Czynniki biologiczne w pracy opiekuna medycznego: podział i wpływ na bezpieczeństwo
Typ zadania: Wiedza specjalistyczna
Dodane: dzisiaj o 7:43
Czynniki biologiczne w środowisku pracy opiekuna medycznego – podział i wpływ na bezpieczeństwo pracy
Opiekun medyczny wykonuje czynności wymagające bezpośredniego kontaktu z pacjentem, jego wydzielinami, wydalinami, uszkodzoną skórą, bielizną oraz sprzętem medycznym. Z tego powodu jest szczególnie narażony na działanie szkodliwych czynników biologicznych, które mogą wywoływać zakażenia, alergie lub zatrucia.Podział czynników biologicznych
Do czynników biologicznych występujących w środowisku pracy należą:- bakterie – np. prątki gruźlicy, gronkowce, paciorkowce, pałeczki Salmonella; - wirusy – np. wirusy zapalenia wątroby typu B i C, HIV, wirusy grypy, SARS-CoV-2 oraz norowirusy; - grzyby – przede wszystkim dermatofity i drożdżaki wywołujące zakażenia skóry oraz błon śluzowych; - pasożyty – np. świerzbowiec ludzki, wszy i owsiki; - biologiczne czynniki alergizujące i toksyczne – m.in. zarodniki grzybów pleśniowych, endotoksyny bakteryjne oraz inne substancje pochodzenia biologicznego.
Ze względu na stopień zagrożenia dla człowieka czynniki biologiczne dzieli się na cztery grupy:
1. Grupa 1 – czynniki, przez które wywołanie choroby u ludzi jest mało prawdopodobne. 2. Grupa 2 – mogą wywoływać chorobę i stanowić zagrożenie dla pracownika, ale zazwyczaj istnieją skuteczne metody profilaktyki lub leczenia; ryzyko rozprzestrzenienia w populacji jest niewielkie. 3. Grupa 3 – mogą powodować ciężkie choroby i stanowią poważne zagrożenie zawodowe; mogą się rozprzestrzeniać, jednak zwykle dostępna jest profilaktyka lub skuteczne leczenie. 4. Grupa 4 – wywołują ciężkie choroby, stwarzają bardzo duże zagrożenie dla pracowników i mogą łatwo rozprzestrzeniać się w populacji; zazwyczaj nie istnieją skuteczne metody profilaktyki ani leczenia.
W pracy opiekuna medycznego szczególne znaczenie mają czynniki z grupy 2 i 3.
Drogi narażenia
Do kontaktu z czynnikami biologicznymi może dojść:- drogą oddechową – przez wdychanie kropelek, aerozolu lub pyłu biologicznego; - drogą kontaktową – przez skórę, błony śluzowe albo dotykanie skażonych powierzchni; - drogą krwiopochodną – wskutek zakłucia igłą, skaleczenia ostrym narzędziem lub kontaktu krwi z uszkodzoną skórą; - drogą pokarmową – przez zanieczyszczone ręce, żywność albo przedmioty; - przez spojówki oczu – na skutek zachlapania krwią lub innym materiałem biologicznym.
Największe ryzyko występuje podczas wykonywania czynności higienicznych, zmiany zabrudzonej bielizny, opróżniania pojemników z wydalinami, opatrywania ran, pomocy przy zabiegach oraz sprzątania i dezynfekowania sprzętu.
Wpływ na zdrowie i bezpieczeństwo pracy
Czynniki biologiczne mogą powodować ostre i przewlekłe choroby zakaźne, zakażenia skóry, grzybice, choroby pasożytnicze, reakcje alergiczne oraz podrażnienia dróg oddechowych. Niektóre zakażenia mogą prowadzić do trwałych następstw zdrowotnych, niezdolności do pracy, a nawet zagrożenia życia.Narażenie biologiczne wpływa również na organizację pracy. Konieczne mogą być izolacja pacjenta, zastosowanie dodatkowych środków ochrony, przeprowadzenie badań pracownika lub wdrożenie postępowania poekspozycyjnego. Choroby zakaźne zwiększają liczbę nieobecności w pracy i mogą prowadzić do przenoszenia zakażeń na innych pacjentów, współpracowników oraz członków rodziny.
Zasady zapobiegania narażeniu
Podstawą bezpiecznej pracy opiekuna medycznego jest przestrzeganie standardowych środków ostrożności wobec każdego pacjenta, niezależnie od rozpoznania. Należy:- prawidłowo wykonywać higienę rąk przed kontaktem z pacjentem i po nim; - stosować rękawiczki jednorazowe, fartuch ochronny, maskę oraz ochronę oczu odpowiednio do ryzyka; - zabezpieczać skaleczenia i uszkodzenia skóry; - unikać dotykania twarzy zanieczyszczonymi rękami; - bezpiecznie postępować z ostrymi narzędziami i nie zakładać ponownie osłonek na zużyte igły; - umieszczać odpady i ostre przedmioty w przeznaczonych do tego pojemnikach; - prawidłowo dezynfekować sprzęt i powierzchnie; - właściwie postępować z brudną bielizną, wydalinami oraz odpadami medycznymi; - przestrzegać procedur izolacyjnych; - korzystać ze szczepień ochronnych, zwłaszcza przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B; - uczestniczyć w szkoleniach BHP i zgłaszać wszystkie zdarzenia potencjalnie zakaźne.
W przypadku zakłucia, skaleczenia lub zachlapania materiałem biologicznym należy natychmiast przemyć miejsce ekspozycji, nie wyciskać rany, przepłukać błony śluzowe wodą, zgłosić zdarzenie przełożonemu oraz jak najszybciej rozpocząć procedurę poekspozycyjną.
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się