Poświecenie się dla idei a osobiste szczęście. Analiza literacka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 4.04.2024 o 9:47

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 3.04.2024 o 2:03

Poświęcenie się dla idei, czyli oddanie się sprawie uznanej za wartościową kosztem własnych korzyści, a nawet szczęścia, to motyw, który wielokrotnie pojawiał się w literaturze. Kluczowym aspektem tego zagadnienia jest dylemat pomiędzy własnym dobrem a dobrem ogółu lub wyższą sprawą. Na gruncie tak postawionego problemu można omówić dzieła takie jak "Antygona" Sofoklesa oraz "Dżuma" Alberta Camusa.

"Antygona", tragedia Sofoklesa, wprowadza nas w świat starożytnej Teb, w którym młoda kobieta, tytułowa Antygona, staje przed trudnym wyborem. Po śmierci swoich braci, którzy zginęli w walce o władzę, król Kreon wydał edykt, zgodnie z którym zabroniony jest pochówek jednego z nich – Polinika, uznawanego za zdrajcę. Wbrew temu zakazowi, Antygona postanawia poświęcić się dla idei sprawiedliwości i religijnego obowiązku, który nakazuje oddać cześć zmarłym. Jej działania są motywowane przekonaniem o wyższości boskich praw nad ludzkimi. To, co dla Antygony staje się wyrazem lojalności wobec rodziny i bogów, jest równocześnie aktem buntu przeciwko władzy państwowej, który przypłaca ona życiem. Poświęcenie się dla idei w jej przypadku staje się świadomym wyborem, który przeciwstawia żądze serca - możliwość życia i miłości, wobec której stoi lojalność wobec wyższych zasad.

W powieści "Dżuma" Alberta Camusa natomiast dokonuje się szczegółowego rozbioru postaw ludzkich w obliczu epidemii, która zmusza mieszkańców miasta Oran do izolacji od pozostałej części świata. Camus, poprzez swoich bohaterów, eksploruje motywy poświęcenia i solidarności ludzkiej wobec wspólnego zagrożenia. Szczególnie postać doktora Bernarda Rieux wyróżnia się jako przykład osoby, która każdego dnia poświęca się dla ratowania życia innych, nie licząc się z osobistym ryzykiem. Jego działania, podobnie jak postępowanie pozostałych bohaterów, którzy angażują się w walkę z zarazą, ukazuje, że szczęście i dobro osobiste można odnaleźć w poświęceniu dla innych. W kontrze do "Antygony", gdzie indywidualne poświęcenie ma charakter tragizmu, "Dżuma" Camusa pokazuje, że zbiorowe działanie w imię wyższych wartości może prowadzić do przezwyciężenia największych nawet przeciwności.

Oba dzieła, mimo odmienności świata przedstawionego i epoki, w której powstały, łączy głębokie przesłanie na temat konfliktu pomiędzy osobistym szczęściem a oddaniem się idei. Zarówno Antygona, jak i bohaterowie "Dżumy", reprezentują postawę etyczną, w której wyższe wartości, takie jak sprawiedliwość, obowiązek, czy solidarność, dominują nad osobistym dążeniem do szczęścia. W tych opowieściach poświęcenie jest przedstawiane jako akt najwyższej odwagi i lojalności wobec uniwersalnych prawd. Pokazują one, że w decyzjach kierowanych wartościami leży ukryty głęboki humanizm, który przekracza granice indywidualnego egoizmu, wskazując tym samym na możliwość istnienia moralnego kompromisu między osobistym szczęściem a poświęceniem się dla idei.