbują większość czasu wolnego młodych ludzi, skutecznie konkurując z książką. Ogranicza to czas poświęcony na czytanie oraz zmniejsza koncentrację, wymaganą przy lekturze dłuższego czy głębszego tekstu literackiego. Dodatkowo, łatwy dostęp do opracowań i streszczeń lektur online sprawia, że młodzież często rezygnuje z czytania oryginałów, wybierając krótszą drogę do zaliczenia szkolnych zadań.

Jeszcze jedną barierą jest cena książek, która dla wielu młodych ludzi wydaje się zbyt wysoka. Biblioteki mogłyby stanowić dla nich alternatywę, ale nie zawsze są one promowane jako źródło bezpłatnego dostępu do literatury.

Percepcja lektur szkolnych przez młodzież również nie sprzyja budowaniu zainteresowania książką. Często lektury są przedstawiane jako obowiązek, a sposób ich omawiania na lekcjach języka polskiego nie zachęca do samodzielnego odkrywania literatury. Ilustrację tego problemu stanowić może dyskusja między profesorem a uczniem z "Ferdydurke" Witolda Gombrowicza, w której młody człowiek kwestionuje utarte sposoby interpretacji literackich dzieł, uważając je za oderwane od rzeczywistości i odbierające mu osobistą relację z tekstem.

Młodzież, pomimo wyraźnego spadku zainteresowania "kanonicznymi" lekturami, nadal czyta. Tylko, że ich zainteresowania czytelnicze kierują się ku innym gatunkom i formom. Popularne są serie fantasy, powieści młodzieżowe traktujące o problemach bliskich ich doświadczeniu, a także książki nawiązujące do kultury popularnej. Tu leży przestrzeń, z której edukacja literacka mogłaby czerpać, aby zachęcić młodzież do czytania.

W odpowiedzi na te wyzwania, konieczne wydaje się wprowadzenie zmian zarówno w samym kanonie lektur, jak i metodach nauczania literatury. Modernizacja kanonu, przez włączenie do niego literatury bliższej współczesnemu młodemu czytelnikowi, mogłaby przyciągnąć jego zainteresowanie. Jednocześnie, zmiana metodyki nauczania na bardziej aktywizującą, promującą dyskusję i krytyczne myślenie o tekście, mogłaby przyczynić się do budowania głębszej relacji młodzieży z literaturą.

W zakończeniu, współczesna edukacja literacka stoi przed wieloma wyzwaniami, jednak odpowiedzią na nie nie jest rezygnacja z promowania czytelnictwa wśród młodzieży, ale poszukiwanie nowych dróg, które pomogą przekonać młodych ludzi, że książka, także ta szkolna, może być dla nich źródłem wartościowych doświadczeń. Dorośli - nauczyciele i rodzice - mają tu do odegrania kluczową rolę, pokazując przez własny przykład, że książka może być oknem na świat, a literatura – narzędziem do zrozumienia siebie i otaczającej rzeczywistości. Zadanie to nie jest łatwe, ale wydaje się być niezwykle ważne w kontekście kształtowania świadomego i krytycznego podejścia do otaczającego nas świata — zarówno tego realnego, jak i tego literackiego.