Jaką prawdę o człowieku ukazują jego wybory w sytuacjach skrajnych?
Ta praca została zatwierdzona przez naszego nauczyciela: 6.04.2025 o 12:19
Przedmiot: Język polski
Dodane: 12.04.2024 o 12:10
Streszczenie:
Praca porównuje wybory bohaterów w sytuacjach skrajnych z lektury obowiązkowej i wybranego utworu literackiego, odwołując się do psychologii ewolucyjnej i filozofii. Pokazuje, że skrajne sytuacje ujawniają złożoność ludzkiej natury. ?
Jedną z fundamentalnych prawd o naturze ludzkiej jest to, że sytuacje skrajne wydobywają z człowieka jego najgłębszą istotę, ujawniają prawdziwe oblicze jego charakteru, motywacje i wartości. Skrajne sytuacje są swoistym testem na człowieczeństwo, odsłaniającym, co w danej osobie dominuje: egoizm czy altruizm, odwaga czy tchórzostwo, szlachetność czy niegodziwość. Odwołując się do lektury obowiązkowej oraz wybranego utworu literackiego, spróbuję przedstawić, jak wybory dokonywane przez ludzi w sytuacjach skrajnych odzwierciedlają ową prawdę.
„Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego
Jedno z najbardziej odkrywczych dzieł, w którym wybory bohatera w skrajnych sytuacjach stanowią klucz do zrozumienia jego wewnętrznego świata, to „Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego. Rodion Raskolnikow, młody student, znajdując się pod ogromną presją społecznej niesprawiedliwości i osobistego ubóstwa, decyduje się na popełnienie zbrodni - zabija starą lichwiarkę. Wybór ten wynika z skrajnej sytuacji ekonomicznej i intelektualnej ekstremy, w której Raskolnikow testuje swoją teorię "nadczłowieka", uważając, że może on stać ponad prawem moralnym i społecznym. Jednak konsekwencje jego czynu, wewnętrzny rozkład i cierpienie ujawniają prawdę, że człowiek nie jest w stanie uniknąć moralnej odpowiedzialności za swoje działania. Skrajna decyzja Raskolnikowa pokazuje, że dążenie do celu kosztem innego człowieka prowadzi do destrukcji samego siebie.„Dżuma” Alberta Camusa
Z kolei w „Dżumie” Alberta Camusa obserwujemy mieszkańców miasteczka Oran, którzy stają w obliczu epidemii tytułowej choroby. Każdy z nich reaguje inaczej, co jest odzwierciedleniem ich wewnętrznych wartości i moralności. Doktor Rieux, jeden z głównych bohaterów, w przeciwieństwie do innych postaci, podejmuje niezłomną walkę z chorobą, nie oczekując nagrody czy uznania. Jego wybory, pomimo skrajnego zagrożenia, ukazują altruizm, odpowiedzialność za wspólnotę i poświęcenie. Czyny doktora Rieux oraz innych postaci w sytuacji kryzysowej, jak epidemia dżumy, pokazują, że skrajne okoliczności mogą być katalizatorem ujawnienia najszlachetniejszych, ale i najmroczniejszych stron ludzkiej natury.Konteksty
1. Kontekst psychologiczny: W sytuacjach skrajnych ludzkie decyzje często są pochopne i nieprzewidywalne, ponieważ działanie pod wpływem strachu czy potrzeby przetrwania wyzwala głęboko skrywane instynkty. Analiza wyborów bohaterów obu dzieł w kontekście psychologii ewolucyjnej pomaga zrozumieć, że ludzkie działania są napędzane nie tylko rozumem, ale i emocjami oraz instynktami, które w normalnych warunkach mogłyby być tłumione.2. Kontekst filozoficzny: Zarówno w „Zbrodni i karze”, jak i w „Dżumie” można zauważyć głębokie filozoficzne konteksty dotyczące natury zła i dobra, wolności wyboru oraz etycznych aspektów ludzkiego istnienia. Dostojewski i Camus, każdy na swój sposób, stawiają pytania o granice ludzkiej wolności wobec determinizmu historii, społeczeństwa czy biologii, podnosząc kwestię, czy i jak można zachować moralną integralność w ekstremalnych warunkach.
Wniosek z tych rozważań jest taki, że wybory dokonane w sytuacjach skrajnych przez bohaterów literackich ukazują złożoność ludzkiej natury, która w obliczu próby potrafi zarówno podnieść się na wyżyny moralności, jak i upaść w otchłań egoizmu i zbrodni. Pokazuje to, jak wielowymiarową istotą jest człowiek i jak skomplikowane mogą być motywy kierujące jego działaniami.
Ocena nauczyciela:
Ta praca została zatwierdzona przez naszego nauczyciela: 6.04.2025 o 12:19
O nauczycielu: Nauczyciel - Jan S.
Od 8 lat pracuję w liceum ogólnokształcącym, kładąc nacisk na zrozumienie tekstu i świadome pisanie. Przygotowuję do matury i egzaminu ósmoklasisty. Na zajęciach panuje przyjazna, zdyscyplinowana atmosfera — pracujemy metodycznie, ale bez zbędnego stresu. Moi uczniowie chwalą konkretne feedbacki i materiały, które pozwalają szybko poprawić błędy.
Wypracowanie jest bardzo dobrze przemyślane i dobrze strukturalne.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się