„Człowieka można zniszczyć, ale nie pokonać” – rozprawka z dwoma przykładami z literatury i jednym z dowolnego źródła

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 25.01.2026 o 9:48

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 24.01.2026 o 11:40

„Człowieka można zniszczyć, ale nie pokonać” – te słowa Ernesta Hemingwaya znajdują odzwierciedlenie w wielu dziełach literackich oraz w rzeczywistości. Ogrom ludzkiej determinacji, który sprawia, że nawet w obliczu największych trudności nie traci on swojego wewnętrznego ducha i nie poddaje się, jest jednym z najważniejszych tematów podejmowanych przez literaturę. Przywołując dwa klasyczne utwory literackie oraz jeden przykład z rzeczywistości, postaram się uzasadnić tę tezę.

Pierwszym przykładem, który doskonale ilustruje maksymę Hemingwaya, jest bohater powieści „Stary człowiek i morze” samego autora tych słów. Santiago, główny bohater opowiadania, to stary rybak, który przeżywa ciężki okres w swoim życiu zawodowym – przez 84 dni nie udało mu się złowić ani jednej ryby. Mimo wyczerpania, wieku i niepowodzeń, Santiago wykazuje się niesamowitą determinacją. Wypływa na otwarte morze i po długiej oraz wyczerpującej walce łowi ogromnego marlina, który symbolizuje największe wyzwanie w jego życiu. Walka z rybą jest nie tylko testem jego umiejętności fizycznych, ale przede wszystkim siły jego ducha. Choć marlin zostaje w końcu zjedzony przez rekiny i Santiago wraca do domu z niewielkim resztkami trofeum, starzec nie czuje się pokonany. Jego duch pozostaje nienaruszony, a jego samozapoarcie i odwaga stają się inspiracją dla innych. Santiago podjął walkę i mimo fizycznej porażki, odnalazł triumf w swej niezłomności.

Drugi przykład pochodzi z polskiej literatury i jest nim postać Aliny z dramatu Juliusza Słowackiego „Balladyna”. Alina, jedna z dwóch sióstr rywalizujących o względy księcia Kirkora, jest symbolem niewinności, pracowitości i siły ducha. Mimo niesprzyjających okoliczności, biedy oraz siostrzanej rywalizacji, Alina nie traci nadziei i stara się walczyć o lepsze życie. Jej trud, chęć do pracy oraz miłość do matki są dowodem na to, jak silna jest jej wola i determinacja. Choć w końcu zostaje zamordowana przez zazdrosną i bezwzględną siostrę Balladynę, jej duch pozostaje niezłomny. Jej niewinność i wartości, które wyznawała, nie zostają zapomniane – postać Aliny, choć fizycznie zniszczona, wywiera ogromny wpływ na sumienie i życie ludzi pozostających w jej świecie. Balladyna, mimo swojej początkowej triumfującej pozycji, w końcu sama staje się ofiarą swoich działań, co dowodzi, że prawdziwa siła i zwycięstwo leżą nie w fizycznym tryumfie, ale w wartościach moralnych i niezłomności ducha.

Trzeci przykład pochodzi z rzeczywistości i jest nim walka Nelsona Mandeli przeciwko systemowi apartheidu w Republice Południowej Afryki. Mandela, jako działacz antyapartheidowy, był więziony przez 27 lat za swoje przekonania i walkę o prawa czarnoskórej ludności. System apartheidu starał się zniszczyć go, zarówno fizycznie jak i psychicznie, poprzez długoletnią izolację i ciężkie warunki więzienne. Mimo tych prób Mandela nie tylko przetrwał, ale po wyjściu z więzienia stał się symbolem walki o wolność, równość i braterstwo. Jego niezłomność, siła woli i niezachwiana wiara w sprawiedliwość sprawiły, że apartheid został zlikwidowany, a on sam został pierwszym czarnoskórym prezydentem RPA. Jego zwycięstwo nie polegało na pokonaniu swoich fizycznych więźniów, ale na przetrwaniu i triumfie wartości, które reprezentował. System apartheidu próbował go zniszczyć, lecz nie zdołał złamać jego ducha.

Przykłady, które przedstawiłem, dowodzą, że człowieka można zniszczyć fizycznie, ale nie można go pokonać, jeśli jego duch pozostaje niezłomny. Santiago, Alina i Nelson Mandela - wszyscy ci bohaterowie wykazali się nadzwyczajną siłą ducha, która pozwoliła im przetrwać najtrudniejsze chwile i w końcu triumfować. Ich historie są dowodem na to, że największą siłą człowieka jest jego niezłomność i wierność swoim wartościom, które żadna fizyczna porażka nie jest w stanie zniszczyć.