Postawa bohaterów wobec trudów wędrówki życiowej: Argumenty z lektur maturalnych oraz konteksty literackie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 12.01.2026 o 15:05

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 9.04.2025 o 10:49

W literaturze czynione są wielokrotne próby zgłębiania tematu życiowej wędrówki oraz licznych wyzwań, które napotykają bohaterowie w trakcie swojej podróży przez życie. Podróż ta, często metaforyczna, a czasem również dosłownie rozumiana, to przestrzeń, w której postacie literackie mierzą się z przeciwnościami, odkrywając jednocześnie swoje wnętrze, wartości oraz przekonania. Niniejsza analiza skupi się na bohaterach wykreowanych przez Bolesława Prusa w "Lalce" oraz przez Henryka Sienkiewicza w "Quo Vadis", jako nowe źródło odniesienia. Dodatkowo, rozszerzymy rozważania o kontekst (bez użycia tego słowa) pozostałych klasycznych dzieł, takich jak "Dziady" Adama Mickiewicza oraz "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego.

W "Lalce" Bolesław Prus kreuje postać Stanisława Wokulskiego, człowieka, który z trudem mierzy się z wyzwaniami życia w dążeniu do samorealizacji i osiągnięcia upragnionych celów. Wokulski jest rozpięty pomiędzy światem nauki a światem biznesu, z których każdy pokazuje mu inną ścieżkę osiągania pełni życia. Jego marzenia o miłości, ucieleśnione w postaci Izabeli Łęckiej, stają się dla niego osią nie tylko sukcesu, ale i porażki. Świetnie ilustruje to fragment, w którym Wokulski, mimo swojego sukcesu finansowego, dostrzega pustkę emocjonalną. Jego determinacja, choć godna podziwu, przypomina brnięcie w osamotnienie spowodowane nierealnymi oczekiwaniami wobec świata zewnętrznego. Trudności, z jakimi się mierzy, prowadzą go przez drogę pełną emocjonalnych zawirowań, ostatecznie zmuszając do wycofania się z życia społecznego i intelektualnego, a wybranie samotności staje się dobitnym przykładem na to, że nie wszystkie ścieżki prowadzą do odprężenia i poczucia spełnienia.

Z kolei "Quo Vadis" Henryka Sienkiewicza przedstawia bohatera wirtualnie odmiennego - jest nim Marek Winicjusz, rzymski patrycjusz, który doznaje głębokiej przemiany w trakcie swojej duchowej podróży. Początkiem tej transformacji jest miłość do Ligii, chrześcijanki, uczucia, które z początku opiera się na fascynacji zmysłowej, lecz stopniowo przeradza się w głęboki podziw dla jej duchowej siły. Winicjusz, początkowo przychylny swym hedonistycznym zapędom, zmaga się z wątpliwościami moralnymi i egzystencjalnymi, które wynikają z jego kontaktu z nową religią. Mimo przeciwności losu i politycznych zawirowań, bohater odnajduje odwagę, by zmienić swoje życie i wartości, co jest podobieństwem do Raskolnikowa ze "Zbrodni i kary". Finalnie, Winicjusz reprezentuje postawę, która wskazuje, że trudności życiowej wędrówki mogą skutkować odkrywaniem nowych dróg samoświadomości i odrodzenia duchowego.

W "Dziadach" Adama Mickiewicza, a zwłaszcza w części III, postać Konrada rozwija się przez pryzmat jego zmagania z osobistą i narodową traumą. Jego uczucia względem ojczyzny przywodzą na myśl wewnętrzny konflikt pełen ambiwalencji i heroizmu. Konrad to postać, która podejmuje osobiste wyzwanie przewodzenia narodowi poprzez wyjątkową wrażliwość na cierpienie własne oraz współmieszkańców. Jego osobiste zmagania z Bogiem pokazują, jak trudności życiowe stają się testem cierpliwości i wytrzymałości psychicznej. Na samym końcu ścieżka jego życia łączy się z heroizmem, ale także ukazuje kruchość w zetknięciu z rzeczywistością polityczną.

Fiodor Dostojewski w "Zbrodni i karze" koncentruje się na dramatycznej postaci Rodiona Raskolnikowa, badając naturę ludzką w obliczu moralnych dylematów. Raskolnikow, student rozdarty pomiędzy teoriami wielkości jednostki a surowymi realiami życia, podejmuje się morderstwa, które miało być nie tyle zyskiem materialnym, co dowodem na słuszność jego filozofii. Przez całość powieści, walczy z wewnętrznym poczuciem winy oraz destrukcyjnością własnych działań, co finalnie prowadzi do uznania potrzeby odkupienia i scrapowania swojej początkowej ścieżki na rzecz bardziej uduchowionego odrodzenia. Jego przemiana to proces, który ilustruje, że nawet z najgłębszego upadku można wynieść lekcje ważne do prowadzenia nowego, znaczącego życia.

Każdy z tych bohaterów, niezależnie od czasów, w których przyszło im żyć, zmaga się z trudnościami odzwierciedlającymi ich czas i osobiste doświadczenia. Ich wędrówki są zindywidualizowane, pełne determinacji, zmagań z broblemami emocjonalnymi i trudnościami moralnymi, wskazując równocześnie na olbrzymią różnorodność, a także głębię sensu, jakie można dostrzec w wielowymiarowych postawach wobec egzystencjalnych przeciwności.