Być człowiekiem" to znaczy ponosić odpowiedzialność za swe czyny. Rozważ powyższą myśl odwołując się do wybranych bohaterów literatury XX wieku

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 12.02.2024 o 15:36

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 11.02.2024 o 21:48

Bycie człowiekiem wymaga nieustannego podejmowania decyzji, które kształtują nasz los i charakter. XX wiek, z jego gwałtownymi przemianami społecznymi i historycznymi, stworzył doskonały grunt dla literatury, aby zgłębić temat odpowiedzialności za swoje czyny. Przez pryzmat wybranych dzieł literackich XX wieku, możemy obserwować, jak bohaterowie zostają wystawieni na próbę odpowiedzialności, co prowadzi do istotnych zmian w ich życiu i charakterze.

W "Granicy" Zofii Nałkowskiej poznajemy Zenona Ziembiewicza - młodego, wykształconego mężczyznę z ideałami sprawiedliwości i społecznej wrażliwości. Jego postawa i wybory życiowe stają się jednak przedmiotem krytyki. Konfrontacja jego ideałów z rzeczywistością prowadzi do konfliktu między karieryzmem, a uczciwością, a romans i jego skutki odciskają piętno na wielu ludziach. Nieumiejętność poniesienia odpowiedzialności, widoczna przy próbie aborcji, prowadzi do dramatycznych konsekwencji. Klęska Ziembiewicza jest rezultatem ignorowania odpowiedzialności i stanowi przestrogę przed takim podejściem do życia.

Pokolenie "Kolumbów", reprezentowane przez bohaterów literatury wojennej, dorasta w cieniu II wojny światowej, co wymusza na nich szybkie dojrzewanie i stanowisko wobec wagi życia. W "Wczorajszych" Tadeusza Gajcego poezja zamienia się w krzyk rozpaczy i odpowiedzialność staje się poświęceniem. Młodzi poeci, tacy jak Krzysztof Kamil Baczyński czy Gajcy sami, niejako znaczą swoje dzieła własnym losem, za który w pełni ponoszą odpowiedzialność.

Dramat "Niemcy" Leona Kruczkowskiego przedstawia nam dwojakie podejście do odpowiedzialności. Profesor Sonnenbruch, choć z pozoru postąpił słusznie, dopiero konfrontacja deklaracji z czynami ujawnia jego prawdziwe oblicze. Tymczasem Peters, który konsekwentnie sprzeciwia się faszyzmowi, ukazuje swą postawą, jak konsekwencja i etyka są kluczowe w wyborach każdego człowieka.

Po wojnie bohaterowie literaccy muszą zmierzyć się z konsekwencjami swoich wyborów. Wiersz "Ocalony" Tadeusza Różewicza oscyluje wokół uczuć człowieka, który przeżył koszmar wojny, ale przy tym wciąż szuka w sobie odpowiedzialności za przeszłość. W powieści "Popiół i diament" Jerzego Andrzejewskiego, Szczuka staje się wzorem konsekwencji i odpowiedzialności, podczas gdy Kassecki ukazuje trudności adaptacji po wojnie i uchwycenia odpowiedzialności za swoje postępowanie.

"Popiół i diament" też prezentuje młodego człowieka, Macieja Chełmickiego. Chełmicki zmagając się z przeszłymi wyborami, które kształtują jego obecną rzeczywistość. To, jak radzi sobie z odpowiedzialnością za swoje działania podczas jest kluczowe dla jego dalszego losu.

"Dżuma" Alberta Camusa dokonuje z kolei głębokiego przekroju przez różne postawy mieszkańców miasta dotkniętego epidemią, ukazując rozmaite podejścia do odpowiedzialności. Doktor Rieux, główny bohater, staje się symbolem poświęcenia i odpowiedzialności za innych, poprzez bezinteresowną walkę z chorobą. Dzieło Camusa ilustruje filozoficzny wniosek, że ludzka godność jest nierozerwalnie związana z umiejętnością podejmowania odpowiedzialności.

Analiza postaw bohaterów literackich XX wieku dowodzi, że chociaż epoka znacząco wpływa na kształtowanie postaw odpowiedzialności, to jednak ci, którzy unikają tej odpowiedzialności, tworzą destrukcyjny wzorzec w literaturze i życiu. Moralna granica, rozumiana jako kluczowy aspekt istnienia człowieka, wyraźnie zaznacza się w decyzjach bohaterów.

Podsumowując, literatura XX wieku dostarcza bogatego obrazu różnorodnych sposobów, w jakie bohaterowie radzą sobie z odpowiedzialnością za swoje czyny. Odczuwalny jest zarówno oczywisty, jak i ukryty wymiar odpowiedzialności. Refleksje o wartościach, które definiują człowieczeństwo, prowadzą nas do ostatecznej refleksji, wyrażonej przez Alberta Camusa, iż "w samym środku zimy, odkryłem w sobie niezniszczalne lato". Ta optymistyczna myśl przypomina nam, że ponoszenie odpowiedzialności nie jest jedynie ciężarem, lecz przede wszystkim źródłem godności i siły człowieka.