Zderzenie marzeń o lepszym świcie z brutalną rzeczywistością: analiza wybranej lektury.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 7.11.2023 o 12:26

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 6.11.2023 o 15:17

Marzenia o lepszym świecie i zderzenie z rzeczywistością to temat, który poruszany jest w wielu utworach literackich, zarówno epickich, dramatycznych, jak i poetyckich. Pragnienie stworzenia bardziej sprawiedliwego, piękniejszego świata jest jednym z głównych motywów wielu dzieł literackich i pełne jest konfliktu z rzeczywistością.

Przykładem utworu, który porusza ten temat, jest "Chłopi" Władysława Reymonta. Powieść ta przedstawia opresyjne warunki życia chłopów na wsi w XIX wieku. Głównym bohaterem utworu jest Boryna, który marzy o lepszym życiu dla siebie i swojej rodziny. Jednakże, zderzenie z brutalną rzeczywistością doprowadza go do realizacji, że jego marzenia są niemożliwe do osiągnięcia. Chłopi związani są okrutnym systemem feudalnym, który nie daje im możliwości rozwoju i poprawy swojego losu. Marzenia o lepszym świecie, jak np. posiadanie własnej ziemi czy większych możliwości zarobkowych, płynące z postaci, zostają stłumione przez surową rzeczywistość.

Innym przykładem utworu, w którym marzenia o lepszym świecie zderzają się z brutalnym losem bohaterów, jest "Romeo i Julia" Williama Shakespeare'a. Ta tragedia ukazuje miłość dwóch młodych osób, które pochodzą z rodzin będących w długotrwałej wendecie. Romeo i Julia marzą o zjednoczeniu swoich rodzin i stworzeniu lepszego, bardziej tolerancyjnego świata. Niestety, ich marzenia zostają brutalnie zniszczone przez przemoc i nienawiść, które rządzą ich otoczeniem. Ostatecznie zderzenie z rzeczywistością przynosi tragiczne skutki dla bohaterów, które są jednocześnie ostrą krytyką społeczeństwa.

W literaturze polskiej wiele jest utworów, które pokazują tę rozbieżność, a jednym z nich jest "Lalka" Bolesława Prusa.

Główny bohater powieści, Stanisław Wokulski, jest postacią skomplikowaną, pełną sprzeczności i niespełnionych aspiracji. Wokulski jest człowiekiem, który marzy o tym, by za sprawą swojego geniuszu, ciężkiej pracy i determinacji zrealizować swoją wizję lepszego światu. Chce on zmienić oblicze swojej ojczyzny, uczynić ją nowocześniejszą, bogatszą, prostszą w rozumieniu i bardziej sprawiedliwą. Jest to marzenie typowe dla epoki pozytywizmu, która wierzyła w postęp, naukę i możliwość doskonalenia świata oraz społeczeństwa.

Realizację jego wymarzonej rzeczywistości widzi przede wszystkim w działalności naukowej i gospodarczej. Wokulski przedsiębiorczo inwestuje w różne przedsięwzięcia, chcąc zbudować fortunę, która umożliwi mu wprowadzenie w życie swoich wielkich planów. Marzy także o zachodnioeuropejskim modelu społecznym, gdzie klasy społeczne współpracują ze sobą ku wspólnemu dobru, zamiast dzielić się według starych podziałów szlachta-mieszczaństwo-plebs.

Najbardziej jednak przejmujące jest marzenie Wokulskiego o miłości – pragnie on zdobyć serce pięknej i dystyngowanej Izabeli Łęckiej. To uczucie ma wymiar symboliczny – to nie tylko chęć odnalezienia szczęścia w życiu osobistym, ale także pragnienie awansu społecznego, zatarcia granic klasowych, osiągnięcia harmonii między uczuciem a aspiracjami.

Tymczasem rzeczywistość, w której żyje Wokulski, jest pełna cynizmu i przyziemności. Warszawskie społeczeństwo, przedstawione przez Prusa, jawi się jako małostkowe, skupione na pozorach i doraźnych korzyściach. Szlachta uważa się za elitę, jednak skrywa za maską dystynkcji swoją gnuśność i konformizm. Mieszczaństwo z kolei, reprezentowane przez Ignacego Rzeckiego, choć wykazuje pewne aspiracje, pozostaje związane z przeszłością i niezrozumiałymi tradycjami.

Wokulski nie odnajduje więc pożądanego porozumienia między klasami, a jego starania w biznesie, choć czasem koronne, ostatecznie popychają go ku finansowej katastrofie. Również jego uczucie do Izabeli okazuje się złudzeniem – kobieta, którą adoruje, wydaje się niezdolna do głębszych uczuć, a jej postawa wobec Wokulskiego pełna jest pogardy i powierzchowności.

Marzenia głównego bohatera o lepszym świecie, zjednoczeniu klas i szczęściu osobistym zderzają się z brutalnością realiów społeczno-ekonomicznych. Wokulski, mimo swych szczytnych intencji, nie jest w stanie przełamać murów dzielących go od spełnienia. Porażka bohatera staje się symbolem ogólnoludzkiego problemu przeniesienia idealnych wizji w płaszczyznę praktycznych działań w świecie rządzonym przez interesy i uprzedzenia.

Prus, budując fabułę "Lalki", skonstruował wielopoziomowy obraz, w którym marzenia o lepszym świecie rozpryskują się na kawałki pod ciężarem utrwalonych schematów i zaszłości. Przez postać Stanisława Wokulskiego pokazuje trudność wprowadzania zmian w świecie, gdzie inercja społeczna, hipokryzja i zgorzknienie wygrywają z innowacyjnością i aspiracją do poprawy warunków życia. "Lalka" pozostaje więc ponadczasowym świadectwem, jak trudno marzenia o lepszym świcie pogodzić z realiami dnia codziennego.

Wydaje się, że temat marzeń o lepszym świecie i zderzenia z rzeczywistością jest powszechny w literaturze. Autorzy często przedstawiają bohaterów, którzy marzą o zmianach, lepszym życiu lub tworzeniu piękniejszego świata. Jednakże, często spotykają się oni z brutalną rzeczywistością, która pokazuje im, że ich marzenia są niemożliwe, nieosiągalne lub przynoszą tragiczne konsekwencje. W ten sposób literatura staje się lustrem, które odbija trudności i ograniczenia rzeczywistości, ale również pokazuje siłę wyobraźni i marzeń.