Różne postawy ludzi wobec zła na przykładzie 'Dżumy' i 'Balladyny'

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.11.2024 o 15:24

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 25.11.2024 o 15:26

W literaturze często spotykamy się z analizą postaw jednostek wobec zła. W obliczu trudnych wyborów i sytuacji kryzysowych, bohaterowie literaccy przybierają różne postawy wobec moralnych dylematów. Dzieła takie jak "Dżuma" Alberta Camusa i "Balladyna" Juliusza Słowackiego dostarczają nam inspirujących przykładów i zarazem ostrzeżeń dotyczących reakcji ludzi na zło. Analizując te utwory, możemy zauważyć, że postawy wobec zła są różnorodne i niejednoznaczne, od heroizmu i poświęcenia po egoizm i okrucieństwo.

W "Dżumie" Alberta Camusa, zło przybiera postać epidemii, która ogarnia miasto Oran. W obliczu tego zagrożenia, postacie przybierają różne postawy wobec zła – od odwagi i poświęcenia po bierność i egoizm. Pierwszym bohaterem, który stanowi przykład aktywnej walki ze złem, jest doktor Bernard Rieux. Rieux reprezentuje postawę, którą Camus wielokrotnie podkreślał w swej filozofii - bunt wobec bezsensu i cierpienia. Doktor Rieux, mimo świadomości daremności swoich działań, nie poddaje się i nieustannie walczy o życie swoich pacjentów. Jego postawa jest symbolem humanizmu i determinacji w obliczu nieszczęścia, co czyni go jednym z najważniejszych przedstawicieli postawy aktywnej wobec zła. Rieux odrzuca pesymizm i apatię, które mogłyby go sparaliżować, zamiast tego wybiera aktywne działanie, sądząc, że nawet najmniejsze wysiłki są wartościowe.

Z kolei postać Ramberta reprezentuje inny rodzaj reakcji na zło – z początku egoistyczną, ukierunkowaną na własne dobro i ucieczkę. Rambert jest dziennikarzem, który przypadkowo znalazł się w Oranie i pragnie opuścić miasto, żeby wrócić do ukochanej. Początkowo skupiony jest na sobie i swoich pragnieniach, jednak w miarę rozwoju fabuły jego postawa ulega zmianie. Dostrzega zaangażowanie innych oraz wagę wspólnotowej walki ze złem, przez co zmienia swoje podejście i ostatecznie decyduje się pozostać w mieście, aby pomóc w walce z epidemią. Jego przemiana pokazuje, że nawet z początku egoistyczne postawy mogą ewoluować, prowadząc do solidarności i odpowiedzialności za los innych.

"Dżuma" ukazuje również postawę bierności wobec zła, jaką reprezentuje Joseph Grand. Grand, choć nie uczestniczy bezpośrednio w walce z chorobą, pomaga w inny sposób, starając się nadać sens swojemu życiu poprzez pracę nad swoją książką. Jest symbolem przeciętnego człowieka, który, mimo iż nie potrafi działać heroicznie, próbuje zachować godność i sens w trudnych czasach. Jego postawa również zasługuje na uznanie, ponieważ świadczy o próbie znalezienia stabilności i radości w małych rzeczach.

Innym tekstem literackim, który podejmuje temat różnorodnych postaw wobec zła, jest dramat "Balladyna" Juliusza Słowackiego. Balladyna, główna bohaterka, reprezentuje postawę bezwzględnego dążenia do władzy i sukcesu, niezważając na konsekwencje swoich czynów. Jej droga do tronu usłana jest zbrodniami i manipulacjami, co czyni ją uosobieniem zła i moralnego upadku. W przeciwieństwie do bohaterów "Dżumy", Balladyna przyjmuje zło jako narzędzie, którym świadomie się posługuje dla osiągnięcia swoich celów. Jej działania prowadzą do katastrofy nie tylko dla innych postaci, ale i dla niej samej, co podkreśla moralizatorską wymowę utworu – zło, które czynimy, ostatecznie nas niszczy.

Kontrastem dla Balladyny jest postać Aliny, której początkowo niewinna i dobroduszna natura zostaje zniszczona przez intrygi siostry. Alina reprezentuje postawę prawdy i uczciwości, dążąc do szczęścia ścieżką miłości i pracowitości. Jej tragiczna śmierć jest ostrzeżeniem przed destrukcyjną siłą zła, które zagraża nawet niewinnym, oraz gloryfikacją tych wartości, które zostały przez Balladynę zdradzone.

Dzieła Camusa i Słowackiego pokazują, że postawy wobec zła są różnorodne i wieloaspektowe. W "Dżumie" bohaterowie walczą z bezosobowym złem i jednoczą się we wspólnej walce, choć ich motywacje są różne. Natomiast "Balladyna" prezentuje bardziej osobistą walkę z moralnym upadkiem, ukazując wpływ zła na jednostkę i jej otoczenie. Zarówno "Dżuma", jak i "Balladyna" podkreślają konieczność stawiania oporu wobec zła, niezależnie od jego formy, oraz pokazują, że choć różne są sposoby reagowania na nie, wszystkie mają swoje konsekwencje.

Reasumując, analiza obu utworów pozwala nam dostrzec złożoność ludzkich postaw wobec zła oraz ich wpływ na życie jednostki i społeczeństwa. W obliczu zagrożeń bohaterowie literaccy podejmują różne wybory, które mogą prowadzić do bohaterstwa, solidarności lub moralnego upadku. Utwory te zachęcają nas do refleksji nad tym, jak my sami reagujemy na zło w naszym życiu oraz jakie wartości powinniśmy pielęgnować, aby stawić mu czoła.