Zapytaj Stanisława Wokulskiego, która z postaw jest mu bliższa pozytywisty czy romantyka?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 27.04.2024 o 10:29

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 26.04.2024 o 19:32

Stanisław Wokulski, główny bohater powieści Bolesława Prusa "Lalka", jest postacią wyjątkowo złożoną, oscylującą między dwiema dominantami epoki, w której przyszło mu żyć – romantyzmem i pozytywizmem. Z jednej strony jego życie i postawę można interpretować przez pryzmat romantycznego bohatera, dla którego najważniejsze jest uczucie i osobiste przeżycia, z drugiej zaś – jako postać pozytywistyczną, dążącą do rozwoju naukowego i ekonomicznego. Jak więc można określić, które z tych podejść jest mu bliższe?

Skupiając się na romantycznych aspektach osobowości Wokulskiego, nie można pominąć jego gorącego uczucia do Izabeli Łęckiej. To uczucie, przynoszące bohaterowi zarówno ekstazę jak i niewypowiedziane cierpienie, jest wręcz kwintesencją romantycznego postrzegania miłości, która przejawia się tu w formie niemożliwej, niedostępnej i tragicznej namiętności. Jeszcze bardziej romantyczny wymiar zyskuje postawa Wokulskiego, gdy przypomnimy sobie jego młodzieńcze zaangażowanie w powstanie styczniowe i przeżycia na zesłaniu syberyjskim, które idealnie wpisują się w obraz męczennika oddającego się za wyższe ideały narodowo-wyzwoleńcze.

Jego romantyzm przejawia się także w filozoficznych dylematach dotyczących sensu istnienia i ludzkiej kondycji, które towarzyszą mu przez całą powieść. Wewnętrzne cierpienie, choć po części wynikające z nieszczęśliwej miłości, osadza się głęboko w przekonaniu o bolesnej walce ze światem, który nie jest w stanie zaspokoić jego duchowych pragnień.

Jednakże u Wokulskiego widoczne są także cechy charakterystyczne dla pozytywizmu. Jego przedsiębiorczość, dążenie do ekonomicznego sukcesu poprzez rozwój sklepu, handlowe innowacje, a także inwestycje w zakłady fabryczne, świadczą o pozytywistycznej wierze w postęp i moc nauki jako motoru zmian społecznych. Świadczy o tym także współpraca z inżynierem Ochockim czy wsparcie dla jego projektów wynalazczych, które miały potencjał wpłynąć na rozwój przemysłu i poprawę warunków życia. Również pragmatyczne podejście do uczuć– manifestujące się w próbach 'kupienia' miłości Izabeli poprzez dostarczenie jej luksusów – co kontrastuje z romantycznym ideałem bezwarunkowej miłości.

Analizując te dwa obrazy Wokulskiego, można dostrzec jego życiową tragikę, wynikającą z ciągłego rozdarcia między ideałami a rzeczywistością oraz próbą odnalezienia własnego miejsca w świecie. Jego postać, będąca syntezą romantyzmu i pozytywizmu, ukazuje złożoność ludzkich dążeń i przemian kulturowych, jakie zachodziły w XIX-wiecznej Polsce.

Podsumowując, Stanisław Wokulski jest postacią, w której nie sposób jednoznacznie wskazać dominującej postawy. Jego życie i działalność wydają się być ciągłym poszukiwaniem równowagi między romantycznym marzeniem a pozytywistycznym pragmatyzmem. Właśnie ta unikatowość sprawia, że Wokulski jest jednym z najbardziej interesujących bohaterów w literaturze polskiej, a jego postać stanowi ważny punkt odniesienia dla zrozumienia kulturowych i społecznych przemian epoki. Pomimo ciągłego konfliktu między tymi dwoma światopoglądami, wydaje się, że Wokulski, chociaż głęboko zraniony przez życie, koniec końców bardziej aspiruje do racjonalnego i praktycznego podejścia pozytywistycznego.