Mikołaj Sęp Szarzyński. Analiza problemów egzystencji człowieka w oparciu o wybrane utwory
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.05.2024 o 9:22
Rodzaj zadania: Analiza
Dodane: 26.05.2024 o 9:04
Streszczenie:
Mikołaj Sęp Szarzyński, prekursor liryki barokowej, tworzył głęboko religijne utwory, pełne innowacyjnych form i refleksji ontologicznych. Jego przemyślenia nad egzystencją człowieka wobec Boga mają ogromne znaczenie w literaturze i filozofii. ?
# Mikołaj Sęp Szarzyński urodził się około roku 1550, a zmarł w 1581. Jest uważany za prekursora liryki barokowej w literaturze polskiej. Swoje studia odbył w Wittenberdze i Lipsku, a podczas podróży po Europie zwiedził m.in. Szwajcarię i Włochy. W czasie jednej z tych podróży towarzyszył mu Stanisław Starzechowski. Po powrocie do Polski poeta oddał się życiu religijnemu, pozostając gorliwym katolikiem. Większość jego utworów zachowała się w formie rękopisów, z których wiele niestety zaginęło. Dzieła poety zostały pośmiertnie wydane przez jego brata Jakuba w roku 1601 pod tytułem „Rytmy abo wiersze polskie”.
Zarys twórczości
„Rytmy abo wiersze polskie” to zbiór, który zawiera 6 sonetów, 6 przeróbek psalmów, 9 pieśni oraz wiersze polskie i łacińskie. Twórczość Sępa Szarzyńskiego jest głęboko zakorzeniona w problematyce religijnej, przez co poeta jest często określany jako homo meditans, człowiek kontemplujący. Cechy stylu barokowego, takie jak paradoksy, inwersje, koncepty, antytezy, gry brzmieniowo-znaczeniowe oraz paronomazja, są wyraźnie obecne w jego poezji. Poeta zdobył akceptację w XIX wieku, kiedy to doceniono nowatorski charakter jego twórczości.Część I: Charakterystyka twórczości Mikołaja Sępa Szarzyńskiego
Twórczość Sępa Szarzyńskiego charakteryzuje się nowatorskim podejściem do formy i treści. Używa on paradoksów, inwersji, antytez oraz konceptów, co nadaje jego poezji wyjątkowy, barokowy charakter. Oprócz estetycznych innowacji, poeta także bawi się grami brzmieniowo-znaczeniowymi oraz paronomazją, co przydaje jego utworom dodatkowego wymiaru.Główną tematyką jego utworów są problemy egzystencjalne człowieka, które analizuje poprzez pryzmat chrześcijańskiej wiary. Poeta porusza kwestie relacji między ciałem a duszą, oczekiwania łaski Bożej oraz miejsca człowieka w świecie. Jego utwory są pełne ontologicznych i metafizycznych zagadnień, którymi bada filozofię bytu i rzeczywistości oraz stosunek materii do ducha. Centralnym punktem jego rozważań pozostają relacje między Bogiem a człowiekiem.
Część II: Analiza wybranych utworów
Jednym z najbardziej znaczących utworów Sępa Szarzyńskiego jest Sonet II: „Boże nieskończony, W sobie chwalebnie…”. Wiersz ten dotyczy wielkości Boga oraz relacji między Nim a człowiekiem. Poeta nawiązuje tutaj do Księgi Hioba, ukazując człowieka jako istotę krótko żyjącą, słabą i bojaźliwą wobec nieskończonej potęgi Boga.W sonecie „O krótkości i niepewności na świecie żywota człowieczego” autor wprowadza motyw vanitatywny, czyli przemijania i marności życia. Dynamiczny opis przemijającego czasu oraz „niestałe dobra” stanowią odbicie nietrwałości ziemskiego bytowania, podkreślając ulotność tego, co ludzkie.
Sonet V: „O nietrwałej miłości rzeczy świata tego” podkreśla kontrast między miłością ziemską a miłością do Boga. Autor pokazuje nietrwałość ziemskich przywiązań i wskazuje, że ostatecznym celem miłości powinien być Bóg.
W sonetcie IV: „O wojnie naszej, którą wiedziemy z szatanem, światem i ciałem” poeta przedstawia egzystencjalne zmagania człowieka. Walka z szatanem, światem i własnym ciałem jest centralnym motywem, a jedyną nadzieją i wsparciem jest tu Bóg.
W „Epitafium Rzymowi” poeta ukazuje kryzys Kościoła i rozpad chrześcijaństwa, ilustrując to symbolicznym obrazem upadku i zmiany.
Ocena nauczyciela:
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.05.2024 o 9:22
O nauczycielu: Nauczyciel - Marta G.
Od 13 lat pracuję w szkole średniej i pomagam uczniom oswoić pisanie wypracowań. Uczę, jak planować tekst, dobierać przykłady i formułować tezy pod wymagania matury i egzaminu ósmoklasisty. Buduję na zajęciach spokojny rytm pracy, w którym jest czas na pytania i korektę. Uczniowie często mówią, że dzięki temu czują większą kontrolę nad tekstem i pewność na egzaminie.
Doskonałe wypracowanie, szeroko analizujące twórczość Mikołaja Sępa Szarzyńskiego i jej kontekst historyczny oraz filozoficzny.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się