Uzasadnij poprawność słów Stefana Żeromskiego, odnoszących się do postaci Tomasza Judyma, którą stworzył: „Romantyk realizmu, chybionym pozytywistą i dzisiejszy Hamlet”

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 22.06.2024 o 16:27

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 22.06.2024 o 16:04

Stefan Żeromski, wybitny polski pisarz, znany jest przede wszystkim jako autor powieści „Ludzie bezdomni”, która stała się jednym z najważniejszych dzieł literatury polskiej końca XIX i początku XX wieku. Żeromski, poprzez postać Tomasza Judyma, przedstawia dramat jednostki próbującej naprawiać świat pełen niesprawiedliwości. Sam autor, w swoich "Dziennikach", określił Judyma jako „romantyka realizmu, chybionego pozytywistę i dzisiejszego Hamleta”. W niniejszym wypracowaniu spróbuję uzasadnić poprawność i głębię tych słów w odniesieniu do postaci Tomasza Judyma.

Celem tej pracy jest pokazanie, że każde z tych określeń ma głębokie uzasadnienie w kontekście literackim i historycznym, i że wszystkie razem tworzą pełny obraz skomplikowanej i wielowymiarowej postaci Tomasza Judyma.

Rozwinięcie

Tomasz Judym jako „romantyk realizmu”

W „Ludziach bezdomnych”, Żeromski mistrzowsko łączy te dwa nurty. Realistyczne opisy paryskich slumsów, takich jak Chateau Rouge czy cite Jeanne d'Arc, oraz warszawskich dzielnic biedoty, ukazują brutalną prawdę o życiu najuboższych. Judym jako lekarz codziennie zetknął się z ludzkim cierpieniem i nędzą. Jego podróże, podczas których odwiedza różne zakątki Polski, takie jak Zagłębie, pozwalają mu zobaczyć na własne oczy warunki pracy robotników, co dodatkowo wzmacnia realistycznych ton powieści.

Jednak w sercu Judyma tkwi romantyczny zapał. Jego intencje i działania wskazują na marsz w kierunku zmiany rzeczywistości, na jego bunt przeciwko zastanej rzeczywistości i chęć poprawienia świata. Judym, podobnie jak mitologiczny Prometeusz, który skradł ogień bogom, chce dać nadzieję i lepsze życie potrzebującym. Jest to element jego romantycznej natury – nie zadowala się on jedynie obserwacją i analizą, chce czynnie działać na rzecz tych, których los go poruszył.

Tutaj widzimy kontrast między realistycznym opisem świata a romantycznymi intencjami Judyma. Jego działania są prawdziwym przykładem ideowego podejścia, które często prowadzi go do starć z rzeczywistością, ukazując trudności i ograniczenia, z którymi musi się zmierzyć jako lekarz i społecznik.

Tomasz Judym jako „chybiony pozytywista”

Tomasz Judym, jako lekarz, stara się realizować te pozytywistyczne ideały. Poprzez swoją działalność lekarską dąży do poprawy warunków sanitarno-bytowych najuboższych. Jednym z przykładów jest jego nieustanna walka z brudem i chorobami. Judym propaguje higienę, włącza się w inicjatywy mające na celu poprawę środowisk, w których żyją biedni. Jest zaangażowany w edukację zdrowotną, stara się prowadzić działania profilaktyczne, by przeciwdziałać szerokiemu rozprzestrzenianiu się chorób.

Jednakże określenie „chybiony pozytywista” zawiera pewien element ironii. Mimo że Judym całym sercem próbuje realizować pozytywistyczne ideały, jego działania często kończą się niepowodzeniem. Żeromski ukazuje, że ideały pozytywistyczne w rzeczywistości nie zawsze są możliwe do zrealizowania. W realiach społecznych i politycznych przełomu XIX i XX wieku często brakuje środków i narzędzi do skutecznej walki z problemami społecznymi.

Judym staje się symbolem naiwnego społecznikowania, które w obliczu brutalnej rzeczywistości i oporu społecznego jest skazane na niepowodzenie. Epoka Młodej Polski wprowadza nowe ideały i artystyczne prądy, które często kontrastują z pozytywistycznym pragmatyzmem. Judym, będąc pomiędzy tymi dwiema epokami, nie do końca odnajduje się w żadnej z nich, co czyni go postacią tragiczną.

Tomasz Judym jako „dzisiejszy Hamlet”

Podobne cechy możemy dostrzec u Tomasza Judyma. Jako jednostka wrażliwa i refleksyjna, Judym często odczuwa samotność i wyobcowanie. Jego moralne dylematy i wewnętrzne konflikty przypominają te, z którymi zmaga się Hamlet. Judym jest postacią nieprzystosowaną do społeczeństwa, zawsze nieco na zewnątrz. Jego relacja z Joanną, kobieta, którą kocha, lecz odrzuca, aby poświęcić się swoim ideałom, przypomina trudne relacje Hamleta z Ofelią. W obydwu przypadkach miłość zostaje poświęcona na rzecz wyższych celów i moralnych zobowiązań.

Współczesna percepcja Judyma jako postaci literackiej może być dodatkowo wzbogacona przez odniesienie do wiersza Zbigniewa Herberta "Tren Fortynbrasa". Wiersz ten stanowi refleksję nad losem bohatera tragicznego, który podobnie jak Judym, zmaga się z wewnętrznymi rozterkami i poczuciem obowiązku. Czy Judym jest romantycznym bohaterem, który marzy o lepszym świecie, czy też tragicznym ideowcem, który poświęca wszystko dla swoich przekonań?

Zakończenie

Moja osobista interpretacja tej postaci skłania mnie do uznania Judyma za jednego z najważniejszych bohaterów literatury polskiej, który wciąż inspiruje do refleksji na temat ludzkiej natury, moralności i społecznych obowiązków. Jego tragiczne losy pokazują, jak skomplikowane i pełne sprzeczności mogą być nasze dążenia do czynienia dobra.

Na zakończenie, warto dodać, że literatura jest otwarta na różne interpretacje, a każdy czytelnik może odnaleźć w postaci Judyma coś innego, co przemawia do jego własnych doświadczeń i refleksji. Dzięki temu, postać Tomasza Judyma stale inspiruje i prowokuje do głębszych rozważań nad naszym własnym miejscem w świecie.