Wolność jako źródło szczęścia

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.01.2024 o 16:24

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 26.01.2024 o 12:05

Wolność to stan, do którego dąży wiele społeczeństw i poszczególni ludzie na przestrzeni całej historii. Nierzadko przyjęło się uważać, że wolność nierozerwalnie łączy się z ludzkim szczęściem, stanowiąc jego fundament. To, czy jednak wolność zawsze jest gwarantem szczęścia, jest kwestią otwartą i wymaga bliższej analizy.

W literaturze obraz wolności ukazany jest zarówno jako źródło szczęścia, jak i przyczyna cierpień. Prawdziwie istotnym przykładem świadczenia o pozytywnych aspektach wolności jest chociażby "Pan Tadeusz" Adama Mickiewicza. Wiele z wydarzeń powieści wyraża tęsknotę za niepodległością Polski i wiąże ją z ideą powszechnego szczęścia. W epilogu dzieła, gdy wybucha powstanie listopadowe, jego uczestnicy to bohaterowie, którzy znajdują spełnienie w walce o odzyskanie wolności dla ojczyzny.

Z drugiej strony mamy "Lalkę" Bolesława Prusa, gdzie główny bohater, Stanisław Wokulski, dążąc do wolności ekonomicznej i społecznej, często napotyka na swym drodze smutek i rozczarowanie. Sukcesy biznesowe nie przynoszą mu pełni szczęścia, gdyż, jak się okazuje, nie są w stanie zrekompensować mu niespełnionej miłości. Tak więc choć wolność finansowa i pozycja społeczna to formy wolności, nie gwarantują one automatycznie szczęścia.

Daleko od obrazu wolności jako siły niosącej wyłącznie szczęśliwe zakończenia jest "Nie-Boska komedia" Zygmunta Krasińskiego. Utwór ukazuje konflikty społeczne XIX wieku, przedstawiając dywagacje na temat wolności jednostki w sprzeczności z prawami społeczeństwa. W tej dramatycznej sztuce, idea wolności jawi się jako zasadniczy spór wartości – wolność zmierza ku destrukcji, rozpadowi więzi społecznych, co raczej wywołuje lęk niż szczęście.

Fascynującym, literackim studium o wolności i szczęściu jest "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego. Raskolnikow, pragnąc wyzwolenia się spod wszelkich ograniczeń moralnych i prawnych, dokonuje morderstwa. Wolność od ludzkich konwenansów i praw nie przynosi mu jednak spodziewanej ulgi i satysfakcji, lecz prowadzi go na krawędź obłędu i przynosi ogromne cierpienie. W tym wypadku, wolność staje się toksyczną siłą, której nieodłącznym składnikiem jest wyrzut sumienia i alienacja.

Przykłady z literatury wskazują, że wolność to wartość wielorako interpretowalna. Z jednej strony może ona być symbolem szczęścia, wypełnienia i triumfu, natomiast z drugiej strony, nieumiejętnie pojęta lub zastosowana, potrafi być źródłem nieszczęść i wewnętrznego rozkładu.

Na wielu przykładach można dostrzec, że wolność i szczęście nie zawsze idą w parze. Wolność bez odpowiedzialności, bez zrozumienia jej granic, może być równie szkodliwa jak jej całkowity brak. W literaturze często ukazuje się, że wolność musi być równoważona przez inne wartości, takie jak miłość, przyjaźń, solidarność czy też poczucie wspólnoty i tożsamości. Dopiero wówczas może stanowić solidny fundament dla szczęścia.

Podsumowując, wolność jest jednym z warunków ludzkiego szczęścia, ale nie jest jego gwarantem. W literaturze wiele przykładów pokazuje, że to, co stanowi o ludzkim szczęściu, to nie sam fakt posiadania wolności, ale sposób, w jaki ludzie z tej wolności korzystają, jakie wartości wyznają i jakie więzi budują z innymi ludźmi. Wolność staje się wówczas nie tylko osobistym wyborem, ale również odpowiedzią na pytanie o to, czym jest i czym powinno być ludzkie szczęście.