Udowodnij tezę, że Wokulski to jednocześnie pozytywista i romantyk

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 1.05.2024 o 9:55

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 30.04.2024 o 20:07

Stanisław Wokulski, postać główna powieści Bolesława Prusa "Lalka", jest jednym z najbardziej złożonych bohaterów w historii polskiej literatury. Jego działania, emocje i motywacje odzwierciedlają przemiany społeczne i ideowe, które miały miejsce w Polsce w drugiej połowie XIX wieku, po upadku powstania styczniowego. Osadzony między epokami romantyzmu i pozytywizmu, Wokulski staje się symbolem walki o nową tożsamość indywidualną i narodową.

Omawiając charakter romantyzmu i pozytywizmu, warto zaznaczyć, że romantyzm kładł nacisk na uczucia, idealizm i indywidualizm, a także często opisywał buntownicze, nieszczęśliwe bohaterstwo w obliczu nieuchronnej klęski. Tymczasem pozytywizm promował naukę, postęp techniczny i społeczny, altruizm oraz działania na rzecz poprawy losu społeczeństwa.

Przejaw romantycznego ducha Wokulskiego widoczny jest przede wszystkim w jego zamiłowaniu do heroicznych, nierzadko niemożliwych do zrealizowania marzeń. Jego miłość do Izabeli Łęckiej to uczucie pełne dramatyzmu, niedopowiedzeń i tęsknoty za niemożliwym. Wokulski, podobnie jak wielu bohaterów romantycznych, gotów jest poświęcić wszystko dla obiektu swojego uczucia. Jego uczucie ma charakter tragikomiczny, co jest odczytane jako typowo romantyczne.

Z drugiej strony, jako pozytywista, Wokulski dąży do tego, aby wykorzystać swoją wiedzę i umiejętności w praktyce. Jego działalność naukowa, pasja do eksperymentowania i innowacje technologiczne, jak np. badania nad balonem sterowym czy działalność w prowadzonym przez siebie sklepie, świadczą o silnie zakorzenionej wierze w postęp i naukę. Jest to również obserwowalne w jego gotowości do działania na rzecz poprawy warunków życiowych innych, zauważalnej w jego stosunku do pracowników i dążeniu do reform społecznych.

Wewnętrzny rozdźwięk Wokulskiego, jego nieustanna walka między ideałami a rzeczywistością, odzwierciedla konflikty epoki, w której żył. Próbuje on zintegrować swoje romantyczne dążenia z pozytywistycznym pragmatyzmem, co ostatecznie prowadzi go do tragicznej decyzji o popełnieniu samobójstwa - gestu ostatecznie romantycznego, ale dokonanego po długiej wewnętrznej walce z wyzwaniami rzucanymi przez praktyczny, pozytywistyczny świat.

W relacjach z innymi postaciami również obserwujemy dualizm Wokulskiego. Jego stosunek do Izabeli kontrastuje z praktycznymi i naukowymi relacjami z takimi osobistościami jak Ignacy Rzecki czy Kazimierz Ochocki. Rzecki, reprezentant starej epoki, i Ochocki, symulujący nową erę naukowców, pokazują rozdarte między przeszłością a przyszłością tło dla postaci Wokulskiego.

Podsumowując, Stanisław Wokulski jest postacią, która łączy w sobie cechy romantyka i pozytywisty, stając się tym samym symbolem epoki przejściowej w historii Polski. Nie jest możliwe jednoznaczne przypisanie go wyłącznie do jednego z tych światopoglądów, co czyni z niego trwały symbol dążeń, namiętności i rozterek jakie kształtowały świadomość społeczną i kulturalną jego czasów. Wokulski, tak jak Polska ówczesna, szuka drogi między marzeniami a rzeczywistością, między uczuciem a rozumem.