Problematyka utworu: Kordian" Juliusza Słowackiego

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 9.04.2024 o 12:33

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

Dramat "Kordian" Juliusza Słowackiego, napisany w latach 1833–1834, stanowi jedno z fundamentalnych dzieł polskiego romantyzmu. Autor, będąc krytykiem swojej epoki i reformującym poezję, za pośrednictwem dramatu snuje refleksję nad kondycją Polski po klęsce powstania listopadowego, jednocześnie polemizując z postaćmi i ideami poprzedników, szczególnie Adama Mickiewicza.

W prologu "Kordiana" Słowacki otwiera utwór metaforyczną sceną przedstawiającą diabły konstruujące plany mające pogrążyć Polskę w cierpieniu i chaosie, co stanowi symboliczną wizję klęski narodu poprzez działania swych przywódców. Charakterystyka postaci diabłów ujawniających swoje zamiary ukazuje ich związek z ówczesnymi elitami politycznymi, reprezentującymi błędne idee i powodującymi klęskę powstania listopadowego.

Sam Kordian, będący centralną postacią utworu, stanowi alegorię losów ówczesnych powstańców, podejmuje próbę oceny ich działań i analizy przyczyn klęski. Słowacki przedstawia motywy niedojrzałości i indywidualizmu jako jeden z głównych powodów upadku, sugerując potrzebę jedności i zgrania działań. Różne sceny dialogów Kordiana z innymi postaciami ukazują, że osobiste ambicje i niezdolność do współdziałania znacząco przyczyniły się do porażki.

W kontrastowaniu z wizją Mickiewicza, w prologu "Kordiana" Słowacki wprawia w ruch ideową konfrontację. Postacie wchodzące w dyskusję reprezentują rozmaite stanowiska, wśród nich znajdujemy również symbolizującą poglądy Mickiewicza, zwłaszcza jego mesjanizm, kontrastowany tu z pytaniem o skuteczne metody walki narodowej. Słowacki w swoim dziele krytykuje pasywność mesjanistycznej postawy, stawiając w miejsce wezwanie do czynu i działania – zgodnie z ideą winkelriedyzmu, gdzie poświęcenie jednostki ma stanowić zalążek zwycięstwa kolektywu.

W tle krytyki Mickiewicza przez Słowackiego widzimy również temat roli poezji i postawy poety wobec narodu. W nocnych rozmowach Kordiana pojawia się krytyka poezji jego wielkiego poprzednika, która zdaniem Słowackiego skoncentrowana była zbyt mocno na uczuciu i marzeniach, zamiast przyzywać do faktycznej zmiany. Słowacki proponuje inne wykorzystanie poezji - jako medium motywującego do działania i walki o lepszą rzeczywistość.

Postać Kordiana doskonale wpisuje się w kanon bohatera romantycznego, łącząc w sobie większość cech typowych dla protagonistów tamtej epoki, takich jak werteryzm, indywidualizm czy skłonność do marzeń. Jednakże jego postać podlega ewolucji, od rozrachunku z własną przeszłością po przemianę w czynnego działacza. Szczególnie ekspresyjny staje się w scenach przygotowania i próby wykonania zamachu na cara Rosji, co demonstruje jego zaangażowanie w losy narodowe i osobiste aspiracje do wpływu na rzeczywistość.

Podsumowując, "Kordian" Słowackiego to dzieło bogate w treści i wielowarstwowe, w którym odnajdujemy głęboką analizę ówczesnej rzeczywistości politycznej i społecznej. Utwór ten na stałe zapisał się w kanonie literatury polskiej, nie tylko jako wyraz ducha romantyzmu, ale również jako sygnał możliwości aktywnego reagowania na niesprawiedliwość i opresję w każdej formie.

Jego aktualność dla współczesnego odbiorcy jest niezaprzeczalna ze względu na ponadczasowe pytanie o rolę jednostki wobec narodowego przeznaczenia oraz konieczność przemyślenia motywów osobistych i społecznych działań.