Czy człowiek rodzi się z przeznaczeniem do nieszczęścia ?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 6.08.2024 o 12:46

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 6.08.2024 o 12:30

'Czy człowiek rodzi się z przeznaczeniem do nieszczęścia?'

Temat przeznaczenia człowieka do nieszczęścia jest jednym z tych, które od wieków fascynują filozofów, teologów i literatów. Z jednej strony, możemy wierzyć w wolną wolę człowieka, z drugiej zaś, liczne dzieła literackie wskazują na istnienie nieuniknionego losu, który przypisuje każdemu pewien, często tragiczny, scenariusz życia. W literaturze starożytnej Grecji oraz Biblii znajdziemy wiele przykładów, które wydają się potwierdzać tezę, że człowiek rodzi się z przypisanym mu przeznaczeniem, często tragicznym.

Pierwszy argument literacki – "Król Edyp" Sofoklesa

Edyp, syn Lajosa i Jokasty, od samego początku miał zatarte w dziejach swoje tragiczne przeznaczenie. Lajos i Jokasta, chcąc uniknąć przepowiedzi wyroczni, która twierdziła, że ich syn zabije ojca i poślubi matkę, podejmują rozpaczliwe kroki. Porzucają nowo narodzonego syna w górach Licajonu, sądząc, że tym sposobem uchronią się przed nieszczęściem. Lecz ich próby okazują się daremne. Dziecko zostaje odnalezione przez pasterza i trafia do królewskiego dworu w Koryncie, gdzie zostaje wychowane jako syn króla Polibosa i królowej Merope.

Młody Edyp, dorastając, zaczyna słyszeć niepokojące plotki o swoim pochodzeniu. W końcu postanawia udać się do wyroczni delfickiej, aby poznać prawdę o sobie. Tam dowiaduje się o straszliwym przeznaczeniu, które nieuzmiernie go dotknie. Przerażony, opuszcza Korynt, nie zdając sobie sprawy, że ucieczka tylko przyspieszy wypełnienie przepowiedni. W trakcie swojej podróży, w przypadkowym spotkaniu, zabija Lajosa, swojego prawdziwego ojca, a przybywając do Teb, rozwiązuje zagadkę Sfinksa i zostaje królem, poślubiając Jokastę – swoją matkę.

Tradycyjnym elementem tragedii Sofoklesa jest fatum – nieodwołalna moc, która kształtuje los człowieka oraz całkowita niemożność jej ominięcia. Edyp, pomimo swoich najlepszych intencji, staje się narzędziem wypełnienia przepowiedni. Sofokles, w słowach Chóru, wyraża to tragiczne przesłanie: "O śmiertelnych pokolenia, życie wasze, to cień cienia."

Pod koniec swojego życia, Edyp dochodzi do straszliwego odkrycia prawdy i w akcie desperacji oślepia siebie, uznając, że jest niegodnym widzenia świata. Nieszczęście Edypa było nieuniknione od samego początku, a jego życie stanowi ilustrację tragizmu, który jest częścią ludzkiego przeznaczenia.

Drugi argument literacki – Hiob z Biblii

Hiob, mimo swojego posłuszeństwa Bogu, traci wszystko – majątek, rodzinę, zdrowie. Ta utrata, choć niewyobrażalnie bolesna, nie podkopuje jego wiary. Hiob przyjmuje swoje nieszczęście z pokorą i zadziwiającą wiarą: "Dobro przyjęliśmy z ręki Boga. Czemu zła przyjąć nie możemy?"

Niezachwiana wiara Hioba staje się jednak źródłem wewnętrznego konfliktu. Gdy jego znajomi zarzucają mu winę za swoje nieszczęścia, Hiob zaczyna przeklinać dzień swoich urodzin, pytając: "Po co się daje życie strapionym, istnienie złamanym na duchu?" To pytanie jest esencją ludzkiej egzystencji, przepełnionej cierpieniem, które często wydaje się nie mieć sensu.

Ostatecznie jednak Hiob, mimo swoich potwornych cierpień, dochodzi do zrozumienia, że w "upale cierpień prędko dojrzewamy." Bóg nagradza go za jego wierność, przywracając mu zdrowie i majątek, chociaż Hiob wieczność zmagać się będzie z pytaniem o sens cierpienia i marność ludzkiego życia.

Trzeci argument literacki – Księga Koheleta

Motyw "wszystko jest marnością" przebija się przez cały tekst, podkreślając nietrwałość i ulotność ludzkich dążeń. Kohelet zauważa brak sprawiedliwości na świecie, co ilustruje cytatem: "Jest nieraz człowiek, który w swej pracy odznacza się mądrością, wiedzą i dzielnością, a udział swój musi oddać człowiekowi, który nie włożył z nim trudu." Spostrzeżenie to wydaje się być bezpośrednim komentarzem na temat niezasłużonego cierpienia i bezsensowności niektórych ludzkich wysiłków.

Kohelet wyraża także refleksje nad bezcelowością pracy, życia i cierpienia, stwierdzając, iż "powstało wszystko z prochu i wszystko do prochu znów powraca."

Dodatkowe przykłady

Podsumowanie