Co skłania człowieka do poświęceń? Analiza na podstawie "Dżumy" Alberta Camusa

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 14.01.2026 o 9:54

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 15.10.2025 o 12:09

Poświęcenie stanowi jeden z najważniejszych motywów literatury, ukazując wewnętrzną walkę człowieka między egoizmem a altruizmem. Powieść "Dżuma" autorstwa Alberta Camusa jest doskonałym przykładem tego zagadnienia, pokazując różnorodne przyczyny, które skłaniają ludzi do aktów poświęcenia. Camus, ukazując miasto Oran opanowane przez śmiertelną epidemię, maluje obraz społeczeństwa, w którym jednostki muszą podjąć decyzje między ratowaniem siebie a niesieniem pomocy innym. W niniejszej pracy zostanie rozpatrzony problem, co skłania człowieka do poświęceń, z uwzględnieniem analizy postaw głównych bohaterów.

Powieść "Dżuma" jest metaforą ludzkiej egzystencji i nieuchronności śmierci, ale również pokazuje, jak w obliczu kryzysu ludzie są zdolni do nadzwyczajnych czynów. W książce przedstawione są różnorodne postawy bohaterów, którzy mimo zagrożenia swojego życia decydują się na poświęcenia. Jednym z kluczowych motywów działań tych ludzi jest współczucie. Doktor Rieux, główna postać powieści, jest lekarzem, który niestrudzenie walczy z epidemią. Jego działania motywowane są głębokim współczuciem dla cierpiących. Rieux zdaje sobie sprawę z bezsilności wobec dżumy, jednak codziennie podejmuje walkę, gdyż czuje moralny obowiązek pomagania. Współczucie jest dla niego siłą napędową, która sprawia, że mimo niebezpieczeństw, jakie niesie praca, nie przestaje dążyć do ratowania życia mieszkańców Oranu.

Kolejnym czynnikiem skłaniającym bohaterów do poświęceń jest poczucie obowiązku obywatelskiego. Joseph Grand, skromny urzędnik, mimo że nie ma żadnych medycznych kwalifikacji, angażuje się w walkę z epidemią. Jego działania są inspirowane świadomością, że każdy może przyczynić się do wspólnego dobra. Grand, rejestrując dane dotyczące chorych, poświęca swój czas i siły, mając nadzieję, że jego praca przyspieszy koniec epidemii. Dla niego najważniejsze jest działanie na rzecz społeczności, co daje mu poczucie sensu i spełnienia. Widzimy tutaj, że poczucie obowiązku wobec innych ludzi może motywować do poświęceń nawet w trudnych warunkach.

Przyjaźń i lojalność są kolejnymi motywami, które skłaniają ludzi do poświęcenia. Tarrou, przyjaciel Rieux, decyduje się aktywnie walczyć z dżumą, organizując ochotnicze oddziały sanitarnych. Jego działania nie wynikają z zawodowego obowiązku, ale z głębokiej przyjaźni i lojalności wobec Rieux oraz poczucia niesprawiedliwości wobec cierpienia. Tarrou nie boi się ryzykować własnego życia, ponieważ wierzy w wartość wspólnego działania i solidarności. Przyjaźń staje się dla niego wartością nadrzędną, która usprawiedliwia wszelkie ryzyko i trudy. Ukazuje to, jak bliskie relacje mogą skłaniać ludzi do podjęcia działań przekraczających ich osobiste granice.

Miłość również odgrywa ważną rolę w motywowaniu bohaterów do poświęceń. Rambert, dziennikarz, początkowo chce uciec z Oranu, by wrócić do ukochanej kobiety. Jednak z czasem, obserwując działania Rieux, Granda i Tarrou, zmienia swoje podejście. Uświadamia sobie, że miłość do ukochanej kobiety to nie tylko pragnienie bycia z nią, ale również troska o innych ludzi. Rambert decyduje się pozostać w Oranie i walczyć z epidemią, ponieważ czuje miłość do ludzkości jako całości. To przejście z egoistycznego pragnienia do altruistycznego działania jest pięknym przykładem, jak miłość w szerokim znaczeniu tego słowa może prowadzić do poświęceń na rzecz innych.

Poczucie celu i wartości życia także stanowi ważną motywację do poświęceń. Doktor Rieux, mimo osobistych strat i bólu, które dotykają go podczas epidemii (śmierć żony), odnajduje sens swojego życia w niesieniu pomocy chorym. W jego przypadku walka z dżumą staje się niejako misją, której celem jest ochrona ludzkiego życia. Dla Rieux wartość życia ludzkiego przewyższa wszelkie osobiste cierpienia, co daje mu siłę do nieustającej walki. Widać tu, że głęboko zakorzenione poczucie wartości życia i własnej misji może motywować mimo wszelkich trudności.

Podsumowując, "Dżuma" Alberta Camusa ukazuje, jak różne motywy potrafią skłonić człowieka do poświęceń. Współczucie, poczucie obowiązku, przyjaźń, miłość oraz poczucie celu stanowią siły napędowe, które prowadzą do heroicznych czynów. Również poczucie przynależności do wspólnoty i chęć działania na jej rzecz odgrywają kluczową rolę. Bohaterowie powieści, różni pod względem charakterów i motywacji, ukazują całą paletę powodów, dla których ludzie są skłonni poświęcać własne życie i zdrowie dla innych. Ich przykłady uczą nas, że w obliczu kryzysu, to, co skłania nas do poświęceń, jest często związane z naszymi najgłębszymi wartościami i relacjami z innymi ludźmi.