Wykorzystując twórczość Jana Andrzeja Morsztyna , Daniela Naborowskiego i Wacława Potockiego scharakteryzuj nurty poezji barokowej
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 24.05.2024 o 18:05
Rodzaj zadania: Wypracowanie
Dodane: 24.05.2024 o 17:42
Streszczenie:
Praca omawia epokę baroku w Polsce, skupiając się na twórczości Jana Andrzeja Morsztyna, Daniela Naborowskiego i Wacława Potockiego. Analizuje tematykę i charakterystykę ich poezji, łącząc historię, filozofię i patriotyzm. ?
Barok to epoka literacka, która rozpoczęła się pod koniec XVI wieku i trwała do lat 30. XVIII wieku. Nazwa „Barok” pochodzi od portugalskiego słowa „barroco”, oznaczającego perłę o nieregularnym kształcie, co symbolizuje skomplikowaną strukturę i bogactwo form tej epoki. Sam termin został zapożyczony z historii sztuki, gdzie barok charakteryzował się przepychem, złożonością i dramatyzmem.
Podział baroku w Polsce możemy zauważyć w trzech okresach. Wczesny Barok (1580-1620) był czasem rozkwitu literatury metafizycznej, z naciskiem na kwestie duchowe i filozoficzne. Dojrzały Barok (1620-1680) to okres dominacji literatury sarmackiej i dworskiej, a Schyłkowy Barok (1680-1740) charakteryzował się upadkiem kultury w czasach panowania Sasów.
Na tle historycznym sytuacja w Europie była pełna kontrastów – we Francji panował absolutyzm oświecony, w Anglii rządy burżuazji, a w Polsce obowiązywała demokracja szlachecka. Rzeczpospolita zmagała się z wojnami z sąsiadami, konfliktami wewnętrznymi oraz społecznym i politycznym upadkiem państwa.
Część I: Jan Andrzej Morsztyn - Poezja Dworska
Twórczość Jana Andrzeja Morsztyna skupia się głównie na tematyce miłosnej, zarówno w sensie cielesnym, jak i duchowym. Jego poezja charakteryzuje się barokową zmysłowością, oryginalnością, elegancją i kunsztownością formy. Morsztyn był mistrzem konceptu, co oznacza, że jego utwory zaskakiwały nowoczesnością i wyrafinowaną formą, podporządkowaną treści.W utworze „Cuda miłości” Morsztyn używa pytań retorycznych, nielogiczności i paradoksów, by opisać skomplikowane uczucia zakochanego człowieka. Symbolika płaczu i ognia ilustruje stan psychiczny i emocjonalny zakochanej osoby, a ostateczna konkluzja wskazuje, że miłość jest niepodległa rozumowi.
W wierszu „Do trupa” autor porównuje trupa do zakochanego. Trup symbolizuje spokój, a zakochany – cierpienie. Morsztyn pokazuje, że miłość jest ziemską i przemijającą wartością, co jest zgodne z barokowym spojrzeniem na życie jako pełne paradoksów i kontrastów.
Część II: Daniel Naborowski - Poezja Metafizyczna
Daniel Naborowski był twórcą w nurcie filozoficznym, metafizycznym. Jego poezja skupia się na tematyce śmierci, przemijania, czasu i nicości. Utwory Naborowskiego są głębokie filozoficznie i przepełnione refleksją nad istotą ludzkiego życia.W wierszu „Marność” Naborowski nawiązuje do Biblijnej księgi Koheleta, podkreślając przemijalność wartości materialnych i wskazując na konieczność prowadzenia uczciwego życia oraz świadomości śmierci. Temat marności świata i kruchości ludzkiego życia jest centralnym motywem poezji Naborowskiego.
W „Krótkości żywota” autor reflektuje nad naturą życia jako krótką i szybko przemijającą. Zatrzymanie czasu jest niemożliwe, co podkreśla ulotność i efemeryczność życia ludzkiego. Naborowski często porównywany jest do Mikołaja Sępa Szarzyńskiego, z którym dzielił podobne motywy w swojej twórczości, takie jak przemijanie, dobra ziemskie i wieczne, oraz kwestia zbawienia.
Część III: Wacław Potocki - Poezja Ziemiańska
Twórczość Wacława Potockiego skupiała się na tematach patriotyzmu, krytyki szlachty oraz refleksji nad staropolskim życiem i obowiązkami społecznymi. Jego poezja była pełna głębokiej troski o losy ojczyzny oraz krytyki wobec egoizmu i braku odpowiedzialności szlachty.W wierszu „Nierządem Polska stoi” Potocki maluje obraz wewnętrznego stanu Polski, wskazując na łamanie prawa i egoizm szlachty. Krytykuje brak troski o sprawy ogólnopaństwowe, co prowadziło do upadku kraju.
Utwór „Zbytki polskie” obrazuje wady społeczeństwa, takie jak konsumpcjonizm i przejmowanie obcych wzorów. Potocki ostrzega przed upadkiem Polski i daje krytyczny obraz szlacheckich zbytków, które były przyczyną wielu problemów społecznych.
W „Kto mocniejszy ten lepszy” autor porusza problem nietolerancji religijnej, przedstawiając metaforyczne konflikty religijne. Potocki krytykuje niechęć szlachty do walki w „Pospolitym ruszeniu”, pokazując zaniedbanie obowiązków wojskowych.
Najbardziej znanym dziełem Potockiego jest „Transakcja wojny chocimskiej”, w której opisuje bitwę pod Chocimiem i wyraża swoje głębokie uczucia patriotyczne. Przedstawia rolę Chodkiewicza oraz odnosi się do wydarzeń historycznych, co daje mu unikalne miejsce w literaturze polskiego baroku.
Zakończenie
W podsumowaniu należy zwrócić uwagę na różnorodność nurtów poezji barokowej: dworski, metafizyczny i ziemiański. Każdy z nich wnosił różnorodne tematy i style – miłość, filozofię, patriotyzm i krytykę społeczną. Barok jako epoka był pełen kontrastów, paradoksów oraz walk wewnętrznych i konfliktów zewnętrznych.Wpływ tych różnorodnych nurtów na kształtowanie kultury i literatury polskiej jest nieoceniony. Poezja barokowa, ze swoją bogatą symboliką, była głosem swoich czasów i zachowuje ważność do dzisiejszego dnia, pomagając zrozumieć historię, kulturę oraz ludzkie emocje w pełnym ich wymiarze. Tematy poruszane przez poetów barokowych, takie jak miłość, przemijanie, patriotyzm, pozostają aktualne i skłaniają do refleksji nad naszą własną egzystencją.
Ocena nauczyciela:
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 24.05.2024 o 18:05
O nauczycielu: Nauczyciel - Magdalena W.
Mam 10‑letnie doświadczenie w pracy w liceum ogólnokształcącym i w przygotowaniach do matury. Dbam o to, by tekst był czytelny, logiczny i osadzony w przykładach, a młodszym uczniom pomagam ćwiczyć strategie pod egzamin ósmoklasisty. Na lekcjach łączę cierpliwy feedback z praktyką krok po kroku. Uczniowie często mówią, że dzięki temu widzą wyraźny postęp z tygodnia na tydzień.
Wypracowanie jest bardzo kompleksowe i dobrze napisane.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się