Dylematy etyczne w pracy pielęgniarki – refleksje nad przypadkiem z praktyki
Ta praca została zatwierdzona przez naszego nauczyciela: 9.12.2025 o 10:45
Rodzaj zadania: Esej
Dodane: 7.11.2025 o 13:26
Streszczenie:
Pielęgniarki codziennie stają przed trudnymi dylematami etycznymi, wybierając między tajemnicą zawodową a dobrem i wsparciem pacjenta oraz jego bliskich.
Praca pielęgniarki to zawód pełen wyzwań i odpowiedzialności, który codziennie stawia przed pracownikami służby zdrowia nie tylko zadania natury technicznej i medycznej, ale również istotne dylematy etyczne. Pielęgniarki, będące jednym z fundamentów systemów zdrowotnych na całym świecie, często muszą podejmować decyzje wpływające bezpośrednio na życie i dobro pacjentów. Przykład takiego dylematu można znaleźć w literaturze fachowej, a także w relacjach osobistych pracowników służby zdrowia. Dla kontekstu, sięgnęłam po książki Christie Watson "Pielęgniarki. Sceny ze szpitalnego życia" oraz Weroniki Nawary "W czepku urodzone", które opisują różne przypadki i wyzwania dnia codziennego pielęgniarek.
Dylemat dotyczący zachowania poufności a dobro pacjenta
Jednym z podstawowych dylematów etycznych, który może pojawić się w pracy pielęgniarki, jest decyzja dotycząca ujawnienia informacji o stanie zdrowia pacjenta jego rodzinie. W literaturze temat ten jest szeroko omawiany, ponieważ godzi w dwie główne wartości etyczne: konieczność zachowania poufności i prawo pacjenta do prywatności oraz obowiązek działania na rzecz jego dobra. Watson w swojej książce opisuje sytuację, gdzie pielęgniarka ma do czynienia z pacjentem, który wyraźnie nie chce, aby jego rodzina dowiedziała się o jego poważnej chorobie. Taki przypadek stawia pielęgniarkę przed trudnym wyborem pomiędzy respektowaniem woli pacjenta a ułatwieniem rodzinie procesu przygotowania się do ewentualnie trudnych wydarzeń.Zgodnie z Kodeksem Etyki Zawodowej Pielęgniarek i Położnych, pielęgniarka zobowiązana jest do przestrzegania tajemnicy zawodowej, co przywołuje §5 tegoż kodeksu, który mówi: "Pielęgniarka i położna obowiązane są do zachowania w tajemnicy wszystkich okoliczności, o których powzięły wiadomość w związku z wykonywaniem zawodu, jeżeli ich ujawnienie mogłoby naruszyć dobro pacjenta".
Wpływ presji społecznej na decyzje etyczne
Wpływ presji społecznej na decyzje etyczne pielęgniarki może być nie do przecenienia. Na pielęgniarkę wywierana jest presja ze strony rodziny pacjenta, która zauważa niepokojące objawy i domaga się wiedzy na temat stanu zdrowia bliskiej osoby. Dylemat polega na waśni między etyką zawodową, która nakłada obowiązek zachowania tajemnicy medycznej, a empatią wobec rodziny, która chce przygotować się na najgorsze i zapewnić pacjentowi potrzebne wsparcie.Nawara w swojej książce doskonale ilustruje taki przypadek, gdzie rodzina próbuje wymóc na personelu ujawnienie informacji, co dodatkowo komplikuje sytuację etyczną pielęgniarki. W polskim prawodawstwie również znajdziemy odnoszące się do tej kwestii regulacje. Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta jednoznacznie określa, że "informacje o stanie zdrowia pacjenta mogą być udostępnione wyłącznie za jego zgodą".
