Człowiek zagubiony, a człowiek konsekwentnie dążący do celu - rozważania na podstawie "Przedwiośnia", "Kordiana" i "Antygony".

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 30.10.2023 o 19:42

Rozważając literaturę polską i antyczną, można dostrzec wiele przykładów postaci, które stoją przed wyborem życiowej ścieżki, balansując między zagubieniem a konsekwencją w dążeniu do celu. Książki takie jak "Przedwiośnie" Stefana Żeromskiego, "Kordian" Juliusza Słowackiego oraz tragedia "Antygona" Sofoklesa przedstawiają różne podejścia bohaterów do życia, co umożliwia nam zrozumienie dwóch kontrastujących postaw: człowieka zagubionego oraz konsekwentnie dążącego do swojego celu.

„Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego przedstawia postać Cezarego Baryki, młodego Polaka, który powraca do ojczyzny po długiej emigracji w Rosji. Cezary uosabia człowieka zagubionego, niepewnego swojej tożsamości i celu. Wychowany na obcych ziemiach, staje przed trudnym zadaniem odnalezienia swojego miejsca w odrodzonej Polsce. Towarzyszy mu młodzieńcza niepewność oraz poszukiwanie sensu życia. Najbardziej zagubionym wydaje się w momencie, gdy spotyka komunistów i zaczyna fascynować się ich poglądami, pomimo że nie jest w pełni przekonany do ich ideologii. Jego wewnętrzne konflikty dotyczą również kwestii społecznych — z jednej strony pragnie zmian na lepsze, z drugiej obawia się rewolucji. Cezary jest przykładem młodego człowieka, który poszukuje jasnych wskazówek i wartości w chaotycznym świecie pełnym sprzeczności.

Z kolei Juliusz Słowacki w "Kordianie" kreuje bohatera, który, choć początkowo zagubiony i zmagający się z egzystencjalnymi rozterkami, ostatecznie staje się symbolem człowieka dążącego do jasno określonego celu. Kordian, młodzieniec o romantycznej duszy, początkowo nie widzi sensu w życiu. Jego podróż przez Europę, odwiedzanie takich miejsc jak Londyn czy Watykan, nie przynoszą mu odpowiedzi na dręczące pytania. Zagubienie wynikające z braku celu w jego życiu zostaje przezwyciężone dzięki doświadczeniom i nowym wartościom, które odkrywa. Ostateczny przełom w jego życiu następuje, gdy postanawia poświęcić się dla narodu i zostać zamachowcem na cara. Ta decyzja symbolizuje jego przemianę z człowieka zagubionego w konsekwentnego bojownika o wolność. Kordian podejmuje działanie o znaczeniu historycznym, pomimo wielkich osobistych obaw i świadomości niebezpieczeństw.

Z kolei "Antygona" Sofoklesa przedstawia bohaterkę, której postawa jest kwintesencją konsekwencji w działaniu. Antygona staje przed tragicznym wyborem: posłuszeństwem wobec władzy czy wiernością wobec boskich praw i miłości rodzinnej. Decyduje się na pochówek swojego brata Polinika, choć wie, że grozi to karą śmierci. Jej decyzja jest zestawieniem nieugiętej determinacji i moralnej siły. Antygona wie, czego chce i co uważa za słuszne, nawet jeśli konsekwencje jej czynów mogą być katastrofalne. Nie jest zagubiona, nie ma wątpliwości co do słuszności swoich przekonań. Jej postawa jest przejawem niezłomnej odwagi, gotowości do poświęcenia własnego życia w obronie podstawowych wartości.

Analizując te trzy utwory, widzimy dwa różne oblicza człowieka. Cezary Baryka z "Przedwiośnia" zaczyna swoją drogę zagubiony, szukając sensu i celu w otaczającym go, zmieniającym się świecie. Kordian, choć także początkowo zagubiony, ostatecznie odnajduje swój cel w walce o dobro narodu, stając się symbolem konsekwentnej postawy. Natomiast Antygona od samego początku wie, czego chce, i nie waha się przed realizacją swojego celu, pomimo świadomości osobistych strat. Te literackie przykłady uczą nas, że zarówno zagubienie jak i konsekwencja mogą prowadzić do ważnych decyzji życiowych, kształtując nasze wybory i działania. Każda z postaci pokazuje inną ścieżkę, będąc jednocześnie uniwersalnym symbolem dla czytelnika, który stara się znaleźć swoje własne miejsce i wartości w świecie.

Wspomniane lektury pokazują, że człowiek zagubiony oraz człowiek konsekwentnie dążący do celu to dwie różne postacie, o odmiennych wartościach i podejściach do życiowych wyzwań. Człowiek zagubiony często błąka się w poszukiwaniu swojego miejsca w świecie, podatny na manipulacje i niezdolny do podjęcia decyzji. Natomiast człowiek konsekwentnie dążący do celu, tak jak Kordian czy Antygona, wyznacza sobie jasne cele i zdeterminowanie dąży do ich osiągnięcia, niezależnie od przeciwności. Obydwie postacie stoją jednak za ważnym przesłaniem, aby być wiernym swoim przekonaniom i walczyć o swoje wartości, nawet jeśli droga do celu wydaje się trudna i pełna wyzwań.