Ważne wybory życiowe próbą dla człowieka. Omów problem, odwołując się do przykładów literackich.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 7.07.2024 o 21:37

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 7.07.2024 o 20:48

"Tyle wiemy o sobie, ile nas sprawdzono..." - W. Szymborska

Życie ludzkie pełne jest wyborów zarówno codziennych, mało istotnych, jak i tych fundamentalnych. Każdego dnia stajemy przed decyzjami, które mogą mieć różnorodne konsekwencje w naszym życiu. Niezależnie od tego, czy dotyczą one drobnych spraw codzienności, czy są to wielkie momenty kształtujące naszą przyszłość, każda decyzja jest próbą naszej mądrości, odwagi i wartości. Każdy człowiek samodzielnie decyduje o swojej drodze życiowej i wartościach, którymi się kieruje, a wybory te mają często wpływ nie tylko na życie jednostki, ale również na jej człowieczeństwo. Postawy i decyzje literackich bohaterów są doskonałą ilustracją tego, jak różnorodne i skomplikowane mogą być ludzkie wybory oraz jakie konsekwencje mogą one przynieść.

W literaturze znajdziemy wiele przykładów bohaterów, których wybory miały kluczowe znaczenie dla ich życia oraz dla losów innych ludzi. Są wśród nich zarówno wybory słuszne, prowadzące do osobistego rozwoju i szczęścia, jak i te błędne, skutkujące tragedią. Najbardziej interesujące są jednak te wybory, które są kontrowersyjne i niejednoznaczne moralnie, ukazujące złożoność ludzkich dylematów.

Jednym z przykładów słusznych wyborów jest postać Justyny Orzelskiej z powieści Elizy Orzeszkowej "Nad Niemnem". Justyna, wbrew oczekiwaniom swojego otoczenia, wybiera życie u boku Janka Bohatyrowicza. Decyduje się zerwać z bezproduktywnym życiem, które prowadziła, i poświęcić się pracy na rzecz wspólnego dobra oraz miłości. Ta decyzja daje jej poczucie sensu, satysfakcji z osiągnięć oraz szczęście w miłości. Przez swoje wybory Justyna zyskuje poczucie własnej wartości i spełnienia.

Innym przykładem słusznych wyborów jest doktor Bernard Rieux z powieści Alberta Camusa "Dżuma". W obliczu epidemii dżumy, doktor Rieux wybiera pomoc chorym, ryzykując swoje własne życie. Decyzja ta jest przejawem niezwykłego heroizmu i bezkompromisowej walki ze złem. Rieux, porzucając swoje osobiste bezpieczeństwo, stawia dobro innych ludzi na pierwszym miejscu, co czyni go prawdziwym bohaterem moralnym.

Przeciwieństwem słusznych wyborów są wybory błędne, prowadzące do tragedii. Dobrym przykładem jest Makbet, bohater tragedii Williama Szekspira. Prowadzony żądzą władzy, Makbet wybiera zdradę i morderstwo na wiernością królowi Duncanowi. Jego decyzje prowadzą do moralnej degradacji, serii zbrodni oraz ostatecznie do jego własnej zguby. Makbet staje się uosobieniem zła i ambicji, które zniszczyły nie tylko jego samego, ale i otoczenie, w którym żył.

W literaturze można również spotkać wybory kontrowersyjne, które trudno jednoznacznie ocenić jako słuszne czy błędne. Pierwsza z takich postaci to Antygona z tragedii Sofoklesa. Antygona staje przed wyborem między posłuszeństwem wobec prawa ludzkiego reprezentowanego przez Kreona a prawem boskim i miłością do brata. Wybiera pogrzebanie swojego brata, łamiąc tym samym zakaz Kreona. Jej wybór jest kontrowersyjny, ponieważ z jednej strony kieruje się miłością i własnym sumieniem, a z drugiej strony łamie ustanowione prawo. Antygona staje się symbolem konfliktu między etyką prywatną a publiczną, ukazując złożoność ludzkich wyborów moralnych.

