Sposoby ukazywania ludzkiej codzienności w literaturze.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 15.05.2024 o 16:49

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 15.05.2024 o 15:21

Literatura od wieków pełniła funkcję zwierciadła, w którym odbijała się codzienność ludzi żyjących w różnych czasach i kulturach. W zależności od epoki, stylu literackiego i intencji autora, codzienność była ukazywana na wiele różnych sposobów. Od realizmu po symbolizm, od życia arystokracji po codzienność chłopów - każda z tych perspektyw dostarcza cennych informacji na temat rzeczywistości, w której żyli bohaterowie literaccy oraz sami autorzy. W niniejszym wypracowaniu przyjrzymy się, jak różne sposoby ukazywania ludzkiej codzienności manifestują się w wybranych utworach literackich polskich oraz światowych pisarzy.

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych sposobów ukazywania codzienności jest realizm. Powieść "Lalka" Bolesława Prusa, wydana w latach 80. XIX wieku, jest doskonałym przykładem realistycznego opisu życia w Warszawie pod zaborami. Prus skupia się na drobiazgowym odtworzeniu rzeczywistości mieszczańskiej, ukazując nie tylko życie bohaterów z wyższych sfer, takich jak Stanisław Wokulski, ale także codzienne problemy niższych warstw społeczeństwa. Prus posługuje się szczegółowymi opisami przestrzeni miasta oraz dialogami o dużej naturalności, co pozwala czytelnikowi zanurzyć się w autentycznym obrazie ówczesnej Warszawy.

Innym podejściem literackim jest naturalizm, który stara się nie tylko odtworzyć rzeczywistość, ale również ukazać jej surowe i brutalne aspekty. "Chłopi" Władysława Reymonta, za którą autor otrzymał Nagrodę Nobla, to monumentalna epopeja życia wiejskiego, pełna drobiazgowych opisów codziennych trudów chłopów. Reymont ukazuje zarówno rytuały związane z pracą na roli, jak i społeczno-ekonomiczne zależności wsi, podkreślając surowość i nielitościwość życia chłopskiego.

Również modernizm przyniósł nowatorskie spojrzenie na codzienność. W "Ferdydurke" Witolda Gombrowicza autor porusza tematykę absurdalności i groteski polskiej rzeczywistości międzywojennej. Przez deformację codziennych sytuacji i postaci, Gombrowicz pokazuje, jak absurdalnie mogą wyglądać społeczne konwenanse oraz tradycje. Codzienność w "Ferdydurke" staje się polem nieustannej walki o tożsamość i autentyczność, co kontrastuje z realistycznym podejściem Prusa czy Reymonta.

Z kolei w literaturze światowej warto wspomnieć o "Zbrodni i karze" Fiodora Dostojewskiego, gdzie codzienność bohaterów ulega przekształceniu przez ich psychologiczne dramaty. Dostojewski wprowadza czytelnika w trudne życie petersburskich inteligentów i biedoty, pokazując jak dylematy moralne i społeczne wpływają na ich codzienne decyzje. Rosjanin mistrzowsko odmalowuje wewnętrzne życie postaci, co sprawia, że codzienność staje się przestrzenią duchowej i intelektualnej walki.

Nie można również pominąć sposobów ukazywania codzienności w literaturze science-fiction, gdzie codzienne realia zostają przeniesione w przyszłość lub alternatywne rzeczywistości. W powieści "1984" George’a Orwella świat przyszłości jest miejscem totalitarnego reżimu, który kontroluje każdy aspekt życia jednostki. Codzienność bohaterów jest skrajnie odmienna od znanej nam rzeczywistości, jednak przez kontrast i przesadę, Orwell stawia pytania o naszą codzienność i kierunki, w których może zmierzać.

Jak widać, literatura oferuje bogatą paletę przedstawień ludzkiej codzienności, od realistycznych portretów, przez naturalistyczne opisy, groteskowe deformacje, psychologiczne sondy, aż po dystopijne wizje przyszłości. Każdy z tych sposobów umożliwia czytelnikowi nie tylko zrozumienie życia ludzi z różnych epok i kultur, ale również refleksję nad własnym życiem i otaczającą rzeczywistością. W ten sposób, literatura nie tylko odbija codzienność, ale także ją kształtuje i wzbogaca.