Człowiek, Bóg, życie i śmierć w średniowiecznej literaturze

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 25.10.2023 o 11:10

W średniowiecznej literaturze odnajdujemy liczne odniesienia do podstawowych aspektów ludzkiego życia, które były niezmiennie ważne dla ówczesnych ludzi. Człowiek, jako istota społeczna i duchowa, Bóg, jako absolutna siła kontrolująca i kierująca losami ludzi, oraz życie i śmierć, które były nieodłącznymi elementami ludzkiego doświadczenia, stanowiły główne tematy podejmowane w ówczesnych tekstach literackich.

Człowiek w średniowiecznej literaturze często postrzegany był jako złożony byt, który musiał stawić czoła wielu próbom i przeciwnościom. Był to czas, w którym hierarchia społeczna była wyjątkowo zarysowana, a każdy miał swoje określone miejsce w hierarchii społecznej. Jednakże, nawet wśród różnic klasowych, człowiek był przedstawiany jako posiadający pewne prawa i moralne wartości. W „Opowieściach kanterberyjskich” Geoffreya Chaucera przykłady takich postaw można odnaleźć w opowieściach ludzi z różnych grup społecznych, którzy stawiają na pierwszym miejscu uczciwość, sprawiedliwość czy miłość. Równocześnie człowiek często musiał stawić czoła próbom wiary i pokusom, które występowały na drodze ku osiągnięciu zbawienia. Przykładem takiego przedstawienia człowieka jest „Boże Narodzenie” w dramacie „Życie i pasja Jezusa Chrystusa” ze zbioru „Słowiańska apokryficzna literatura religijna”, gdzie przeciętni ludzie, jak pasterze czy trzej królowie, zostają wezwani przez anioła do oddania cześci narodzonemu Dzieciątku.

Bóg miał ogromne znaczenie w średniowiecznej literaturze, a jego obecność, wraz z wiarą i religią, była fundamentem życia społecznego. Bóg często występował jako siła sprawcza i rządząca całym światem, która wpływała na życie i losy ludzi. W „Pieśni o Rolandzie” możemy dostrzec obraz Boga jako sędziego i wyroczni, który decyduje o losach bohaterów. Bóg był także przedstawiany jako sprawiedliwy i miłosierny, gotowy wybaczyć swoim dzieciom grzechy, jeśli wykażą skruchę i pokorę. W „Niego wybraniecki wielki” z „Pieśni starego słowiańskiego bohatera: Księga rodu książąt kijowskich” autor ukazuje proroka Izajasza, jako posłańca Bożego, który przekazuje wiernym słowa nadziei i zapewnia ich o Bożej miłości.

Życie i śmierć były tematami często podejmowanymi w średniowiecznej literaturze. Życie było postrzegane jako przemijające i pełne cierpienia, ziemskich prób i pokus. W „Romansie o Tristramie i Izoldzie” autor porusza temat nieszczęśliwej miłości, która prowadzi do tragedii i śmierci bohaterów. Śmierć była nieodłącznym elementem ludzkiego doświadczenia i często przedstawiana jako moment, w którym człowiek oddawał sprawiedliwość swoim grzechom i stawał przed krolem wieczności. Przykładem takiego ujęcia jest „Płac świętego Józefa” z „Nauki dla dzieci szkolnych od Noego po Hioba”, w którym święty Józef umiera i jest przyjmowany przez samego Jezusa na niebie.

Mimo upływu czasu, tematyka poruszana w średniowiecznej literaturze wciąż pozostaje aktulalna i uniwersalna. Człowiek, Bóg, życie i śmierć są nadal podstawowymi tematami, które dotyczą każdego z nas. Warto poznać te teksty, aby lepiej zrozumieć nasze korzenie i kontynuować duchową podróż naszych przodków.