Między dobrem a złem: Człowiek w obliczu wyborów moralnych

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.09.2025 o 17:57

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 23.09.2025 o 23:29

Człowiek od zarania dziejów staje przed wyborami moralnymi, które determinują istotę jego człowieczeństwa. Literatura, będąca odzwierciedleniem ludzkiej natury, często ukazuje bohaterów w momentach, gdy muszą oni wybierać między dobrem a złem. Te wybory kształtują nie tylko losy bohaterów, ale również wpływają na czytelników, skłaniając ich do refleksji nad własnym życiem i wartościami.

Jednym z najbardziej znanych przykładów człowieka stającego przed wyborem moralnym jest Makbet, tytułowy bohater tragedii Williama Szekspira. Na początku utworu Makbet to szlachetny rycerz i wierny wasal króla Dunkana. Jednak pod wpływem przepowiedni trzech wiedźm, a także namowy swojej ambitnej żony, decyduje się na zbrodnię — zabójstwo króla, aby samemu zasiąść na tronie. Jego wybór wynika z ambicji i żądzy władzy, choć dobrze zdaję sobie sprawę z moralnego zła tego czynu. Ten moment decyzji staje się punktem zwrotnym, prowadząc Makbeta na drogę zatracenia i ostatecznie do jego upadku. Jego historia jest przestrogą, pokazującą, jak jednorazowe ulegnięcie złu może nieodwracalnie zmienić życie człowieka i zniszczyć jego duszę.

Podobny motyw pojawia się w literaturze polskiej, w "Lalce" Bolesława Prusa. Główny bohater, Stanisław Wokulski, boryka się z moralnym dylematem wynikającym z jego uczuć do Izabeli Łęckiej. Wokulski, człowiek ciężko pracujący i ambitny, zakochuje się w pięknej, lecz powierzchownej arystokratce. Choć jest świadomy jej egoizmu i wyrachowania, jego miłość do niej skłania go do podejmowania decyzji, które stoją w sprzeczności z jego dotychczasowym życiem i wartościami. Wokulski próbuje zyskać uznanie jej i jej otoczenia, co prowadzi do konfliktu wewnętrznego między jego poczuciem honoru, a pragnieniem bycia z Izabelą. Ostatecznie jego miłość, pełna poświęceń, zostaje odrzucona, a on sam staje w obliczu wyboru między dalszą walką o nią a rezygnacją z tego związku.

Innym znaczącym przykładem jest Sofoklesowa tragedia "Antygona". Tutaj tytułowa bohaterka staje przed wyborem między posłuszeństwem wobec króla Kreona a poszanowaniem boskich praw i miłości rodzinnej. Antygona decyduje się pochować swojego brata Polinika, mimo że zostało to zakazane przez Kreona. Jest świadoma, że jej nieposłuszeństwo oznacza śmierć, ale wybiera wierność własnym przekonaniom i boskim prawom. Antygona uosabia siłę charakteru i ukazuje, jak istotne jest bycie wiernym swoim zasadom, nawet w obliczu największych wyzwań. Jej postać inspiruje, pokazując, że niekiedy ceny, które płacimy za nasze wybory, są wysokie, ale dają one świadectwo o naszej wartości moralnej.

Powodów do głębokiej refleksji dostarczają także postacie z "Zbrodni i kary" Fiodora Dostojewskiego. Rodion Raskolnikow, student prawa, przekonuje siebie, że może dokonać zbrodni w imię wyższych celów. Uważa, że zabicie lichwiarki, starej i nieużytecznej kobiety, jest usprawiedliwione, ponieważ dzięki zdobytym w ten sposób pieniądzom może pomóc sobie i innym. Jego wewnętrzny konflikt i próba usprawiedliwienia własnych czynów stanowi studium skomplikowanej natury ludzkiej moralności. Ostatecznie zrozumienie i akceptacja własnej winy prowadzi Raskolnikowa do nawrócenia, ukazując, że człowiek ma zdolność do odnalezienia dobra w sobie, mimo że wcześniej wybrał zło.

Literatura bogata jest w postacie, które zmuszone były do wyboru między dobrem a złem. Każdy z tych bohaterów wnosi coś unikalnego do naszego rozumienia ludzkiej natury i moralności. Pokazuje, że choć droga ku dobru bywa trudna i pełna przeszkód, jest drogą, która definiuje nasze człowieczeństwo i kształtuje nasze losy. Dzięki ich historiom uczymy się, że nasze wybory mają konsekwencje i to właśnie one są prawdziwą miarą naszego człowieczeństwa.