„Lalka” B. Prusa: postać Stanisława Wokulskiego

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 28.03.2024 o 16:49

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

"Lalka" Bolesława Prusa jest uznawana za jedno z najwybitniejszych dzieł literatury polskiej XIX wieku. Powieść, choć początkowo spotkała się z mieszaniem odbiorem, z czasem zyskała uznanie i status klasyka realizmu. Przedstawiona w niej postać Stanisława Wokulskiego stanowi zarówno symbol epoki, jak i głęboko zindywidualizowany portret człowieka, który w kręgu swoich osobistych dążeń odzwierciedla zarówno romantyczną jak i pozytywistyczną wizję świata.

Wokulski jako reprezentant "straconego pokolenia" miał swoje korzenie w zdeklasowanej szlachcie, co wpłynęło na jego wcześniejsze losy, kształtując jego postawę życiową i wartości. Jego młodość pokazuje, jak dużą wagę przykładał do edukacji, odwiedzając Szkołę Przygotowawczą, a także jak dramatycznie wpłynęło na niego powstanie styczniowe, które zakończyło się jego zesłaniem. Wokulskiego cechuje upór i determinacja – po odbyciu zesłania powraca do Warszawy i rozpoczyna pracę u Mincla, a następnie dziedziczy sklep i majątek po śmierci żony.

Swoje bogactwo i umiejętności biznesowe zdobywa w Rosji, a do Polski wraca jako szanowany i zamożny handlowiec. Rozwija swoje przedsiębiorstwo, inwestuje w różne gałęzie gospodarki i wykazuje dużą pomysłowość w działalności gospodarczej.

Jego miłość do Izabeli Łęckiej, arystokratki z wyższych sfer, staje się centralnym wątkiem jego życia. Obsesyjna pasja, połączona ze staraniami o zyskanie jej uczucia, prowadzi go do konfliktu wewnętrznego pomiędzy romantyczną wizją miłości a praktycznym pozytywizmem. Jego romans jest także obiektem społecznego zainteresowania, co jeszcze bardziej komplikuje jego sytuację.

Niestety, miłość ta okazuje się dla Wokulskiego destrukcyjna. Doprowadza go do pogardy wobec samego siebie i arystokracji, której tak bardzo próbował przypodobać się. Zakup kamienicy Łęckich i finansowe wsparcie, które ofiaruje rodzinie swojej ukochanej, nie przynoszą mu oczekiwanej akceptacji i miłości ze strony Izabeli. Zderzenie romantycznych ideałów z pozytywistyczną rzeczywistością okazuje się dla niego zgubne.

Upadek Wokulskiego jest równie dramatyczny co jego wcześniejszy wzrost. Odkrycie prawdziwej, egoistycznej natury Izabeli oraz nieodwzajemnione uczucie kompleksowo niszczą jego życie emocjonalne i społeczne. Nieudana próba samobójcza staje się symbolem końca jego wielkich nadziei osobistych i zawodowych.

Próby odnalezienia nowego sensu życia poprzez zainteresowanie nauką i przyjaźń z profesorem Geistem wydają się nieudane. Wokulski ostatecznie wycofuje się z życia społecznego, a jego tajemnicze zniknięcie staje się symbolicznym kresem jego dramatycznej historii.

Stanisław Wokulski jawi się jako ofiara systemu społecznego, kryzysu wartości i konwenansów arystokracji. Jego postać krytykuje pozory i feudalne struktury społeczne, wyrażając kryzys poglądów romantycznych w starciu z pragmatyczną rzeczywistością pozytywizmu. Jest symbolem człowieka zniszczonego przez system i własne marzenia.

Postać Wokulskiego ma olbrzymi wpływ na odbiorców i skłania do refleksji nad przesłaniem powieści oraz aktualnością problematyki klasowej i społecznej. Znaczenie jego wyborów życiowych, dążenia do samorealizacji i duma ze swoich osiągnięć kontrastowane są tragicznymi skutkami jego osobistych pragnień. Postać Wokulskiego jest ponadczasowym symbolem poszukiwania swojego miejsca w świecie, między pragnieniem miłości a potrzebą potwierdzenia własnej wartości.