Żeńcy - streszczenie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 21.07.2024 o 12:46

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 21.07.2024 o 12:19

Szymon Szymonowic był polskim pisarzem i dramatopisarzem, który jest powszechnie uważany za jednego z twórców literackiego gatunku sielanki. Jest on ważną postacią dla literatury polskiej, wprowadzając termin „sielanka” i nadawając mu nowoczesne formy literackie. Jego twórczość, w tym „Żeńcy”, w znacznym stopniu wpłynęła na rozwój literatury pięknej w Polsce. Szymonowic urodził się w 1558 roku w rejonie Lwowa, a jego dzieła są silnie zakorzenione w realiach życia codziennego w czasach, w których żył.

Utwór „Żeńcy” pierwszy raz został opublikowany w 1614 roku w zbiorze „Sielanki”, gdzie znalazł się obok innych utworów literackich skupiających się na życiu wiejskim. „Żeńcy” to sielanka realistyczna, która koncentruje się na przedstawieniu codziennego życia wiejskiego, a szczególnie na pracy żeńców, czyli kobiet zajmujących się żniwami. Utwór ten, mimo że napisany ponad czterysta lat temu, nadal posiada niezmiernie aktualne przesłania dotyczące trudów pracy fizycznej, niesprawiedliwości oraz nadużycia władzy.

Bohaterowie utworu „Żeńcy” to między innymi Pietrucha i Oluchna – dwie chłopki pracujące w polu. Trzecim ważnym bohaterem jest Starosta – okrutny nadzorca, który posługuje się kijem i batem do dyscyplinowania pracowników. Jego surowość i brak empatii wobec pracy żeńców stanowi centralny element konfliktu w tym utworze.

Akcja utworu rozpoczyna się w południe, kiedy to kobiety, zmęczone pracą od rana, są głodne i znużone. Oluchna zaczyna narzekać na surowość Starosty, a Pietrucha próbuje ją uciszyć, obawiając się kary za niewłaściwe zachowanie. Jednak Pietrucha, mimo że stara się zachować ostrożność, nie może powstrzymać swojego gniewu na niesprawiedliwe traktowanie. Śpiewa Staroscie pieśń, z jednej strony starając się poprawić mu humor, a z drugiej krytykując jego surowość. Starosta, słysząc skargi Pietruchy, grozi jej batem, pokazując, że jest gotów użyć przemocy, aby utrzymać porządek i dyscyplinę.

Pietrucha i Oluchna obserwują, jak Starosta katuje Maruchnę, co skłania je do rozważania o jego złym humorze i przyczynach tak surowego zachowania. W ich rozmowie pojawia się również temat gospodyni Starosty, której negatywny wpływ rzekomo miał destrukcyjny wpływ na jego postępowanie. Kobiety spekulują, że gospodyni praktykuje magię i jest bezlitosną osobą, co tylko pogłębia ich poczucie niesprawiedliwości i desperacji.

Podczas gdy Pietrucha kontynuuje swoją pieśń, Oluchna zauważa, że Starosta stoi tuż obok. Szczęśliwie, dla obu stron, Starosta nie słyszy ostrych słów Pietruchy, gdyż mogłaby zostać zbita. W tym momencie ponownie przerywa im praca, gdyż Starosta wzywa żeńców na obiad. Kobiety wyrażają jednak swoje myśli, że być może jedzenie złagodzi surowość ich nadzorcy. Starosta, mimo swojego okrucieństwa, również jest tylko człowiekiem, którego codzienne trudy i frustracje wpływają na jego postępowanie.

Utwór „Żeńcy” nie kończy się szczęśliwie czy też jednoznacznym rozwiązaniem konfliktu. Pozostawia jednak czytelników z pewnym rodzajem refleksji nad trudami życia wiejskiego, niesprawiedliwością i okrucieństwem, które są pokazane w realistyczny sposób. Szymonowic mistrzowsko oddaje naturę codziennych zmagań prostych ludzi, którzy mimo niesprawiedliwości i trudów starają się znaleźć momenty ulgi i nadziei w swojej codziennej egzystencji.

„Żeńcy” to utwór, który ukazuje również społeczne i moralne realia epoki, w której został napisany. Krytykuje nadużycia władzy i wyzysk chłopów, jednocześnie podkreślając wartość ludzkiej godności i prawo do sprawiedliwego traktowania. Zmagania żeńców, ich trud i desperacja, są uniwersalne i ponadczasowe, co czyni ten utwór nadal aktualnym i ważnym.

Podsumowując, „Żeńcy” Szymona Szymonowica to realistyczna sielanka, która dokładnie oddaje trud życia i pracy w dawnych czasach. Główne motywy utworu, takie jak niesprawiedliwość, surowość władzy i codzienne zmagania prostych ludzi, są wciąż aktualne i skłaniają do refleksji nad strukturami społecznymi i moralnymi. Dzięki swojej uniwersalności i głębi, „Żeńcy” pozostają ważnym elementem literatury polskiej i europejskiej.