Mikołaj Sęp Szarzyński. Analiza problemów egzystencji człowieka w oparciu o wybrane utwory

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 17.12.2023 o 3:49

Rodzaj zadania: Analiza

Dodane: 16.11.2023 o 16:42

Mikołaj Sęp Szarzyński był wybitnym poetą renesansowym, którego twórczość łączy w sobie piękno formy oraz głębię treści. Jego utwory poruszają wiele problemów egzystencji człowieka, skupiając się na wnętrzu jednostki oraz jej związku z Bogiem. W niniejszej analizie skoncentruję się na trzech wybranych utworach Szarzyńskiego: "Pieśń LXI", "Pieśń XXII" i "Pieśń VII", które ukazują różne aspekty tych zagadnień.

Wiersz "Pieśń LXI" porusza problematykę przemijania i nieuchronności śmierci. Autor w sposób subtelny, ale jednocześnie mocny, przekazuje nam refleksję na temat ulotności ludzkiego życia. Już na samym początku w utworze ukazuje się bolesna świadomość Szarzyńskiego, który mówi "W kościach czuję swą wieczność przemijania". To zdanie odbija się echem w umyśle czytelnika i prowokuje do dalszych rozważań nad kondycją człowieka. Pojawia się także wątek nieuchronnej śmierci, która ma przerwać życiowy ruch jednostki: "Gdzież ja, gdzie oszczędzam ubocze, tam Twe palce sięgnęły, Wiesz, Co mi zostanie po sercu? Senebre otwory'. Te słowa kierowane do Boga oddają siłę i determinację, z jaką Szarzyński przedstawia swoje wątpliwości i lęki związane z obecnością śmierci w życiu człowieka.

Wiersz "Pieśń XXII" skupia się na problemie cierpienia ludzkiego oraz związku człowieka z Bogiem. Autor przedstawia cierpienie jako element naturalny, który jest nieodłącznym aspektem ludzkiego doświadczenia. Szarzyński porównuje cierpienia fizyczne i duchowe człowieka do męki Chrystusa na krzyżu, co ma na celu pokazanie, że Bóg również doświadczył bólu i zrozumie go w swojej niezmierzonej dobroci. Już w pierwszej strofie poety porównuje swoje cierpienia do "piekła w sercach swych", ukazując tym samym silne emocje, które towarzyszą mu w procesie doświadczania bólu. Jednak utwór nie pozostaje w sferze wyłącznie osobistego doświadczenia, ale otwiera drzwi do większych, uniwersalnych rozważań nad miejscem człowieka w świecie i jego związku z Opatrznością.

Ostatnim analizowanym utworem jest "Pieśń VII", która konfrontuje człowieka ze swoimi grzechami i wewnętrzną walką o zbawienie duszy. Autor stawia pytania o sens istnienia, o relację człowieka z Bogiem oraz o wartość uczynków ludzkich. Wiersz rozpoczyna się od mocnego, retorycznego pytania: "Czemuż się spurczenie przykryje w człowieku? Czarne mnóstwo przejść, które strąca ducha z Pana". Szarzyński podkreśla tym samym wewnętrzną dualność, w której człowiek musi pertraktować ze swoimi grzesznymi skłonnościami, by osiągnąć pełnię duchowego ocalenia. Poetą ważnym elementem jest odkrycie głębi własnego sumienia i pokajanie się przed Bogiem: "Jezu, zbawicielu, uchroń mnie od zguby".

W każdym z tych trzech utworów Mikołaj Sęp Szarzyński ukazuje problemy egzystencji człowieka, takie jak przemijanie, cierpienie, grzech i dążenie do zbawienia. Jego poezja porusza duchowe tajniki jednostki, ukazując zarówno jej słabości, jak i siłę w poszukiwaniu bliskości Boga. Przez wykorzystanie metafor, obrazów oraz głębokiej refleksji, Szarzyński zaprasza czytelnika do dogłębnego zastanowienia nad własną kondycją duchową i znaczeniem ludzkiego życia.