Charakterystyka Scrooge’a z „Opowieści wigilijnej”

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.12.2025 o 22:48

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 17.12.2025 o 10:03

Ebenezer Scrooge to postać stworzona przez Charlesa Dickensa w jego słynnej powieści "Opowieść wigilijna" („A Christmas Carol”), która zyskała ogromną popularność na całym świecie. Autor, przedstawiając tę postać, starał się ukazać, jak wielką przemianę moralną i duchową może przejść człowiek, który odnajduje w swoim życiu prawdziwe wartości. Scrooge, będący początkowo symbol skrajnej chciwości i egoizmu, ostatecznie staje się symbolem odkupienia i dobroci. Aby lepiej zrozumieć tę postać, warto przyjrzeć się różnym etapom jego życia oraz przemianom, jakie przeszedł.

Początkowy Etap Życia Scrooge’a

Na początku „Opowieści wigilijnej” Ebenezer Scrooge przedstawiony jest jako zgorzkniały, starzejący się mężczyzna, który żyje wyłącznie dla pieniędzy. Jego życie to monotonia pracy w biurze, gromadzenie majątku i zupełny brak empatii wobec innych ludzi. Scrooge jest właścicielem kantoru, gdzie zatrudnia biednego urzędnika, Boba Cratchita. Postać Bob’a jest niemalże dopełnieniem charakterystyki Scrooge’a, ponieważ jego szczerość, dobroć i pokora kontrastują z bezdusznością i brutalnością pracodawcy.

Scrooge jest człowiekiem, który nie uznaje świąt Bożego Narodzenia. W jego mniemaniu to czas stracony, nie przynoszący żadnego zysku materialnego. Wyśmiewa ludzi cieszących się z nadchodzących świąt, a wszelkie propozycje wspólnego spędzenia czasu lub wsparcia charytatywności odrzuca z pogardą. Jest skrajnym materialistą i nie dopuszcza do siebie myśli o wartościach niematerialnych, takich jak miłość, rodzina czy przyjaźń. Wyjątkowo surowo traktuje swojego siostrzeńca Freda, który, choć wielokrotnie zaprasza go na świąteczną kolację, zawsze spotyka się z odmową i szyderstwem wuja.

Traumatyczne Wydarzenia z Przeszłości

Analizując charakter Scrooge’a, nie można pominąć traumatycznych wydarzeń z jego młodości, które miały ogromny wpływ na jego późniejsze zachowanie. Ebenezer pochodził z ubogiej rodziny i doświadczył wielu trudności w dzieciństwie. Jego ojciec był surowy i niezbyt troskliwy, co sprawiało, że mały Scrooge dorastał w poczuciu osamotnienia. Jedyną osobą, która okazywała mu miłość, była jego siostra Fan. Niestety, jej przedwczesna śmierć pogłębiła traumę i osamotnienie Scrooge’a, a on sam stawał się coraz bardziej zgorzkniały i nieufny wobec świata. Te wydarzenia sprawiły, że Scrooge wykształcił w sobie mechanizm obronny w postaci obsesji na punkcie pieniędzy i całkowitego odrzucenia uczuć oraz relacji międzyludzkich.

Punktem zwrotnym w życiu Scrooge’a

Punktem zwrotnym w życiu Scrooge’a jest noc Wigilijna, która przynosi mu serię nadzwyczajnych wydarzeń. Tego wieczoru odwiedza go duch jego zmarłego wspólnika, Jakuba Marleya. Marley, podobnie jak Scrooge, był za życia człowiekiem chciwym i bezdusznym. Po śmierci zrozumiał swoje błędy i teraz, w formie ducha, pragnie przestrzec dawnego wspólnika przed podobnym losem. Przynosi przestrogę i wiadomość, że tej nocy Scrooge’a odwiedzą jeszcze trzy duchy: Duch Przeszłych, Obecnych i Przyszłych Świąt Bożego Narodzenia.

