Od bierności do buntu: Analiza postawy człowieka wobec otaczającej sytuacji.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 1.02.2024 o 10:08

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 31.01.2024 o 18:56

Bierność wobec otaczającej nas sytuacji życiowej wydaje się bywać złudnie bezpieczna. Wydaje się, że przez nią unikamy konfliktu, wojny wewnętrznej czy zewnętrznej oraz nie narażamy się na niewygodne zmiany. Jednak na przestrzeni historii literatury, możemy zaobserwować wielokrotne dowody na to, iż bierność nie jest rozwiązaniem, a często prowadzi do jeszcze większych tragedii lub moralnego poniżenia. Taka postawa jest potępiana jako brak odpowiedzialności za własne życie i za świat, w którym żyjemy. Na przykładzie bohaterów literackich chcę przedstawić, jak bierność staje się zarzewiem buntu i walki o lepsze jutro.

Jednym z wyraźnych przykładów bohatera, który ewoluuje od bierności do buntu, jest Winston Smith, główny bohater powieści George'a Orwella "Rok 1984". Początkowo Winston, mimo wewnętrznego niezadowolenia, podporządkowuje się totalitarnemu reżimowi, stosuje się do nakazów Partii i nie manifestuje swojego sprzeciwu. Jego życie, nacechowane strachem i podporządkowaniem, wydaje się być metaforą bierności. Jest to człowiek, który udaje, że akceptuje bezsensowne i okrutne zasady narzucane przez Wielkiego Brata, chociaż w głębi duszy są one dla niego nie do przyjęcia. Winston nie protestuje, choć świadomie zapisuje w swoim zakazanym pamiętniku: "Down with Big Brother". To pokazuje, jak jego bierność jest pozorna. Jednak z czasem zaczyna on podejmować działania, nawiązując zakazany romans z Julią i próbując nawiązać kontakt z tajną organizacją oporu. Tutaj dochodzi do przemiany – od bierności do czynu, co rzuca światło na siłę ludzkiego ducha, pragnącego wolności.

Bierność człowieka wobec otaczających go warunków bywa czasami wynikiem strachu, a nawet wygodnictwa. Podobną ewolucję przechodzi Józef K., główny bohater powieści "Proces" Franza Kafki. Józef K. początkowo przyjmuje postawę biernego obserwatora swojej sytuacji, zgadzając się z absurdalnymi mechanizmami działania sądu, który go oskarża bez podania przyczyny. Poprzez działanie systemu, w którym bierność obywatela jawi się jedyne rozsądne, sam staje się coraz bardziej bierny i pogubiony. Dopiero w miarę rozwoju akcji i pogarszania się jego sytuacji, Józef K. zaczyna stopniowo podejmować próby walki, choć w tej walce pozostaje ostatecznie bezradny. Jego bunt jest więc rodzajem desperackiego zrywu w obliczu systemu, na który nie ma wpływu.

Bohaterowie tacy jak Winston Smith czy Józef K. pokazują, że bierna postawa wobec otaczających wydarzeń może być tylko czasowym zastoje m rozwoju osobistego. W obu przypadkach to właśnie poczucie więzów i ograniczeń prowadzi ich do stawiania oporu. Czasami jest to bunt skazany na porażkę, jednak bunt ten nie jest bezwartościowy. Daje świadomość, że nawet człowiek zniewolony, doświadczający życia w totalitarnym uścisku, może poczuć i przeciwstawić się niesprawiedliwości. To przede wszystkim dążenie do afirmacji własnego "ja", do obrony praw ludzkich, do wewnętrznej wolności jednostki – nawet w obliczu przeważających sił systemu.

Podsumowując, bierność wobec życiowych sytuacji nie jest trwałym ani zadowalającym stanem dla człowieka z jego naturalnym pragnieniem autonomii i poszanowania godności. Bierność rodzi we wnętrzu narastającą frustrację, której konsekwencją bywa zryw, bunt, a czasami nawet rewolucja. Z literatury i historii możemy się uczyć, że aktywna postawa wobec życia to także wyraz szacunku dla siebie i innych. Pośród niewygodnych czy nieprzychylnych okoliczności, to właśnie bunt, a nie bierność, wyznacza drogę do potencjału ludzkiej wolności.