Kolejnym przykładem kontrowersyjnych wyborów jest postać Konrada Wallenroda z poematu Adama Mickiewicza. Konrad, rozdarty między kodeksem rycerskim a zdradą, miłością a obowiązkiem wobec ojczyzny, decyduje się na zdradę Zakonu Krzyżackiego, aby ocalić Litwę. Jego wybór jest trudy do jednoznacznej oceny - z jednej strony zdradza swojego pana, z drugiej strony działa dla dobra ojczyzny. Jego decyzje prowadzą do tragicznego końca, pokazując jak trudne i bolesne mogą być konsekwencje kontrowersyjnych wyborów.

Podobnie trudnym moralnie wyborem staje przed doktorem Tomaszem Judymem, bohaterem powieści Stefana Żeromskiego "Ludzie bezdomni". Judym, będąc lekarzem, decyduje się na misję pomocy ubogim, rezygnując z miłości do Joasi. Jego wybór jest heroiczny, ponieważ poświęca osobiste szczęście dla wyższych wartości, ale jednocześnie krzywdzi Joasię i siebie samego. Judym staje się symbolem tragicznego konfliktu między osobistym szczęściem a obowiązkiem społecznym, pokazując, że nawet najszlachetniejsze wybory mogą mieć bolesne konsekwencje.

Przechodząc dalej, Tadeusz Borowski w opowiadaniu "U nas w Auschwitzu" przedstawia postać Tadeka, który w obozie koncentracyjnym wybiera przetrwanie nad zachowaniem pełni człowieczeństwa. Tadeusz, postawiony w ekstremalnej sytuacji obozowej, decyduje się na działania i postawy, które mogą wydawać się niemoralne w normalnych warunkach, ale w obozie są jedyną drogą do przetrwania. Jego wybory pokazują, że w sytuacjach granicznych tradycyjne normy moralne mogą ulegać przewartościowaniu.

W literaturze współczesnej godnym uwagi przykładem jest postać Artura z dramatu Sławomira Mrożka "Tango". Artur buntuje się przeciwko chaotycznemu światu swojej rodziny i próbuje wprowadzić nowe porządki, ale jego działania prowadzą do tyranii i własnej zguby. Jego wybory ukazują konflikt między młodzieńczą idealizmem a brutalną rzeczywistością, wskazując na trudności w próbie rewolucyjnej zmiany świata.

Ważne wybory życiowe nie są tylko wewnętrznymi dylematami bohaterów; są one również wypadkową kontekstu historycznego, społecznego i politycznego. Na przykład, w "Antygonie", decyzje bohaterów są głęboko zakorzenione w antycznej Grecji i jej strukturach politycznych i religijnych. Z kolei w "Konradzie Wallenrodzie" i "Ludziach bezdomnych", wybory bohaterów są nierozerwalnie związane z ich obowiązkami wobec ojczyzny i społeczeństwa. Każda z tych postaci działa w określonym kontekście, który wpływa na ich decyzje i postawy.

Dylematy bohaterów literackich często wiążą się również z kwestiami moralnymi, etycznymi i ideowymi. Wybory te ukazują konflikt między dobrem jednostki a dobrem wspólnym, prywatnym szczęściem a obowiązkiem społecznym. W przypadku Justyny Orzelskiej, wybór płynący z miłości prowadzi do szczęścia i spełnienia, podczas gdy decyzje Makbeta wynikające z żądzy władzy prowadzą do moralnej degradacji. Konrad Wallenrod i Tomasz Judym stają wobec wyborów, które kształtują ich jako bohaterów tragicznych, rozdartych między różnymi wartościami i normami moralnymi.

Podsumowując, różne postawy i wybory literackich bohaterów mają rozmaite konsekwencje, zarówno dla ich własnego życia, jak i dla otoczenia. Wiele wyborów jest skomplikowanych, niejednoznacznych moralnie i często tragicznych. Bohaterowie literaccy, tacy jak Antygona, Konrad Wallenrod, Tomasz Judym czy Tadek, ukazują złożoność ludzkich dylematów i trudności w podejmowaniu decyzji w ekstremalnych sytuacjach. Niejednoznaczność ocen moralnych podkreśla złożoność ludzkiego życia, a niektóre wybory mogą być oceniane tylko przez tych, którzy znaleźli się w podobnych sytuacjach. Ważne wybory życiowe są próbą dla człowieka, kształtują jego charakter, wartości i człowieczeństwo. Literackie przykłady podkreślają, że ludzkie życie jest nieustanną walką z dylematami etycznymi i moralnymi, a postawy bohaterów literackich stanowią wzór i przestrogę dla czytelników.