Prawo boskie a prawo ludzkie - omówienie na podstawie "Antygony"

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 10.10.2023 o 22:28

W świecie rządzącym ludźmi, czy to w starożytnych czasach czy w dzisiejszych czasach, zawsze pojawiały się dylematy związane z konfliktem między boskim prawem a prawami nakładanymi przez samych ludzi. Przeanalizowanie tragedii Sofoklesa pt. "Antygona" oraz jej kontekstu pozwala zrozumieć jak boskie prawo ludzkie jest nieodłącznie powiązane z moralnością jednostki oraz społeczeństwa.

W dramacie Sofoklesa główna bohaterka, Antygona, staje w obliczu trudnego wyboru pomiędzy przestrzeganiem ludzkich praw a boskim prawem. Po śmierci swojego brata, Polinejkesa, który zginął w zamieszku w Tebach, Antygona jest przekonana, że musi go godnie pochować, mimo zakazu jej stryja, króla Kreona. Kreon postanawia pozostawić ciało Polinejkesa na zewnątrz miasta jako akt odstraszający dla innych buntowników. Antygona, jednak, pragnie postępować zgodnie z boskim prawem, które nakazuje szacunek dla zmarłych oraz dla boskich mocarstw. Zatem, mimo niebezpieczeństwa i ostrzeżeń, Antygona decyduje się na znieważenie ludzkiego prawa i pochowa ciało swego brata. Jako rezultat swojego czynu zostaje ukarana przez Kreona, któremu podlegała.

Kreona można przedstawić jako reprezentanta ludzkich praw – prawa, które jest oparte na racjonalności, konieczności i pragmatyzmie. To prawa, które rządzą społeczeństwem i mają zapewnić jego ład i porządek. Kreon musi podejmować trudne decyzje w interesie miasta, co sprawia, że jego decyzje są czasem niepopularne. Jednak w przypadku odmowy wyegzekwowania swojej władzy nad Antygoną, Kreon obawia się, żeby nie utracić swojego autorytetu. Chociaż sądzony przez Chóry, w swoich wyrokach opiera się na swoim własnym ludzkim rozsądku. Dlatego właśnie ukarze Antygonę, niezależnie od tego, czy jej postępowanie jest zgodne z uczuciami i intencjami człowieka, czy też harmonizuje z boskimi mocarstwami.

Konflikt między Antygoną a Kreonem ukazuje zderzenie dwóch różnych świadomości, dwóch sposobów postrzegania prawa oraz dwóch różnych kontekstów. Antygona reprezentuje boskie prawo i moralność, która jest głęboko zakorzeniona w tradycji i wierzeniach starożytnych Greków. Kreon natomiast obrazuje władzę polityczną, która bazuje na rzeczach widocznych i materialnych, materiałowych interesach społeczeństwa.

Z analizy tragedii "Antygona" wynika, że prawo boskie prawo ludzkie jest nie tylko kwestią konfliktu pomiędzy indywidualnymi moralnościami i prawem, ale także między moralnością jednostki a interesami społeczeństwa. W przypadku Antygony jest to walka pomiędzy działaniem zgodnym z boskimi mocarstwami a posłuszeństwem wobec władzy i prawa. Przez umieszczenie tego dylematu na płaszczyźnie tragedii Sofoklesa przekazuje ważne przesłanie – konieczność wypracowania równowagi pomiędzy boskim prawem a ludzkim prawem, między indywidualnymi moralnościami a interesami społeczeństwa.

Ważnym wnioskiem jest fakt, że prawo ludzkie nie zawsze jest zgodne z uczuciami i intencjami jednostki oraz z boskimi mocarstwami. Decyzje podejmowane na szczeblu społecznym i politycznym podlegają czynnikom pragmatycznym. Wielokrotnie przepisy wydają się być niesprawiedliwe wobec jednostki, wywołując konflikt z boskimi mocarstwami i zmuszając jednostkę do podjęcia trudnych, moralnych decyzji.

Ta tragedia pozostaje często aktualna w dzisiejszym świecie, gdzie nadal występują konflikty wynikające z różnic między boskim a ludzkim prawem. Przykłady takich sytuacji można znaleźć na całym świecie, gdzie jednostki starają się postępować moralnie, jednocześnie będąc zmuszone do łamania praw nakładanych przez społeczeństwo czy rządy.

Tragedia Sofoklesa, "Antygona", ukazuje, że boskie prawo ludzkie jest nieodłącznie powiązane z moralnością jednostki i społeczeństwa. Konflikty, które powstają pomiędzy prawem ludzkim a boskim, są nieuniknione i wymagają od nas poszukiwania równowagi pomiędzy tymi dwoma formami prawa. Tylko wtedy będziemy w stanie osiągnąć harmonię oraz zachować etyczną postawę wobec świata, w którym przyszło nam żyć.