Podsumowanie „Odprawy posłów greckich” i „Makbeta”: Człowiek wobec Dekalogu oraz konsekwencje przekroczenia zasad moralnych w życiu bohatera

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 7.02.2026 o 15:44

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 6.02.2026 o 11:00

W literaturze światowej nie brakuje przykładów, które ilustrują zmagania człowieka z moralnością, a także konsekwencje przekroczenia zasad etycznych. W tym kontekście warto przywołać dwa dzieła: „Odprawa posłów greckich” Jana Kochanowskiego oraz „Makbet” Williama Szekspira. Oba utwory, chociaż różnią się od siebie pod względem formy, treści i tła historycznego, skupiają się na problematyce moralnych dylematów bohaterów oraz ich konsekwencjach, co w kontekście Dekalogu jest niezwykle istotne.

„Odprawa posłów greckich” to dramat patriotyczny napisany przez Jana Kochanowskiego w 1578 roku. Utwór ten opowiada przed-biblijną historię Parysa i Heleny, będąc jednocześnie krytyką upadku moralności i politycznego lęku. Parys, syn króla Priama, zakochuje się w Helenie – żonie króla Sparty, Menelaosa. Mimo że Helena jest mężatką, Parys postanawia ją porwać, co prowadzi do wybuchu wojny trojańskiej. W tej historii widoczny jest wyraźny konflikt z dekalogowym przykazaniem „Nie pożądaj żony bliźniego swego”.

Parys w swoim działaniach ignoruje moralne i społeczne normy, kierując się wyłącznie własnymi pragnieniami. Ignorowanie Bożych przykazań przynosi tragiczne skutki nie tylko Parysowi, ale całej Troi. Pożądanie Heleny i decyzja o jej porwaniu ostatecznie prowadzi do wojny, która kończy się zniszczeniem Troi. W ten sposób Kochanowski ilustruje, że łamanie zasad moralnych nie wpływa wyłącznie na jednostkę, ale ma szerokie konsekwencje społeczne.

Z kolei „Makbet” Williama Szekspira powstał około 1606 roku i jest jednym z najbardziej znanych dramatów tego autora. Historia Makbeta, szkockiego szlachcica, który za namową żony i w wyniku przepowiedni trzech wiedźm decyduje się na morderstwo króla Duncana, by przejąć tron, to opowieść o destrukcyjnej sile ambicji i władzy. W przypadku Makbeta mamy do czynienia z łamaniem przykazania „Nie zabijaj” oraz „Nie pożądaj... niczego, co należy do bliźniego twego”.

Początkowo Makbet jest wiernym poddanym króla Duncana. Jednak podszepty wiedźm wzbudzają w nim ambicję oraz chciwość. Znajduje wsparcie u swojej żony, Lady Makbet, która przekonuje go do morderstwa. Choć Makbet początkowo waha się, ostatecznie poddaje się swoim żądzom. Zabójstwo króla nie kończy jednak jego wewnętrznych konfliktów, a zamiast tego prowadzi do serii kolejnych zbrodni. Przekroczenie fundamentalnego przykazania prowadzi do coraz większej deprawacji Makbeta, który traci poczucie rzeczywistości, popada w paranoję i ostatecznie ginie w wyniku własnych działań.

Oba utwory pokazują, że łamanie zasad moralnych – niezależnie czy są one jasno sformułowane w Dekalogu, czy wynikają z ogólnych norm etycznych – prowadzi do unicestwienia jednostki. W przypadku Parysa jego pożądanie prowadzi do wojny, która niszczy nie tylko jego samego, ale całe miasto. W przypadku Makbeta, ambicja i dążenie do władzy poprzez zbrodnię prowadzą do jego upadku psychicznego i ostatecznej śmierci.

Kochanowski i Szekspir ukazują, że człowiek, który ignoruje Dlaczego przykazania i moralne zasady, staje w obliczu tragicznych konsekwencji. Dekalog stanowi swoistą uniwersalną mapę moralności, której przestrzeganie jest kluczowe dla zachowania harmonii zarówno wewnętrznej, jak i społecznej. Przykłady Parysa i Makbeta są ostrzeżeniem dla czytelnika – ukazują, że dążenie do zaspokojenia własnych pragnień bez poszanowania moralności prowadzi do katastrofy.

Reasumując, zarówno „Odprawa posłów greckich” jak i „Makbet” to literackie lekcje o tym, jakie konsekwencje niesie ze sobą łamanie zasad moralnych. Przekroczenie uniwersalnych wartości, jakimi są przykazania Dekalogu, prowadzi do upadku jednostki i społeczności, co bezapelacyjnie przekonuje, że moralność ma fundamentalne znaczenie zarówno w literaturze, jak i w życiu codziennym.