Pieniądze – siłą napędową ludzkich marzeń czy mamoną, niszczącą relacje międzyludzkie: "Lalka" i "Opowieść wigilijna"

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 30.04.2024 o 9:55

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 26.04.2024 o 18:23

W literaturze niejednokrotnie napotykamy na zagadnienie wpływu pieniędzy na życie ludzkie. Zazwyczaj autorzy zastanawiają się, czy służą one realizacji marzeń, czy raczej przyczyniają się do degradacji relacji międzyludzkich. Do owych rozważań idealnie wpisują się "Lalka" Bolesława Prusa oraz "Opowieść wigilijna" Charlesa Dickensa. Obie te książki, choć różniące się tłem historycznym oraz kulturowym, w podobny sposób ukazują wpływ pieniędzy na ludzką naturę i relacje społeczne.

"Lalka" przedstawia historię Stanisława Wokulskiego, bogatego kupca, dla którego pieniądze stają się narzędziem w dążeniu do zdobycia serca ukochanej Izabeli Łęckiej. Wokulski jest przekonany, że bogactwo pozwoli mu na wejście do wyższych sfer i zdobycie szacunku, które umożliwią mu zdobycie miłości Izabeli. Wydaje się więc, że w jego przypadku pieniądze stanowią siłę napędową marzeń. Jednakże, w dalszej części powieści, obserwujemy jak tęsknota Wokulskiego za akceptacją w oczach arystokracji prowadzi do tragedii. Nikt nie jest w stanie przejrzeć przez pryzmat jego bogactwa; pieniądze, które miały być kluczem do szczęścia, okazują się narzędziem alienacji i osamotnienia. Ostatecznie dzieje się z kupcem to, co w najlepszych tradycjach literackich – bogactwo niszczy jego życie osobiste, odsuwając od prawdziwych wartości i autentycznych relacji z innymi.

Zgoła innym przykładem jest "Opowieść wigilijna" Dickensa. Scrooge, główny bohater tej powieści, również jest bogatym człowiekiem. Jednak w jego przypadku, pieniądze są początkowo mamoną, która zatruwa wszystkie obszary życia. Jego zachłanność i skąpstwo prowadzą do osamotnienia oraz zerwania więzi z rodziną i przyjaciółmi. Dopiero mistyczne wydarzenia Wigilijnej nocy, gdy Scrooge zmuszony jest spojrzeć na swoje życie z perspektywy, zaczyna dostrzegać, jak bardzo pieniądze wpływają negatywnie na jego istnienie. Przemiana, którą przeżywa, prowadzi do odkrycia, że prawdziwe szczęście można znaleźć w dawaniu, nie gromadzeniu.

W obu dziełach pieniądze mają ogromny wpływ na życie bohaterów, ale każde z nich podejmuje inną drabinę wartości. Wokulski, choć początkowo uwierzył, że bogactwo otworzy mu wszystkie drzwi, ostatecznie zostaje zdradzony przez swój materializm. Scrooge natomiast, który od początku ufundował swoje życie na bogactwie, w końcowym rozrachunku odkrywa, że prawdziwe bogactwo tkwi w ludzkich relacjach.

Porównując te dwa dzieła, wniosek wydaje się jasny: chociaż pieniądze mogą być pomocne w realizacji marzeń, to nigdy nie powinny być wartością nadrzędną. Istnieje bowiem znaczne ryzyko, że stają się one źródłem nieszczęścia i niszczenia ludzkich relacji. Z tych powodów, w życiu jak i literaturze, ważne jest znalezienie zdrowej równowagi między dążeniem do dobrobytu materialnego a pielęgnowaniem osobistych więzi.