Różne postawy ludzi wobec własnych błędów

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 20.09.2024 o 21:58

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 19.09.2024 o 20:52

Analizując literaturę polską i światową, dostrzegamy wiele różnorodnych postaw ludzi wobec własnych błędów. Przyglądając się bohaterom literackim, możemy zauważyć, jak różnie reagują na swoje pomyłki – niektórzy starają się je naprawić, inni biorą za nie odpowiedzialność, a jeszcze inni próbują je zataić lub usprawiedliwić. W mojej rozprawce przyjrzę się kilku kluczowym postaciom literackim, które ilustrują te różnorodne postawy.

Pierwszym przykładem, na który chciałbym się skupić, jest bohater powieści Fiodora Dostojewskiego "Zbrodnia i Kara" – Rodion Raskolnikow. Raskolnikow popełnia morderstwo, przekonany o swojej wyższości moralnej i intelektualnej. Uważa, że jego czyn jest usprawiedliwiony, ponieważ planuje wykorzystać skradzione pieniądze na cele, które jego zdaniem przyniosą korzyść społeczeństwu. Początkowo nie przyznaje się do swojej winy i stara się zataić swój czyn. Jednak z czasem zaczyna go prześladować poczucie winy, które prowadzi do głębokiej wewnętrznej rozterki i dręczących wyrzutów sumienia. Raskolnikow ostatecznie dochodzi do wniosku, że jedynym sposobem na odzyskanie spokoju ducha jest przyznanie się do winy i poniesienie konsekwencji swoich błędów. Jego droga do samorefleksji i pokuty ukazuje, jak trudne i bolesne może być zmierzenie się z własnymi błędami.

Innym klasycznym przykładem jest Makbet, bohater tragedii Williama Szekspira o tej samej nazwie. Makbet, pod wpływem proroczych słów wiedźm i namowy żony, decyduje się na morderstwo króla Duncana, aby zdobyć koronę. Po dokonaniu tego czynu pogrąża się w paranoi i szaleństwie, starając się ukryć swoje winy poprzez dodatkowe zbrodnie. Jego błędy prowadzą go coraz głębiej w spiralę przemocy i obłędu, a jego próby utrzymania władzy jedynie pogarszają sytuację. Makbet jest przykładem kogoś, kto zamiast zmierzyć się z błędami, pogrąża się w nich jeszcze bardziej, co ostatecznie prowadzi go do zguby.

Przyjrzyjmy się teraz postawie bohaterów pozytywnej literatury wobec swoich błędów. Na przykładzie "Lalki" Bolesława Prusa widzimy, jak Wokulski, główny bohater, boryka się ze skutkami swoich decyzji. Choć Wokulski nie popełnia żadnych poważnych wykroczeń prawnych, jego błąd polega na ślepym dążeniu do miłości Izabeli Łęckiej. Na samym początku wierzy, że miłość do Izabeli da mu szczęście i spełnienie. Jednak stopniowo zaczyna dostrzegać, że jego uczucie jest jednostronne i że Izabela traktuje go instrumentalnie. Gdy Wokulski uświadamia sobie swój błąd, przechodzi trudny proces przemiany wewnętrznej. Stara się pogodzić ze sobą i zrozumieć, co tak naprawdę jest dla niego ważne, decydując się na podróż w nieznane, w poszukiwaniu własnej drogi.

Z kolei w "Granicy" Zofii Nałkowskiej obserwujemy przemianę Zenona Ziembiewicza, który początkowo próbuje usprawiedliwiać swoje błędy, szukając winy w otoczeniu, a nie w sobie. Zenon, wplątany w romans z Justyną, nieumiejętnie radzi sobie z narastającymi problemami, co prowadzi do tragicznych konsekwencji. Z czasem jednak dostrzega, że jego decyzje i działania wpłynęły negatywnie na życie innych ludzi, w tym na jego rodzinę. Pomimo tego, że Zenon konsekwentnie dąży do osiągnięcia swoich celów zawodowych, w końcu uświadamia sobie, jak wielu ludziom wyrządził krzywdę. Postawa ta wyraźnie kontrastuje z jego początkowym podejściem, gdy bagatelizował swoje błędy i starał się znaleźć wytłumaczenia na swoje decyzje.

Ostatnim przykładem, który omówię, jest "Jądro ciemności" Josepha Conrada, gdzie główny bohater, Marlow, jest świadkiem błędów Kurta, dowódcy stacji handlowej w Kongo. Kurtz, początkowo charyzmatyczny lider, staje się ucieleśnieniem zepsucia i moralnego upadku. Jego błędy wynikają ze stopniowego odrzucania zasad etycznych i moralnych na rzecz władzy absolutnej i korzyści materialnych. Kurtz zdaje sobie sprawę z popełnionych błędów dopiero na łożu śmierci, wykrzykując swoje ostatnie słowa: "Zgroza! Zgroza!". Jego refleksja przychodzi zbyt późno, aby naprawić wyrządzone krzywdy, co stanowi dramatyczne ostrzeżenie przed skutkami moralnego upadku.

Wszystkie te przykłady literackie pokazują, jak różnorodne i skomplikowane mogą być postawy ludzi wobec własnych błędów. Niektórzy bohaterowie, jak Raskolnikow i Wokulski, starają się naprawić swoje błędy i zmierzyć się z konsekwencjami. Inni, jak Makbet i Kurtz, znajdują się w spirali autodestrukcji, nieumiejętnie radząc sobie ze swoimi pomyłkami. Zenon Ziembiewicz, z kolei, reprezentuje trudną drogę do samoświadomości i przyznania się do błędów dopiero po przejściu przez etap zaprzeczenia i usprawiedliwiania siebie. Każda z tych historii dostarcza cennych lekcji na temat ludzkiej natury i moralności, ukazując, jak istotne jest odpowiedzialne podejście do własnych błędów oraz refleksja nad ich skutkami.