,,Syzyfowe prace” trafnym tytułem powieści Stefana Żeromskiego?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 27.05.2024 o 13:14

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 27.05.2024 o 12:56

Syzyfowe prace" to powieść Stefana Żeromskiego, która porusza trudną sytuację polskiej młodzieży poddanej procesowi rusyfikacji w zaborze rosyjskim. Akcja powieści rozgrywa się pod koniec XIX wieku i przedstawia losy polskich uczniów, którzy muszą zmagać się z narzuconym systemem edukacji mającym na celu wynarodowienie oraz wyplenienie polskiej tożsamości narodowej. Głównym celem powieści jest ukazanie heroizmu młodych Polaków, którzy mimo silnych działań zaborców, starają się zachować swoją narodową tożsamość.

Mit o Syzyfie, który został ukarany przez Zeusa za zdradzenie boskich tajemnic, stanowi doskonałą metaforę dla sytuacji pokazanej w powieści Żeromskiego. Syzyf został skazany na wieczne wtaczanie ciężkiego głazu na górę, który za każdym razem blisko szczytu spadał, zmuszając go do rozpoczęcia pracy od nowa. W języku polskim "syzyfowe prace" oznaczają działania bez końca, bezsensowne i nie przynoszące żadnych trwałych efektów. Przeniesienie tej metafory na realia rusyfikacji uczniów w "Syzyfowych pracach" Żeromskiego jest niezwykle trafne.

Pierwsze kroki rusyfikacji opisane są w szkole elementarnej w Owczarach, gdzie uczęszcza młody Marcin Borowicz. W tej szkole zabrania się używania języka polskiego, a nawet modlitwy i pieśni kościelne muszą być śpiewane po rosyjsku. Nauczyciel Ferdynand Wiechowski jest gorliwym wykonawcą polityki rusyfikacyjnej, dążąc do tego, aby uczniowie przyswajali język rosyjski. Jednak jego wysiłki są mało skuteczne – choć stara się stosować różne metody, brak mu realnych rezultatów. Dzieci mają kontakt z polską kulturą i językiem dzięki jego żonie, która potajemnie uczy je po polsku.

Egzamin do klasy wstępnej w klerykowskim gimnazjum stanowi narzędzie selekcji, gdzie warunkiem przyjęcia są zadowalające wyniki z języka rosyjskiego. Dzieci wywodzące się z polskojęzycznych domów są dyskryminowane, ponieważ nie miały wcześniej tak dużego styku z językiem zaborcy. Marcin Borowicz, chcąc kontynuować edukację, jest zmuszony do intensywnej nauki rosyjskiego, co ukazuje jego wewnętrzną walkę i dylematy.

Przykłady rusyfikacji w klerykowskim gimnazjum są liczne i drastyczne. Uczniowie są karani cielesnie za używanie języka polskiego, zakazane są polskie książki, a stancje są regularnie przeszukiwane. Władze szkolne zachęcają do uczestnictwa w kulturze rosyjskiej nawet poprzez korupcję – obiecując nagrody, takie jak słodycze, za uczestnictwo w rosyjskim spektaklu. Lekcje języka polskiego są absurdalne, prowadzone po rosyjsku, bez jakiejkolwiek głębi i zainteresowania zarówno ze strony nauczycieli, jak i uczniów.

Mimo to młodzież stawia opór, czego wzorcem jest postać Zygiera. Jest on przykładem patriotyzmu i niepoddawania się rusyfikacji. Zygier potajemnie organizuje spotkania, na których młodzież czyta polskie książki i dyskutuje o literaturze, historii i kulturze polskiej. Dzięki niemu uczniowie są w stanie wzmocnić swoją polskość mimo represji ze strony zaborcy. Walczą o tożsamość narodową, próbują zachować pamięć o Polsce i jej kulturze poprzez wspólne działania i podtrzymywanie ducha polskości.

Porównanie nauczycieli rosyjskich do Syzyfa jest szczególnie trafne. Mimo stałych i wytrwałych wysiłków, które wkładają w rusyfikację uczniów, nie osiągają trwałych rezultatów. Ich praca przypomina wieszanie głazu Syzyfa – ogromny trud, który jest niemal zawsze daremny, gdyż polska młodzież mimo wszystko odnajduje sposób, aby zachować swoją narodową tożsamość.

W zakończeniu można stwierdzić, że tytuł "Syzyfowe prace" jest idealnym odzwierciedleniem działań rusyfikacyjnych podejmowanych przez zaborców, które okazują się bezowocne. Powieść Żeromskiego pokazuje, że nawet najbardziej zdeterminowane działania nie przynoszą sukcesu, gdy oporu stawia zjednoczona i zdeterminowana społeczność. "Syzyfowe prace" to ważne świadectwo heroizmu polskiej młodzieży i przestroga przed nieustępliwością w walce o tożsamość narodową.