Różne postawy człowieka wobec zła

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 9.04.2025 o 21:40

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 7.04.2025 o 21:40

W literaturze różnorodne postawy człowieka wobec zła stanowią ważny temat, który często bywa eksplorowany przez pisarzy z różnych epok. Problematyka ta skłania do refleksji nad naturą ludzką, moralnością i wyborem, przed którym człowiek staje w obliczu zła. Analizując powieści i dramaty z różnych okresów, możemy dostrzec, jak różnorodne mogą być reakcje ludzi na zło, oraz jak te postawy wpływają na ich życie i losy. Przykładami literatury, która ukazuje różne podejścia do zła, są „Dżuma” Alberta Camusa, „Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego oraz „Makbet” Williama Szekspira.

W „Dżumie” Alberta Camusa zło przybiera postać epidemii, która opanowuje miasto Oran w Algierii. Camus, przedstawiając różne postacie zmagające się z epidemią, ukazuje różnorakie ludzkie reakcje wobec zła. Jednym z kluczowych bohaterów powieści jest doktor Bernard Rieux, który przyjmuje postawę walki ze złem, mimo że zdaje sobie sprawę ze swojej bezsilności wobec nieuchronności choroby. Dla Rieuxa walka z dżumą staje się kwestią moralnego obowiązku. Pomaga chorym, ryzykując własne życie, nie zważając na fakt, że nie może pokonać zarazy w sensie ostatecznym. Jego działania można postrzegać jako manifestację absurdu, który w filozofii Camusa oznacza nieuniknione zderzenie ludzkiej potrzeby sensu z bezsensownością świata. Doktor Rieux, mimo że dżuma jest wszechogarniająca i zdaje się nie do pokonania, kontynuuje walkę, co czyni go symbolem ludzkiej determinacji i odwagi.

Inną postawę wobec zła ukazuje Joseph Grand, który, choć pełni rolę urzędnika, również postanawia walczyć z epidemią na swój sposób. Grand jest postacią, dla której codzienne, drobne obowiązki stają się formą oporu wobec chaosu i zła. Jego spokojne i metodyczne usposobienie symbolizuje opór wobec rozpaczy i chaosu.

Z kolei w powieści „Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego zło przedstawione jest jako wynik wewnętrznego konfliktu bohatera, Rodiona Raskolnikowa. Młody student decyduje się na zbrodnię, której celem jest, jak sam twierdzi, poprawa sytuacji finansowej i udowodnienie własnej teorii o ludziach „wybitnych”. Raskolnikow wierzy, że jest ponad moralnymi normami, które obowiązują przeciętnego człowieka. Jego postawa wobec zła jest intelektualnym usprawiedliwieniem czynu. Jednak po dokonaniu zbrodni bohater zaczyna odczuwać ogromne wyrzuty sumienia i przeżywa psychiczne męki. Raskolnikow staje przed wewnętrznym konfliktem, który prowadzi go do duchowego odkupienia. W tym przypadku Dostojewski ukazuje, jak zgoda na zło w imię idei może prowadzić do wewnętrznej destrukcji, a ostatecznie do uznania własnych błędów i poszukiwania odkupienia.

Inną wymowną postawą wobec zła jest ta prezentowana przez Makbeta w tragedii Williama Szekspira. Makbet, początkowo szlachetny rycerz, ulega pokusie władzy, gdy wiedziony przepowiedniami czarownic i namową żony decyduje się zamordować króla Duncana. Makbet przyzwala na zło, by osiągnąć władzę, co skutkuje jego moralnym upadkiem. W miarę jak Makbet coraz częściej sięga po przemoc jako środek do celu, zło staje się wszechogarniającą siłą w jego życiu. Jego wybory prowadzą do ciągu zbrodni, które zatruwają jego życie i życie jego bliskich. Makbet ukazuje, jak trudne jest wyrwanie się z kręgu zła raz rozpoczętego, a także jak początkowe usprawiedliwienie jednego złego czynu może łatwo prowadzić do kolejnych.

Podsumowując, literatura ukazuje różnorodne postawy wobec zła, które mogą przybierać formę walki, usprawiedliwienia, czy też poddania się jego mocy. Postacie literackie takie jak doktor Rieux, Rodion Raskolnikow czy Makbet są odzwierciedleniem wieloaspektowej natury ludzkiej konfrontacji ze złem. Ich losy przypominają nam o tym, jak skomplikowane mogą być wybory moralne i jak decydujący wpływ mają na życie człowieka. Wnioski te pozostają aktualne, skłaniając do refleksji nad własnymi postawami i wyborami, które podejmujemy każdego dnia.