Świat ducha a świat rozumu. Omów zagadnienie na podstawie Romantyczności Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 1.11.2023 o 6:03

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 28.10.2023 o 17:00

Świat ducha a świat rozumu – dwie przeciwstawne idee, które wiele razy zaplątały się w swój własny konflikt. Ten dwoistość światów często był tematem dla wielu artystów, a jednym z nich był Adam Mickiewicz. Ballada "Romantyczność" Adama Mickiewicza to utwór, który w pełni uosabia ducha romantyzmu, okresu w literaturze polskiej, charakteryzującego się naciskiem na uczucia, wyobraźnię, indywidualność oraz zainteresowanie naturą i ludową tradycją. Utwór "Romantyczność", znajdujący się w pierwszym tomie "Poezji" z 1822 roku, jest manifestem nowej epoki oraz wyrazem buntu przeciwko racjonalizmowi i poetyckiej rutynie epoki klasycyzmu.

Tematem utworu jest świat ducha, porównany do świata rozumu. Biedaczka Karusia rozmawia z duchem swojego ukochanego, który zmarł dwa lata temu. Sytuacja odbywa się na oczach całej wsi. Większość zgromadzonych prostych ludzi rozumie to jako do­wód na istnienie świata duchów. Jednak całej sytuacji przygląda się ktoś jeszcze. To starzec symbolizujący ducha oświecenia. Mężczyzna przy po­mo­cy „szkieł­ka i oka”, czyli racjonalnego, naukowego podejścia nie stwier­dził ist­nie­nia żad­ne­go du­cha. Oskar­żył więc Karusię, a także pozostałych ze­bra­nych o za­bo­bon. W obronie tłumu i Karusi staje podmiot liryczny, który jest zwolennikiem praw ducha i nie­zgłębio­nych ta­jem­nic poza świa­tłem ro­zu­mu. Dla nie­go liczy się wia­ra, któ­rą wy­zna­je pro­sty i szczery lud. Ostatecznie to podmiot pro­po­nu­je czy­tel­ni­ko­wi, aby ten kierował się i patrzył w serce, a nie kierował się jedynie rozumem.

Bal­la­da po­ka­zu­je kon­flikt duchowości z racjonalizmem, a do­kład­nie my­śle­nia epoki romantyzmu z tym z epoki oświecenia. Pod­miot li­rycz­ny stoi po stro­nie du­cha, wi­dząc w nim siłę prze­ni­ka­ją­cą wszyst­ko. Tym sa­mym jest ona nie­po­zna­wal­na, a je­dy­nie od­czu­wal­na. Łączy wiarę z uczu­cia­mi i uważa ją jako coś co wykracza poza ro­zum. Ro­man­ty­cy po­strze­ga­li świat przez duchowość, stojąc w opozycji do racjonalnych my­śli­cie­li oświe­ce­nio­wych. Ci pra­gnę­li wi­dzieć je­dy­nie to, co do­strze­ga­ło „szkieł­ko i oko” - po­zna­wal­ne, wy­tłu­ma­czal­ne zja­wi­ska. Mic­kie­wicz w pewien sposób kry­ty­ku­je to po­dej­ście, jako ogra­ni­czo­ne. Pra­gnie do­strzec, że czło­wiek to nie tyl­ko ro­zum, a świat to żywe i cu­dow­ne miej­sce.

Podsumowując, zagadnienie świat ducha, a świat rozumu jest jednym z kluczowych tematów poruszanych przez Adama Mickiewicza w jego balladzie "Romantyczność". Poprzez przedstawienie postaci Karusi i Jasia, a także starca, reprezentującego poglądy oświeceniowe, widzimy różnicę pomiędzy światem ducha, a światem rozumu. Mickiewicz ukazuje w tym krótkim dziele dwie przeciwstawne perspektywy życiowe, odnoszące się do aspektów duchowych i doczesnych. W kontekście epoki, romantyzm daje nam głębsze zrozumienie tej dwoistości, podkreślając wagę zarówno emocji i sentymentów, jak i myślenia logicznego. To właśnie ta równowaga między światem ducha, a światem rozumu pozwala człowiekowi znaleźć pełnię w swoim życiu.