Czy dobra materialne czynią człowieka szczęśliwym? Analiza na podstawie "Skąpca" Moliera.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 31.01.2024 o 10:42

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 27.01.2024 o 16:38

Dobrobyt materialny od zawsze zajmuje znaczące miejsce w ludzkich dążeniach. Wielu ludzi postrzega zgromadzenie majątku jako drogę do osiągnięcia szczęścia. Nie inaczej jest w przypadku Harpagona, głównego bohatera komedii "Skąpiec" Molière'a. Czy jednak uzbierane dobra materialne przyniosły mu spełnienie i poczucie szczęścia?

Harpagon to postać, która swoje życie podporządkowuje jednemu celowi - gromadzeniu majątku. Jest on jego obsesją, a wszystkie inne kwestie - uczucia, relacje z bliskimi, własne pragnienia - odeszły na dalszy plan. Skąpiec wydaje się być gotów poświęcić dla pieniędzy dosłownie wszystko. Główny bohater snuje swoje życie wokół zgromadzonej gotówki, ceną za co jest życie w ciągłym strachu przed kradzieżą, izolacji oraz braku zaufania do najbliższych, nawet własnych dzieci.

W jego przypadku dobra materialne nie tylko nie przynoszą szczęścia, ale w istocie stają się przyczyną jego cierpienia. Harpagon jest "bogaty" tylko z nazwy, ponieważ na żadnym poziomie nie cieszy się owocami swojego bogactwa. Nie może on rozkoszować się dobrobytem, ponieważ zbyt wiele uwagi musi poświęcić na swój lęk przed utratą majątku. Jego obsesyjne pragnienie zbierania pieniędzy zatruwa wszystkie aspekty jego życia, demonstrowane przez jego chciwość, podejrzliwość i poświęcenie relacji międzyludzkich na rzecz rzekomego bezpieczeństwa finansowego. Skąpstwo Harpagona staje się jego niewolą.

Molière wykazuje, że nadmierna chęć posiadania sprawia, iż Harpagon traci kontakt z rzeczywistością. Jego ślepota na wartości niematerialne sprawia, że nie dostrzega prawdziwej miłości swojej córki – Elizy, ani potrzeb syna – Kleanta. Tym samym pozbawia się doświadczenia uczuć, które niejednokrotnie określane są jako fundamentalne dla ludzkiego szczęścia. W takim ujęciu, Harpagon nie jest postacią szczęśliwą – jest raczej niewolnikiem własnej chciwości.

Spojrzenie na temat szczęścia w kontekście społecznym epoki Moliera również dostarcza ciekawych wniosków. W XVII-wiecznej Francji, gdzie warstwowość społeczna była silnie zaznaczona, posiadanie dóbr materialnych często wiązało się z prestiżem społecznym i wpływami. Być może dążenie do bogactwa i utrzymanie go były pewnym sposobem na zapewnienie sobie bezpieczeństwa i stabilizacji w społecznych strukturach. Jednak, jak pokazuje Molière, nadmierne przywiązanie do materialnych aspektów życia, kosztem wartości duchowych i emocjonalnych, prowadzi do odczucia pustki, samotności i niezadowolenia.

W świetle przekazu "Skąpca", dobra materialne nie są gwarantem szczęścia. Szczęście to stan, którego nie można kupić za żadne pieniądze. Jest ono bardziej związane z poczuciem spełnienia, miłości, zrozumienia i akceptacji – wartości, które mimo starania Harpagona, okazują się mieć nieocenioną wartość i nie poddają się mierzeniu w monetach. Molière ostrzega nas, że obsesyjne przywiązanie do dóbr materialnych może prowadzić do alienacji od otoczenia, a w konsekwencji do głębokiego nieszczęścia.

Podsumowując, postać Harpagona jest czytelną ilustracją tego, że choć dobra materialne mogą dostarczać tymczasowych przyjemności i poczucia bezpieczeństwa, to nie są one w stanie zapewnić prawdziwego szczęścia. Szczęśliwe życie wymaga równowagi pomiędzy materialnymi potrzebami a niematerialnymi wartościami, co jest przesłaniem wciąż aktualnym i uniwersalnym.