Czy Antygona była postacią niepokorną?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 13.02.2024 o 12:30

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 11.02.2024 o 18:12

Antygona, bohaterka tragedii Sofoklesa o tym samym tytule, od wieków budzi kontrowersje i prowokuje do refleksji nad granicami posłuszeństwa wobec władzy i własnych przekonań. Postać Antygony to symbol niezłomnej walki o zachowanie godności człowieka i praw do obrony świętości przodków. Niepokorność tej postaci to aspekt, który zasługuje na szczególną uwagę – czy rzeczywiście Antygona była postacią niepokorną wobec praw panujących w jej czasach, czy też jej działania kierowane były głębokim poczuciem obowiązku oraz moralności?

Niepokorność Antygony objawia się już we wstępnych scenach dramatu, kiedy to mimo zakazu króla Kreona decyduje się pochować ciało swojego brata Polinejkesa, który zginął podczas ataku na miasto i został uznany za zdrajcę. Kreon, panujący w Tebach, wydaje edykt, zgodnie z którym karą za jego pochówek miała być śmierć. W tym kontekście niepokorność Antygonie nie tylko przeciwstawia się woli władcy, lecz także kwestionuje ustanowiony przez niego porządek prawa, stawiając ponad nim prawa boskie i tradycję.

Według praw boskich, jakimi Antygona kierowała się w swoim działaniu, nie pochowanie ciała brata byłoby świętokradztwem. Tu warto zaznaczyć, że dla starożytnych Greków pochówek zmarłego był obowiązkiem religijnym i moralnym, ściśle związanym z wiarą w życie pozagrobowe. W perspektywie tego przekonania, czyn Antygony wydaje się być aktem nie tyle niepokorności, co raczej głębokiej wierności wobec niezmiennej hierarchii wartości.

Postawa Antygony jest także wyrazem lojalności wobec rodziny i miłości. To Antygona staje się ostatnią strażniczką honoru rodzinnego. Jej ofiara świadczy o gotowości poniesienia najwyższej ceny za zachowanie zasad moralnych i obyczajowych, będących fundamentem społeczeństwa. To, co w oczach Kreona i części tebańskiego społeczeństwa jest aktem buntu i okazaniem niepokorności, w jej oczach jest czynem koniecznym, wynikającym z miłości, pamięci i szacunku dla zmarłego.

Trzeba jednak zauważyć, że niepokorność Antygony nie ogranicza się wyłącznie do jej czynów, lecz także objawia się w bezkompromisowej postawie i dialogach z Kreonem. Język, jakim posługuje się bohaterka – pełen determinacji i stanowczości – potwierdza jej wewnętrzną siłę i konsekwencję w dążeniu do celu. Antygona nie chowa swoich zamiarów, nie ulega zastraszeniom, konfrontuje się z władzą, co jest wyraźnym symptomem niepokorności.

Można argumentować, że w tragedii Sofoklesa niepokorność Antygony stanowi kluczowy element konfliktu tragizmu ludzkiego losu, który wykracza poza osobiste dylematy. Bohaterka przeżywa dramat konieczności wyboru między dwoma wzajemnie wykluczającymi się wartościami – lojalnością wobec władzy państwowej a lojalnością wobec zasad nietykalnych, jak prawo do godnego pochówku. To właśnie niepokorność Antygony czyni z niej postać tragiczną, gdzie konsekwencja moralnych wyborów wiedzie do dramatycznego finału – jej śmierci.

Podsumowując, zagłębiając się w treści tragedii Sofoklesa, trudno oprzeć się wrażeniu, że Antygona jest postacią niepokorną. Jest ona symbolem odwagi, niezłomności i determinacji w obronie tego, co uznaje za słuszne – nawet w obliczu najwyższej ceny, jaką jest śmierć. Antygona, przeciwstawiając się władzy Kreona, realizuje zarówno głęboko ludzki, jak i ponadczasowy ideał, który nadal inspiruje i pobudza do refleksji nad znaczeniem niepokorności i jej granicami.