Duch Przeszłych Świąt

Duch Przeszłych Świąt pokazuje Scrooge’owi sceny z jego młodości, uświadamiając mu, jak wielkie zmiany zaszły w jego życiu i jak bardzo oddalił się od wartości, które kiedyś były mu bliskie. Widzi siebie jako niewinnego chłopca, później młodego mężczyznę zakochanego w pięknej Belle, z którą planował spędzić życie. Ta miłość jednak nie przetrwała próby czasu, ponieważ Scrooge z coraz większą obsesją zaczął gromadzić majątek, co sprawiło, że Belle odeszła, zauważając, że miłość do pieniędzy jest dla niego ważniejsza niż ona sama.

Duch Obecnych Świąt

Duch Obecnych Świąt Bożego Narodzenia pokazuje Scrooge’owi, jak inni ludzie radują się z obchodzenia świąt, nawet jeśli ich życie jest pełne trudności. Kluczowym momentem jest wizyta u rodziny Cratchitów. Pomimo skrajnej biedy i choroby ich syna, Tima, potrafią cieszyć się z bycia razem i wspólnego świętowania. Duch ukazuje również, jak inni ludzie postrzegają Scrooge’a – widzą go jako zimnego, zgorzkniałego skąpca, który nikomu nie chce okazać pomocy.

Duch Przyszłych Świąt

Ostatni z duchów, Duch Przyszłych Świąt, przedstawia przerażającą wizję przyszłości, w której Scrooge umiera samotnie, a jego majątek jest rozdzielany przez osoby, które o nim nawet nie myślały z sympatią. Nikt nie opłakuje jego śmierci, a on sam zostaje zapomniany. Wizja ta głęboko wstrząsa Scrooge’em, który zaczyna zdawać sobie sprawę z konsekwencji swojego dotychczasowego życia.

Wielka Przemiana Scrooge’a

Przemiana Ebenezerze Scrooge’a jest spektakularna. Po spotkaniu z duchami, postanawia całkowicie zmienić swoje życie. Budzi się w Wigilię z nową perspektywą na życie i postanawia naprawić krzywdy, które wyrządził. Staje się hojny, wspiera biednych i potrzebujących oraz stara się nawiązywać relacje z ludźmi. Odwiedza swojego siostrzeńca, Freda, i przyjmuje jego zaproszenie na świąteczną kolację, dając wyraz swojej gotowości do odbudowy rodzinnych więzi. Zmienia również swoje podejście do Boba Cratchita, nie tylko zwiększając jego wynagrodzenie, ale także wspierając jego rodzinę, zwłaszcza chorego syna, Tima.

Nowy Scrooge to człowiek szczęśliwy, czerpiący radość z czynienia dobra i dzielenia się z innymi. Dickens w „Opowieści wigilijnej” pragnie przekazać, że każda osoba, niezależnie od błędów przeszłości, ma szansę na zmianę. Historia Scrooge’a symbolizuje odkupienie i nadzieję, a jego postać inspiruje do refleksji nad własnym życiem i postępowaniem.

Podsumowanie

Podsumowując, charakterystyka Ebenezera Scrooge’a to opowieść o człowieku, który dzięki dramatycznym doświadczeniom i wewnętrznej przemianie odkrywa prawdziwe wartości życia. Jego przemiana z chciwego i bezdusznego skąpca w człowieka pełnego radości i empatii jest nie tylko kluczowym elementem „Opowieści wigilijnej”, ale również zjawiskiem uniwersalnym, które przypomina o znaczeniu miłości, dobroci i współczucia w naszym życiu. Dickens, tworząc tę postać, chciał uwrażliwić czytelnika na los innych i zachęcić do refleksji nad własnymi postępowaniami oraz możliwością naprawy błędów. "Opowieść wigilijna" to nie tylko opowieść o Scrooge’u, ale także o nas wszystkich - o naszej zdolności do przemiany, odkupienia i odnalezienia prawdziwego sensu życia.