Czym była kariera Zenona Ziembiewicza: moralną dezercją czy spełnieniem marzeń?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 28.03.2024 o 17:01

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

W "Granicach" Zofii Nałkowskiej postać Zenona Ziembiewicza, syna zubożałego szlachcica, zapadła nie tylko w pamięć literacką, ale i stanowiła temat licznych analiz. Kariera Zenona, zdominowana przez pragnienie władzy i społecznego uznania, była zarówno przedmiotem jego marzeń, jak i niejednokrotnie - bolesną dawką moralnych ustępstw.

Bohater pochodzi z rodziny, gdzie wychowanie odbijało piętno różnorodnych wpływów; matka, dbająca o zachowanie pozorów i etykiety, kontrastowała z postacią ojca, człowieka znudzonego i przekonanego o determinizmie życiowych kolei losu. Młodość Zenona kształtowały ideały transformacji społecznej, jednak pierwsze nieśmiałe symptomy moralnej elastyczności pojawiły się w trakcie relacji z Justyną Bogutówną, którą bohater porzucił, goniąc za młodzieńczymi ambicjami.

Studia w Paryżu miały stać się katalizatorem zmian, Zenon chłonął idee równości i sprawiedliwości społecznej. Mimo wzmożenia aspiracji, to właśnie tam podjął pierwsze kompromisy, angażując się w relację z Czechlińskim, która później wpłynęła na jego zniekształconą moralność.

Kiedy po latach Zenon powrócił do Polski, postanowił dołączyć do redakcji gazety "Niwa", gdzie rzekomo po to, by walczyć o poprawę warunków życia klas niższych, wyrażał swoje poglądy. Jednak rosnąca popularność i wpływy szybko ujawniły się jako druga strona monety, tym razem zapłacona ceną wewnętrznego konfliktu i kompromitacji swych młodzieńczych ideałów.

Prezydentura miasta przyniosła Zenonowi iluzję spełnienia jego marzeń. Jasne, rozpoznawalność i status społeczny stały się jego udziałem, a rodzina, wydawałoby się, dopełnieniem obrazu sukcesu. Lecz w rzeczywistości Zenon niejednokrotnie sam sobie zaprzeczał, wciąż więcej obiecując i coraz to głębiej zapadając w bagno kompromisów i politycznych gier.

Obnaża się wewnętrzny konflikt bohatera, gdy środowisko, a nawet najbliższe osoby, kwestionują jego drogę i sposób postępowania. Jego podróż ku wierzchołkom władzy przypominała trwanie na krawędzi, gdzie jedno błędne posunięcie mogło okazać się zgubne, a moralność zmieniała się w rozmytą plamę na tle ambicji.

Wybuchające konflikty społeczne i niemożność rozwiązania ich podczas kryzysu uwypukliły tylko poziom moralnej dezercji Zenona. To, co uznawał za determinizm, zręcznie usprawiedliwiający jego zgubę moralną, w rzeczywistości było jedynie wymówką na niewydolność i niestabilność charakteru.

Przechodzimy do konsekwencji – Zenon, gubiąc się we własnych oczach i oczach innych, dochodzi do punktu, w którym nie potrafi dłużej maskować swoich wewnętrznych zatargów. Słabość charakteru i odwrót od własnej tożsamości prowadzą do tragicznego finału: samobójstwa, ostatecznego aktu desperacji i uznania własnego porażenia się z życiem.

Granica, którą przekroczył Zenon, nie jest tylko fizyczną przeszkodą. To metafora granic moralności, wartości, poza którą poszedł, kosztem poczucia integralności i szacunku do samego siebie. Kariera Zenona stała się nie tyle drogą do spełnienia własnych marzeń, co raczej moralną dezercją, procesem, w którym zatracił najważniejsze aspekty własnej osoby.

Refleksja nad postacią Ziembiewicza prowadzi nas do pytania o uniwersalność problemu moralności w stosunku do kariery, który wciąż pozostaje aktualny. "Granica" Nałkowskiej, mimo że umiejscowiona w kontekście społecznym XX-lecia międzywojennego, wciąż rezonuje z dylematami współczesności. Podsumowując, kariery Zenona nie można ocenić jednoznacznie. Spełnione marzenia zawsze przeplatają się z ceną, którą trzeba zapłacić, pytanie brzmi – czy warto ją płacić, jeśli oznacza to dezercję moralną? Zenon Ziembiewicz, pomimo osiągnięć, w końcowym rozrachunku sam uznaje swoją porażkę, nie potrafiąc zmierzyć się z konsekwencjami wypaczonej altruistycznie ścieżki życiowej.