A. Szczypiorski: Początek; J. Andrzejewski: Popiół i diament; F. Kafka: Proces – zarys problematyki.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 20.05.2024 o 17:26

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 16.05.2024 o 8:12

W "Początku" Andrzej Szczypiorski opisuje czasy II wojny światowej, holokaust oraz różne postawy Polaków wobec tych tragicznych wydarzeń. W "Popiele i diamencie" Jerzy Andrzejewski przedstawia postawy młodych ludzi tuż po zakończeniu II wojny światowej, kiedy w Polsce toczyły się intensywne zmagania między wiernością Armii Krajowej a politycznymi dążeniami władz komunistycznych. Natomiast "Proces" Franza Kafki to metaforyczna opowieść o człowieku walczącym z nieokreśloną, wszechwładną siłą systemu totalitarnego.

A. Szczypiorski: "Początek"

W powieści Szczypiorskiego Polacy są przedstawieni jako ludzie o różnorodnych postawach: jedni pomagają Żydom z narażeniem własnego życia, inni pozostają obojętni, a jeszcze inni są wręcz wrogo nastawieni. Żydzi zaś, choć często przedstawiani jako ofiary, także są ukazani w sposób wielowymiarowy, z ich własnymi słabościami i dylematami.

Autor stara się zerwać z narodowymi stereotypami, które często towarzyszą narracjom historycznym o trudnych czasach. Szczypiorski przedstawia Polaków, Żydów i Niemców przez pryzmat indywidualnych działań, co pozwala na głębsze zrozumienie ich motywacji. Powieść ta to także studium nad moralnymi wyborami dokonywanymi przez ludzi w obliczu absolutnej tragedii.

Tematy uniwersalne, które porusza książka, obejmują problem moralnych wyborów między dobrem a złem oraz rolę narodowości i religii w podejmowaniu tych trudnych decyzji. "Początek" pokazuje, jak trudne jest zachowanie człowieczeństwa w najciemniejszych momentach historii.

J. Andrzejewski: "Popiół i diament"

Główna postać, Maciej Chełmicki, jest młodym człowiekiem, który staje przed trudnymi wyborami moralnymi. Jest rozdarty między wiernością Armii Krajowej a chęcią znalezienia spokoju sumienia. Jego dramat osobisty jest symbolem szerszych napięć społeczno-politycznych, które charakteryzują ten okres w historii Polski.

Ważnym aspektem powieści jest jej ewolucja i zmiany, które wprowadzał Andrzejewski w zależności od sytuacji politycznej w Polsce. To świadczy o jej głęboko zakorzenionym charakterze społeczno-politycznym, a także o uniwersalności problemów, które porusza.

Symbolika tytułu "Popiół i diament" jest bardzo ważna dla zrozumienia tej powieści. Popiół to symbol zgliszczy i ruiny przeszłości, natomiast diament to nadzieja na przyszłość i odbudowę w nowym kształcie. Tytuł ten odzwierciedla dualizm, który jest obecny w całej powieści: zniszczenie i odbudowa, tragedia i nadzieja, chaos i porządek.

F. Kafka: "Proces"

Tematyka "Procesu" to przede wszystkim metafora losu człowieka w obliczu niewiadomej siły, która kontroluje jego życie. Kafka ukazuje tutaj państwo totalitarne, w którym władza absolutna nie pozostawia jednostce żadnej swobody ani kontroli nad własnym losem. System jest wszechobecny, a jego działania absurdalne i niezrozumiałe.

Postać Józefa K. to symbol człowieka w walce z losem, który jest poza jego kontrolą. Jego starania o zrozumienie i obronę w sytuacji bez wyjścia są jednym z najbardziej charakterystycznych elementów tej powieści. Kafka ukazuje państwo jako maszynę, która miażdży jednostkę, a człowiek staje się ofiarą skomplikowanej, bezimiennej biurokracji.

Universalia, które porusza "Proces", są niezwykle istotne i aktualne także we współczesnym kontekście. Powieść ta ukazuje walkę człowieka o wolność i kontrolę nad własnym życiem w świecie, gdzie te wartości są podważane przez nieznane siły.

Porównanie problematyki w omawianych powieściach

Analiza moralnych wyborów bohaterów tych powieści pokazuje, jak różni ludzie podejmują decyzje w trudnych sytuacjach. Zarówno w "Początku", jak i w "Popiele i diamencie", bohaterowie muszą stawić czoła dylematom moralnym, które mają ogromne znaczenie nie tylko dla ich własnego życia, ale także dla społeczności, w której żyją. "Proces" natomiast koncentruje się na walce jednostki z absurdalnym systemem, gdzie moralne wybory są z góry skazane na porażkę.

Każda z tych powieści pokazuje, jak historia wpływa na życie jednostki i społeczeństwa. "Początek" i "Popiół i diament" osadzone są w kontekście II wojny światowej i jej następstw, ukazując, jak te wydarzenia kształtowały ludzkie życie i wybory. "Proces" z kolei porusza problem absurdalności systemu i braku kontroli nad losem w kontekście bardziej uniwersalnym i metaforycznym.

Podsumowanie

Wartość literatury jako refleksji nad historią, społeczeństwem i losem jednostki jest nieoceniona. Problemy poruszane przez Szczypiorskiego, Andrzejewskiego i Kafkę są nadal aktualne, a ich twórczość pozwala na głębsze zrozumienie skomplikowanych mechanizmów rządzących światem i losem człowieka.