Koncepcja losu ludzkiego zawarta w „Dżumie" i w micie o Syzyfie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 25.01.2024 o 18:59

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 25.01.2024 o 14:27

Los ludzki to zagadnienie, które od wieków nieustannie pojawia się w literaturze, przewijając się przez liczne dzieła, zarówno te z czasów antycznych, jak i te powstałe w nowożytnej epoce. Analizując koncepcję losu ludzkiego, warto sięgnąć do dwóch fundamentalnych utworów, z których każdy w swej formie zmagania się z losem wnosi istotny wkład w zrozumienie ludzkiej kondycji: "Dżumy" Alberta Camusa oraz mitycznej opowieści o Syzyfie, skazanym przez bogów na wieczną i daremną pracę.

"Dżuma" Alberta Camusa to powieść, która uzmysławia czytelnikowi niemożność ucieczki od losu oraz konieczność akceptacji jego nieuchronności. Camus zilustrował zagadnienie ludzkiego losu w obrazie miasta zamkniętego przez epidemię dżumy. Obywatele Oran stają przed wyzwaniem, które zmienia ich życie z dnia na dzień; są zmuszeni do walki, której głównym celem jest przetrwanie. W trakcie tej walki bohaterowie są konfrontowani zarówno z przypadkowością, która dyktuje, kto żyje a kto umiera, jak i z możliwością wyboru między biernością a aktywnym przeciwstawianiem się sytuacji.

Występujący w powieści postać lekarza Rieux stanowi przykład człowieka, który postanawia aktywnie stawić czoła losowi, angażując się w niesienie pomocy, pomimo świadomości, że jego działania mogą okazać się nieskuteczne. Camus przez postać Rieux przekazuje pogląd, że mimo braku zapewnienia o sukcesie, trzeba działać i nie poddawać się beznadziejności. Jest to wyraźne przyjęcie postawy "buntu" wobec absurdu losu, co jest również istotą filozofii egzystencjalnej Camusa.

Z kolei mit o Syzyfie, przekazany przez antyczną tradycję i umocniony interpretacją Camusa w eseju "Mit o Syzyfie", przedstawia skazanego przez bogów człowieka, którego los jest wyjątkowy w swej bezcelowości. Syzyf musi wtaczać na szczyt góry ciężki głaz, który za każdym razem stacza się w dół. Jest to kara za zuchwałość i spryt, którymi Syzyf okazał się wobec bogów. W oczach Camusa, los Syzyfa odzwierciedla absurd i daremność ludzkiego istnienia, gdzie praca i wysiłek zdają się nie prowadzić do żadnego celu. Pomimo to, Camus dochodzi do wniosku, że należy wyobrazić sobie Syzyfa jako człowieka szczęśliwego, ponieważ akceptuje on swoją sytuację i znajduje sens w samym działaniu, w samym procesie wspinania się z głazem.

Porównując obie postaci, Rieux i Syzyfa, można zauważyć pewną zbieżność. Zarówno bohater "Dżumy", jak i mityczny bohater, wybierają aktywność w obliczu absurdu. Odrzucają bierność i poddanie się fateizmowi, i mimo świadomości przemijalności oraz nieuchronności klęski, angażują się w działania, które niosą ze sobą wartość samą w sobie. Działanie i dąży do celu, nawet jeśli jest ono skazane na niepowodzenie, stajesz się dla nich potwierdzeniem istnienia i wyrazem afirmacji życia.

Stąd można wysnuć wniosek, że koncepcja losu ludzkiego, zarówno w "Dżumie" Camusa, jak i w micie o Syzyfie, nie sprowadza się do ulegania fatalistycznej wizji życia, ale do znalezienia autentycznego sensu w działaniu, mimo nieprzewidywalnych okoliczności i nieuchronności losu. Jest to rodzaj filozoficznego sprzeciwu, który nie unieważnia tragedii losu, ale który tworzy przestrzeń dla ludzkiej wolności, wyboru i godności.