Człowiek poszukujący sensu życia: Analiza na podstawie „Zdążyć przed Panem Bogiem”, innej lektury obowiązkowej oraz wybranych kontekstów.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 13.04.2025 o 21:50

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 7.04.2025 o 16:43

Człowiek poszukujący sensu życia to motyw, który przewija się w literaturze od wieków. Współcześnie, w czasach niepewności i dynamicznych zmian, pytanie o sens istnienia staje się jeszcze bardziej aktualne. W literaturze polskiej wiele dzieł podejmuje to zagadnienie, poszukując odpowiedzi na fundamentalne pytania dotyczące ludzkiej egzystencji. W tej pracy odwołam się do „Zdążyć przed Panem Bogiem” Hanny Krall, „Dżumy” Alberta Camusa oraz kontekstów filozoficznych, aby zobrazować ludzką walkę o zrozumienie swej roli w świecie.

„Zdążyć przed Panem Bogiem” jest poruszającym przykładem literatury faktu, w której bohaterowie, stojąc w obliczu ekstremalnych sytuacji, poszukują sensu życia. Marek Edelman, będący głównym bohaterem książki i jednym z przywódców powstania w getcie warszawskim, przez całe życie starał się zrozumieć istotę ludzkiego istnienia. Edelman, jako lekarz i świadek Holocaustu, mierzył się z dramatycznym pytaniem: jaki jest sens życia, które może być tak brutalnie odebrane? Jego poszukiwania nie kończą się wraz z końcem wojny, ale trwają nadal – poprzez praktykę lekarską stara się nadawać znaczenie każdemu uratowanemu życiu, próbując wygrać z nieubłaganym biegiem czasu i wszechobecną śmiercią. Dla Edelmana, sens życia tkwi w nieustannej walce z niemożliwym do pokonania – śmiercią, co oddaje jego słynne zdanie: „Trzeba zdążyć przed Panem Bogiem”.

Podobne pytania zadaje sobie Rieux, bohater „Dżumy” Alberta Camusa, który w świecie ogarniętym zarazą, stara się odnaleźć sens w walce z nieuchronnym. Camus poprzez swoje dzieło wpisuje się w nurt egzystencjalizmu, gdzie absurd i brak ostatecznego sensu życia są centralnymi tematami rozważań. Rieux, podobnie jak Edelman, nie poddaje się. Jego działania, choć z pozoru skazane na porażkę, nabierają sensu w kontekście indywidualnej ludzkiej godności i etycznego obowiązku. Dla Rieux, walka z dżumą to nie tylko medyczny obowiązek, lecz także symboliczny akt oporu przeciwko bezsensowności i przypadkowości świata.

W poszukiwaniu sensu życia nie sposób pominąć filozoficznych kontekstów, które często inspirują literackie poszukiwania odpowiedzi na pytanie o sens istnienia. Egzystencjalizm, z jego krytyką ustalonych wartości i poszukiwań indywidualnej prawdy, stanowi ważne odniesienie. Filozofowie tacy jak Jean-Paul Sartre czy Simone de Beauvoir podkreślali, że to człowiek sam nadaje sens swojemu życiu poprzez wybory i działania. Ten nurt myślowy, wraz z koncepcją absurdu Camusa, sugeruje, że choć świat może być pozbawiony obiektywnego sensu, to jednostka ma zdolność kreowania znaczenia w swym życiu, nawet w obliczu cierpienia i chaosu.

Zarówno Marek Edelman, jak i doktor Rieux to postaci, które poprzez swoje czyny stawiają opór nihilizmowi. Ich działania, mimo że zdają się być nieznaczące w skali wszechświata, posiadają ogromną wartości w wymiarze personalnym i społecznym. Edelman, ratując życie w szpitalu, i Rieux, walczący z epidemią, pokazują, że walka o godność, ludzkość i miłość może być odpowiedzią na pytanie o sens istnienia. Ich postawy uczą, że nawet w najtrudniejszych czasach solidarność i walka z przeciwnościami losu mogą być źródłem sensu.

Reasumując, poszukiwanie sensu życia w obliczu dramatycznych wydarzeń historycznych, takich jak Holocaust czy fikcyjna zaraza, ukazuje niezachwianą siłę ludzkiego ducha. Zarówno w „Zdążyć przed Panem Bogiem”, jak i w „Dżumie” widzimy bohaterów, którzy mimo świadomości absurdalności i przemijalności świata, znajdują sens w walce o każde istnienie, wierności wartościom i ciągłym dążeniu do lepszego jutra. W obliczu chaosu i niepewności, ich poszukiwania i odpowiedzi inspirują do refleksji nad własnym życiem i czynią literaturę uniwersalną lekcją dla kolejnych pokoleń.