Rewolucja sita: niszcząca czy budująca społeczeństwo? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do fragmentu Nie-Boskiej komedii, całego dramatu Zygmunta Krasińskiego oraz "Przedwiośnia".

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 19.02.2025 o 16:58

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 17.02.2025 o 16:25

W literaturze polskiej XIX i XX wieku tematyka rewolucyjna była często podejmowana przez pisarzy, którzy starali się ukazać różnorodne aspekty tego zjawiska. Wśród takich dzieł znajdujemy "Nie-Boską komedię" Zygmunta Krasińskiego oraz "Przedwiośnie" Stefana Żeromskiego. Oba utwory przedstawiają rewolucję jako potężną siłę, która może zniszczyć stare struktury społeczne, ale jednocześnie rodzi pytania o budowę nowego porządku.

"Nie-Boska komedia" jest dramatem, w którym Krasiński ukazuje konflikt dwóch światów – arystokracji oraz rewolucyjnego ludu. Fragment przedstawiony w zadaniu ukazuje, jak arystokraci, będący w mniejszości, bronią swojego terytorium przed rewolucjonistami. Rewolucjoniści, z Bernardem na czele, przedstawiani są jako zjednoczeni i zdeterminowani w swojej walce o nowy porządek społeczny. Krasiński przedstawia arystokratów jako strażników tradycji, wartości i starych porządków, podczas gdy rewolucjoniści symbolizują zmianę i walczą o sprawiedliwość społeczną, choć ich metody często są brutalne i niszczące.

W "Przedwiośniu" Stefana Żeromskiego rewolucja ukazana jest z innej perspektywy. Główny bohater, Cezary Baryka, doświadcza rewolucji bolszewickiej w Rosji na własnej skórze. Żeromski przedstawia ją jako wydarzenie niszczące, które przynosi chaos, ludzkie tragedie i zniszczenie. Rewolucja nie jest tu przedstawiana jako szlachetna walka o lepszy świat, lecz jako burza, która porywa jednostki, niszczy ich dotychczasowe życie i relacje. W Polsce, Baryka staje przed wizją odbudowy ojczyzny, gdzie konfrontuje się z różnymi ideologiami społecznymi, w tym także z wizją utopijnego "szklanego domu".

Zarówno w dramacie Krasińskiego, jak i w powieści Żeromskiego, rewolucja jest ukazana jako zjawisko złożone. Z jednej strony, jest postrzegana jako siła niszcząca. U Krasińskiego arystokracja zostaje pokonana, a wartości, które reprezentowała, wydają się być zagrożone. Rewolucja niesie ze sobą chaos i zniszczenie tradycyjnych struktur społecznych. U Żeromskiego rewolucja bolszewicka jest źródłem cierpienia i zniszczenia dla wielu osób. Z drugiej strony, rewolucja ma także potencjał budowania nowego społeczeństwa. Krasiński, ukazując determinację rewolucjonistów, sugeruje, że stoją za nimi idee wolności i równości, które mogłyby doprowadzić do stworzenia nowego ładu społecznego. W "Przedwiośniu" natomiast pytanie o to, jak odbudować Polskę po latach zaborów, jest kluczowe dla młodego pokolenia, które szuka nowych rozwiązań.

Obie wizje literackie pokazują, że rewolucja niesie ze sobą ambiwalentne skutki. Z jednej strony burzy stary porządek, często niszcząc to, co dobre i wartościowe. Z drugiej strony, jest siłą, która może prowadzić do zmian niezbędnych dla społeczeństwa. Tradycyjny porządek społeczny, oparty na nierównościach i przywilejach arystokracji, nie jest w stanie trwać wiecznie. Rewolucja demaskuje te ukryte za fasadą wartości rzeczywistości, które były wcześniej akceptowane. Z tego punktu widzenia, rewolucja może być postrzegana jako budująca, ponieważ wymusza na społeczeństwie refleksję nad dotychczasowymi zasadami i poszukiwanie nowych dróg rozwoju.

Mimo to, obaj autorzy zdają się ostrzegać przed zbyt entuzjastycznym podejściem do rewolucji. Krasiński wskazuje, że rewolucja może przynieść jeszcze większe zło, jeśli będzie kierowana nienawiścią, podczas gdy Żeromski podkreśla niebezpieczeństwo utopijnego myślenia o przyszłości, które nie uwzględnia realnych problemów społecznych. Obie te perspektywy pokazują, że rewolucja powinna być zrozumiana i przemyślana w kontekście jej przyczyn i celów, aby rzeczywiście mogła prowadzić do pozytywnych zmian w społeczeństwie.

Wnioskując z analizy obu dzieł literackich, można stwierdzić, że rewolucja ma charakter zarówno niszczący, jak i budujący. Jest potężnym narzędziem zmiany, które może prowadzić do utworzenia bardziej sprawiedliwego społeczeństwa, jednak tylko wtedy, gdy będzie prowadzona z rozwagą i zrozumieniem dla jej konsekwencji. Literatura daje nam cenne lekcje historii, pokazując, że dla jej właściwego zrozumienia i wykorzystania, niezbędna jest głęboka refleksja nad wartościami, które chcemy budować w przyszłości.