Czy wolność zawsze stanowi źródło własnego szczęścia?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 10.10.2025 o 9:18

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 5.10.2025 o 15:32

Wolność od wieków stanowi jedno z najcenniejszych i najbardziej pożądanych dóbr człowieka. Jest wartością, o którą ludzie walczyli i nadal walczą, poświęcając często wszystko, nawet życie. Jednakże, kwestia, czy wolność zawsze prowadzi do szczęścia, jest bardziej złożona. W literaturze wiele jest przykładów, które pokazują, że wolność, choć często przynosi radość i spełnienie, nie zawsze gwarantuje szczęście, a czasem może wręcz prowadzić do cierpienia i rozczarowania.

Przykładem tego, jak wolność może stać się źródłem szczęścia, jest „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego. Główny bohater, Cezary Baryka, po licznych perypetiach związanych z rewolucją bolszewicką i utratą rodziny, znajduje wolność po przybyciu do Polski. Pomimo wielu rozczarowań, jakie napotyka w nowym kraju, sama świadomość posiadania wolności wyboru i możliwości działania na rzecz ojczyzny daje mu pewne poczucie szczęścia. Cezary angażuje się w życie polityczne i społeczne, co choć nie zawsze przynosi mu natychmiastową satysfakcję, pozwala mu odnaleźć sens i cel w życiu. Wolność umożliwia mu działania zgodne z jego sumieniem i ideałami, co ostatecznie przyczynia się do jego wewnętrznego rozwoju.

Z kolei w „Panu Tadeuszu” Adama Mickiewicza wolność jest ukazywana jako źródło szczęścia zarówno na poziomie jednostkowym, jak i zbiorowym. Dla bohaterów epopei powrót do wolnej ojczyzny, chociażby w marzeniach i planach, jest spełnieniem najgłębszych pragnień. Mickiewicz w mistrzowski sposób przedstawia tęsknotę za utraconą wolnością i radość z nadziei na jej odzyskanie. Postawa bohaterów, takich jak Tadeusz czy Jacek Soplica, pokazuje, że dążenie do wolności i niepodległości przynosi im szczęście i poczucie spełnienia. Choć proces ten jest pełen trudności i wymaga wielu poświęceń, sama wizja wolności staje się źródłem radości i nadziei.

Jednakże literatura dostarcza również przykładów, kiedy wolność staje się ciężarem, zamiast przynosić szczęście. Warto tutaj wspomnieć „Zbrodnię i karę” Fiodora Dostojewskiego. Rodion Raskolnikow, główny bohater, na swój sposób "wywalcza" sobie wolność, decydując się na dokonanie morderstwa w imię idei przewyższenia jednostki nad społeczeństwem. Choć teoretycznie uwalnia się od moralnych ograniczeń, które narzuca mu społeczeństwo, jego czyn prowadzi do ogromnego wewnętrznego rozdarcia i nieprzerwanego poczucia winy. Wolność, jaką uzyskuje poprzez zbrodnię, nie przynosi mu szczęścia, ale staje się przyczyną jego psychicznego upadku i cierpienia.

Ponadto, w "Fauście" Johanna Wolfgang Goethego sama możliwość nieograniczonego poszukiwania szczęścia, jaką daje Faustowi pakt z Mefistofelesem, prowadzi do licznych tragedii. Choć Faust zyskuje nieograniczoną wolność działania, jego decyzje często niosą negatywne konsekwencje dla innych ludzi. Wolność staje się dla Fausta źródłem nieustannego niepokoju i dążeń, które nigdy nie przynoszą mu pełnego zadowolenia. Ostatecznie jego poszukiwania wolności oraz szczęścia przekładają się bardziej na działanie w nieskończonej spirali pragnień niż realne spełnienie.

Podobnie w "Krzyżakach" Henryka Sienkiewicza, bohaterowie często zmagają się z konfliktem między wolnością osobistą a obowiązkami wobec ojczyzny i bliskich osób. Zbyszko z Bogdańca, w lojalności wobec przysięgi danej Danusi, wielokrotnie musi rezygnować z własnej wolności, co powoduje u niego wiele wewnętrznego konfliktu i cierpienia. Jego walka o honor i miłość, choć heroiczna, stawia go przed trudnymi wyborami, gdzie osobiste pragnienie wolności i poszukiwanie szczęścia często stoją w opozycji do wymagań, jakie na niego nakładają społeczeństwo i kultura rycerska.

Podsumowując, wolność nie zawsze stanowi bezpośrednie źródło szczęścia. Chociaż umożliwia samorealizację i działanie zgodnie z własnym sumieniem oraz marzeniami, może również prowadzić do trudności, wewnętrznego rozdarcia i niepokojów, gdy wybory, które przynosi, wiążą się z moralnymi dylematami i konsekwencjami. Literatura ukazuje wolność jako wartość niezwykle skomplikowaną i wielowymiarową, której znaczenie i wpływ na szczęście jednostki zależą od kontekstu i sposobu, w jaki jest ona rozumiana i realizowana przez bohaterów.