Kordian - krótka analiza utworu Juliusza Słowackiego

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 27.05.2024 o 10:46

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 24.05.2024 o 22:36

Utwór "Kordian" Juliusza Słowackiego to jeden z najważniejszych dramatów romantycznych w polskiej literaturze. Powstały w 1834 roku, dramat ten jest pełen symboliki i nawiązań do realiów czasów swojego powstania. Słowacki, będący jednym z trzech wielkich wieszczów polskiego romantyzmu, przez "Kordiana" nie tylko wyraził swoje artystyczne przekonania, ale przede wszystkim ukazał dylematy młodego pokolenia Polaków po upadku Powstania Listopadowego.

Dramat składa się z trzech aktów, a jego pełny tytuł brzmi: "Kordian. Część pierwsza trylogii. Spisek koronacyjny". Utwór otwiera scena prologu, która jest rodzajem manifestu poetyckiego i politycznego, gdzie Autor, postać samego Słowackiego, prowadzi dialog z Chórem i Diabłem. Choć temat powstania trylogii nie został kontynuowany w kolejnych utworach, "Kordian" stał się samodzielnym dziełem, które wyraźnie wyznacza cele literackie Słowackiego.

Akcja utworu rozgrywa się w pierwszej połowie XIX wieku i obejmuje wydarzenia związane z Kongresem Wiedeńskim i koronacją cara Mikołaja I na króla Polski. Główny bohater, Kordian, to młody człowiek przeżywający egzystencjalne niepokoje i borykający się z wewnętrznymi rozterkami dotyczącymi sensu istnienia, miłości i patriotyzmu.

W pierwszym akcie poznajemy szesnastoletniego Kordiana, który jest romantycznym marzycielem, pełnym młodzieńczych ideałów. W tej części utworu szczególną rolę odgrywa scena w ogrodzie, gdzie Kordian dzieli się z przyjacielem swoimi myślami o przyszłości, miłości oraz o Polsce. Wielki wpływ na jego duchowy rozwój ma stara służąca Grzegorz, która opowiada mu różne historie, budząc w nim usposobienie patriotyczne. Jego nieszczęśliwa miłość do Laury także potęguje jego niepewność i zagubienie.

W akcie drugim Kordian odbywa podróż po Europie, szukając sensu życia. W Anglii spotyka się z materializmem i chłodem tamtejszego społeczeństwa, we Włoszech zmysłowość Ludwiki pozostawia go zdezorientowanym i pustym. Podobnie dzieje się w Watykanie, gdzie Kordian spotyka się z Papieżem, który jednak nie znajduje miejsca dla sprawy polskiej w swoim sercu. Symbolicznym wydarzeniem w tej podróży jest wizyta na Mont Blanc, gdzie Kordian doznaje głębokiego przemieniającego przeżycia. Wtedy sam jeden na szczycie góry, decyduje się podjąć heroiczną misję — zamach na cara Mikołaja, którego uważa za tyrana zagrażającego Polsce.

Trzeci akt rozpoczyna się w atmosferze konspiracyjnych przygotowań do spisku koronacyjnego. Kordian przyłącza się do patriotycznych spiskowców, którzy zamierzają zabić cara w czasie jego koronacji na króla Polski. Moment kulminacyjny następuje, gdy Kordian dostaje się do sypialni cara, jednak wtedy przeżywa wewnętrzny kryzys i nie może dokonać zamachu.

Kordian zostaje schwytany i aresztowany. W zakończeniu utworu, więziony w szpitalu dla obłąkanych, symbolicznie otwiera oczy na tragiczny los Polski. Czytelnik nie otrzymuje jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy czyn Kordiana był bohaterski, czy skazany na klęskę z powodu jego słabości psychicznej i moralnej.

Dramat "Kordian" ma wielowątkowy charakter i można go rozpatrywać z różnych perspektyw. Jedno z głównych przesłań utworu to refleksja nad sytuacją polityczną Polski pod zaborami i krytyka postaw młodych romantyków, którzy marząc o wielkich czynach, często nie potrafili im sprostać w rzeczywistości. Dylematy, z jakimi zmaga się Kordian, są również uniwersalne i dotyczą prozaicznych problemów człowieka próbującego znaleźć sens w świecie pełnym niesprawiedliwości i cierpienia.

Zastosowanie licznych elementów symbolicznych oraz metafor, takich jak Mont Blanc jako szczyt dążeń bohatera, pozwala Słowackiemu na ukazanie głębi i wielowymiarowości doświadczeń ludzkich. "Kordian" nie tylko ukazuje dramat jednostki, ale także stanowi ważny głos w dyskusji o losach narodu polskiego i jego drodze do niepodległości.

Nie ulega wątpliwości, że "Kordian" to dzieło o ogromnym znaczeniu literackim i historycznym, zarówno w kontekście romantyzmu, jak i całej polskiej literatury narodowej. Dzięki swojej wielowątkowości oraz bogactwu symboliki pozostaje aktualne i inspirujące dla kolejnych pokoleń czytelników i badaczy literatury.