Kwestie autonomii pacjenta w kontekście decyzji medycznych
Kwestia autonomii pacjenta i jego prawa do samostanowienia są jednym z filarów współczesnej etyki medycznej. Zgodnie z tym, pacjent powinien mieć pełne prawo do podejmowania decyzji dotyczących jego zdrowia, a personel medyczny jest zobowiązany do ich respektowania. W polskim kontekście prawnym, zgodnie z ustawą o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, pacjent ma prawo do informacji na temat swojego stanu zdrowia oraz do decydowania, kto jeszcze taką informację otrzyma. Oznacza to, że odmowa ujawnienia diagnozy rodzinie, jeśli taka jest wola pacjenta, jest nie tylko prawnym, ale i etycznym obowiązkiem personelu medycznego.Piotr Bogdanowicz w artykule "Autonomia pacjenta w świetle polskiego prawa" podkreśla, że jest to kluczowy element w podejmowaniu tych trudnych decyzji. Warto również odwołać się do cytowanej wcześniej Karty Etyki Zawodowej, gdzie autonomii pacjenta przypisuje się fundamentalne znaczenie.
Praktyczne aspekty pracy pielęgniarki w obliczu dylematów etycznych
Sytuacja pielęgniarki w takich momentach jest wyjątkowo trudna. Z jednej strony chce ona zachować zaufanie pacjenta, a z drugiej musi odpowiedzieć na potrzeby emocjonalne jego bliskich. Wielokrotnie pielęgniarki w takich przypadkach decydują się na konsultację z lekarzem prowadzącym oraz psychologiem szpitalnym, aby znaleźć najlepsze rozwiązanie. W polskich szpitalach niestety nie zawsze taka współpraca jest płynna, co dodatkowo utrudnia podejmowanie decyzji.Christie Watson opisuje przypadek, w którym zespół medyczny podejmuje decyzję o zintensyfikowaniu wsparcia dla pacjenta, jednocześnie oferując rodzinie pomoc psychologiczną. Takie podejście wydaje się być najbardziej zgodne z etyką zawodową oraz dobrem pacjenta.
Znaczenie wsparcia zawodowego w podejmowaniu decyzji etycznych
Przedstawione przypadki pokazują, jak istotne jest zrozumienie i respektowanie granic autonomii pacjenta oraz zapewnienie wsparcia dla niego i jego bliskich. Dylemat ten rzuca także światło na potrzebę wsparcia dla pielęgniarek, które często znajdują się pomiędzy młotem a kowadłem, balansując między różnymi wartościami etycznymi i oczekiwaniami społecznymi.Zaognianie konfliktów często może być zminimalizowane dzięki odpowiednim szkoleniom oraz rozmowom z doświadczonymi kolegami z pracy. Weronika Nawara podkreśla w swojej książce, że mentoring i wsparcie bardziej doświadczonych pracowników są kluczowe dla młodych pielęgniarek, które stają przed podobnymi dylematami.
Bazowanie na faktach i strategiach postępowania w dylematach etycznych
W literaturze i praktyce podkreślane jest również znaczenie posiadania jasno określonych procedur i polityk szpitalnych dotyczących etyki oraz regularnych szkoleń z zakresu podejmowania decyzji etycznych. Przykładowo, wprowadzanie symulacji przypadków i warsztatów może pomóc personelowi medycznemu w lepszym przygotowaniu się do rzeczywistych sytuacji.Najważniejsze jest, aby decyzje etyczne były podejmowane ostrożnie, z uwzględnieniem dobrostanu pacjenta, etyki zawodowej i przepisów kluczowych dla zawodu pielęgniarki. Kluczowe jest znalezienie równowagi między tymi wartościami, co wymaga nie tylko wiedzy i umiejętności, ale również zaangażowania i empatii.
Ocena nauczyciela:
Ta praca została zatwierdzona przez naszego nauczyciela: 9.12.2025 o 10:45
O nauczycielu: Nauczyciel - Katarzyna P.
Od 9 lat pracuję w szkole średniej i pokazuję, że dobrze napisany tekst to wynik procesu, nie talentu. Pomagam w przygotowaniu do matury oraz w rozwijaniu czytania ze zrozumieniem u ósmoklasistów. Na zajęciach panuje spokój i uważność, a feedback jest prosty i konkretny. Uczniowie cenią jasne kryteria oceny i narzędzia, które pomagają je spełnić.
Praca jest merytoryczna, dobrze ustrukturyzowana i oparta na aktualnych źródłach literaturowych oraz przepisach prawa.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się