Porównaj dramat Sofoklesa: "Antygona" i "Tango" Sławomira Mrożka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 21.03.2024 o 13:26

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

Antygona, postać zaczerpnięta z dramatu Sofoklesa, jest uosobieniem niezłomnej postawy wynikającej z przekonania o nadrzędności praw boskich nad ludzkimi. Zostaje ona skonfrontowana z przeciwnym podejściem Kreona, władcy Teb, który działa w kategoriach racji stanu i świeckiego prawa. Antygona dokonuje tragicznego wyboru, decydując się na pogrzebanie swojego brata Polinejka, mimo zakazu Kreona, a jej działanie motywowane jest religijnymi i moralnymi przesłankami.

Również Artur z dramatu „Tango” Sławomira Mrożka staje przed wyborem, który w kontekście zgranego i zdegenerowanego świata jego rodziny, jawi się jako walka o przywrócenie utraconych wartości i porządku. Choć dramat Mrożka jest osadzony w zupełnie innej, współczesnej rzeczywistości, w której dominuje absurdyzm i groteska, Artur przypomina postawą Antygonę. Obydwoje starają się bronić własnych przekonań w świecie, w którym ich ideały wydają się anachroniczne.

Porównując budowę dramatów, zauważamy, że „Antygona” Sofoklesa opiera się na zasadach dramatu antycznego z trzema jednościami: czasu, miejsca i akcji, charakteryzuje się wysokim stylem i rola chóru odgrywa istotną rolę w kompozycji dzieła. „Antygona” to dramat o uniwersalnych wartościach, w którym Antygona prezentowana jest jako postać tragiczna, stawiająca opór władzy Kreona. W przypadku dramatu Mrożka, "Tango" wyróżnia się łamaniem konwencji i rezygnacją z zasad trzech jedności. Język używany przez postacie oscyluje między realizmem a groteską, a dynamika relacji rodziny Artura uwydatnia absurdy współczesnego społeczeństwa.

Analiza postaci ukazuje Antygonę jako królewnę cierpiącą z powodu śmierci braci, walczącą o prawo do godnego pochówku jednego z nich. Jej wybór ma wymiar nie tylko osobisty, ale i społeczny - staje się ona symbolem oporu przeciwko tyrani. Artur z "Tanga" jest postacią zakorzenioną w rodzinnym kontekście, gdzie relacje wzmacniają poczucie alienacji i sprzeciwu względem degrengolady wartości. Chociaż jego działania wydają się bardziej egzystencjalne niż religijne czy moralne, wyrastają z podobnego poczucia niezgody na obecny stan rzeczy.

Konflikt Antygony z Kreonem oraz Artura z rodziną i społeczeństwem pokazuje opozycję pomiędzy indywidualnym poczuciem moralności a społeczną konformistyką. W obu przypadkach wybory bohaterów doprowadzają do katastrofalnych konsekwencji. Antygona traci życie, podobnie jak Artur, który zostaje pokonany przez chaos egzystencjalny reprezentowany przez swoją rodzinę.

Styl wypowiedzi w obu dramatach służy przedstawieniu wewnętrznego konfliktu bohaterów - monologi Antygony odzwierciedlają jej motywacje i cierpienie, podczas gdy język w "Tangu" podkreśla absurd i groteskę, tworząc dystans między bohaterami a odbiorcą. Didaskalia w obu dramatach są kluczowe dla większej charakterystyki postaci, wskazując na ich relacje z otoczeniem oraz wpływ na kształtowanie się ich światopoglądu.

Katharsis, oczyszczenie odbiorcy w dramacie antycznym, jest efektem emocjonalnego zaangażowania w losy Antygony i towarzyszy nam poszukiwanie odpowiedzi na moralne dylematy postawione w dramacie. W przypadku „Tanga” reakcja ta przybiera formę świadomości absurdu, często oddzielając od tradycyjnego katharsis na rzecz intelektualnej refleksji.

Podsumowując, Antygona i Artur to postacie z różnych światów i epok, ale łączy je tragizm wyboru i konfrontacja z dominującymi porządkami, w których indywidualne przekonania i dążenie do wyższych wartości spotykają się z niezrozumieniem i przemocą. Obie postacie odzwierciedlają uniwersalne pytania o moralność, tradycję i indywidualny bunt, stając się w pewien sposób ponadczasowymi symbolami odwagi i integralności w obliczu przeciwności.