Wolność człowieka czy determinacja rozwiąż zagadnienie na podstawie "Lalki" Bolesława Prusa

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 3.11.2023 o 16:51

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 2.11.2023 o 20:24

Wolność człowieka czy determinacja - zagadnienie, które często stanowi przedmiot dyskusji i refleksji ludzi od wieków. Temat ten można również rozważać na przykładzie "Lalki" Bolesława Prusa, jednego z najważniejszych polskich utworów literackich. Powieść ta opowiada o losach bohaterów z różnych sfer społecznych w Warszawie lat dziewięćdziesiątych XIX wieku. Prusa w swoim dziele porusza wiele istotnych kwestii, w tym właśnie zagadnienie wolności jednostki w obliczu determinacji społecznej.

W "Lalce" możemy zobaczyć, jak determinacja społeczna wpływa na życie bohaterów. Przykładem jest Wokulski, postać główna powieści. Młody sądowiec, choć ambitny i pełen marzeń o osiągnięciu sukcesu, zostaje zepchnięty na margines społeczny przez arystokrację i bogatych fabrykantów. Wokulski jest przedstawiony jako człowiek myślący, innowacyjny, jednak jego wysiłki zostają zniweczone przez nierówność społeczną. Z powodu swojego pochodzenia nie jest w stanie przebić się do wyższych sfer i osiągnąć swych celów.

Kolejnym przykładem determinacji społecznej jest Agnieszka, która staje się ofiarą rodzicielskich planów dotyczących jej przyszłości. Mimo marzeń o miłości, zostaje zmuszona do małżeństwa z bogatym fabrykantem. Nie może zrealizować swoich pragnień i odnaleźć szczęście, ponieważ społeczne oczekiwania stawiane przed nią uniemożliwiają jej to.

Wielu bohaterów "Lalki" jest związanych z pewnymi schematami społecznymi, które ograniczają ich wolność. Dotyczy to zarówno Wokulskiego i Agnieszki, jak i innych postaci. Prus ukazuje, jak konwenanse społeczne, presja rodzinna, materializm i zepsucie wpływają na życie bohaterów i sprawiają, że nie są oni w pełni wolni.

Jednakże, równie istotne jest to, że w "Lalce" pojawiają się postacie, które próbują się wyzwolić od ograniczeń determinacji społecznej i odzyskać swoją wolność. Przykładem jest Izabela Łęcka, która zrywa z powinnościami wynikającymi z jej pochodzenia i buntuje się przeciwko konwenansom społecznym. W przeciwieństwie do Wokulskiego czy Agnieszki, Izabela podejmuje działania mające na celu realizację swoich marzeń i dążenie do wolności osobistej.

Podsumowując, "Lalka" Bolesława Prusa jest utworem, który ukazuje zamknięcie człowieka w ramach determinacji społecznej. Przez losy bohaterów powieści widzimy, że determinacja i ograniczenia społeczne często przeważają nad wolnością człowieka. Niemniej jednak, Prus nie pozbawia bohaterów całkowicie nadziei na wyzwolenie się z tej determinacji. Dzięki postaciom takim jak Izabela Łęcka, pokazuje, że nadzieja na odzyskanie pełnej wolności zawsze istnieje, nawet w obliczu silnej determinacji społecznej.